دعوایم بر ‌سر‌ منافع ‌کشتی است، با کسی پدرکشتگی ندارم‌

به نظر می‌رسد که اقبال مردمی به کشتی کمتر از گذشته شده است. نمی‌خواهیم فعلا به دلایل این مساله بپردازیم، اما این را می‌شود در یک نگاه و در سالن‌های خالی از تماشاگر مسابقات لیگ دریافت. در این زمینه چه فکر می‌کنید؟

من هم این حس را دارم و فکر می‌کنم به واسطه سیاست‌های اشتباهی است که در این زمینه دنبال شده است. چند روز پیش وقتی در خلال یکی از مسابقه‌های لیگ چشمم به تلویزیون افتاد که رقابت کشتی گیران در سالن خالی از تماشاگر هفتم تیر تهران برگزار می‌شد، دلم بد جوری گرفت و افسوس خوردم. جالب این‌که محسن کاوه مربی تیم ملی و یکی از مربیان تیم نفت تهران گله‌مند بود که چرا به‌واسطه همزمانی با مسابقات فوتبال جام ملت‌ها، تلویزیون نباید مسابقات کشتی را مستقیم پخش کند. فرض را براین می‌گیریم که شبکه 3 مسابقه تیم نفت با تیم مشهدی را نیز مستقیم پخش می‌کرد، این‌که در صورت مساله تغییری ایجاد نمی‌کرد. یعنی باید بررسی شود که چرا مردم از لیگ کشتی استقبال نمی‌کنند. آن هم در تهران که خوب به یاد دارم حتی با همزمانی مسابقات کشتی با بازی‌های فوتبال نیز، سالن هفتم‌تیر مملو از تماشاگر می‌شد و اصلا سالن جای سوزن انداختن نداشت. بی‌تردید اگر روز به روز از تماشاگران کشتی کاسته شده این را باید در عملکرد فدراسیون جستجو کرده و از فرافکنی پرهیز کنیم. واقعا وقتی این صحنه را دیدم، تعجب کردم و با خودم گفتم آیا این سالن همان سالن هفتم‌تیر، قلب تپنده کشتی پایتخت است. این استقبال یا عدم استقبال تماشاچی که به پخش یا پخش نکردن مسابقات ربطی ندارد. بی‌شک هر علتی، معلولی دارد.

نمی‌خواهم ساز گله و گله‌گذاری از کسی را کوک کنم، چون به هر حال فدراسیون نیز دوست ندارد که کشتی به چنین حال‌و‌روزی بیفتد، اما حرفم این است که جایگاه کشتی این نیست که امروز هست. قبول دارم که هر مسوولی نیز آمده هدفش در درجه اول خدمت بوده، اما یک بحث نخواستن است و یک بحث نتوانستن و از این جنبه باید به موضوع نگریست. معتقدم کشتی ایران در این مبحث غوطه‌ور است و الا اصلا بحث فرد خاصی مطرح نیست.

متاسفانه این سوالی است که برای عموم مردم نیز به وجود آمده است. جواب آن نیز تکان‌دهنده است و نمی‌توان چشم خود را روی حقایق امروز کشتی بست. بخش عمده‌اش نیز به این برمی‌گردد که تدوین‌کنندگان قوانین کشتی برای آسان نمودن شرایط مدال‌آوری برای دیگر کشورها و به اصطلاح جذاب‌تر نمودن مسابقات و حفظ این رشته در بازی‌های المپیک، مدام دست به انجام تغییراتی اساسی در بنیان کشتی زده‌اند. این تغییرات من درآوردی نه تنها کوچک‌ترین تاثیری در جهت جذب تماشاگر برجای نگذاشته، بلکه کشتی را نیز از حالت پهلوانی انداخته است. تنها در این بین کشورهایی که در خواب نیز نمی‌دیدند صاحب مدال شوند، در جمع کشورهای مدال بگیر قرار گرفته‌اند. چرا؟ چون کشتی از اصالت خود دور شده و هل‌دادن معیاری برای تعیین نفر برتر شده است. شاید مقام‌های فیلا (فدراسیون جهانی) با این استدلال که این کارشان در بین دیگر کشورها انگیزه ایجاد کرده است، تغییر قوانین را توجیه کنند، اما واقعیت این است که کشتی با خالی شدن از فنون اصیل خود و محدود شدن در یک زیرگیری و هل‌دادن، برای تماشاگران نیز جذابیت‌های خود را از دست داده است و این خطر بزرگی است که کشتی را تهدید می‌کند.

در مسابقات جهانی 2010 در مسکو به عینه دیدم که تحت شرایط جدید، کشورهایی چون برزیل، پرو و آرژانتین نیز در کشتی دست به سرمایه‌گذاری زده‌اند. می‌خواهم بگویم که با قوانین جدید مدال گرفتن به نوعی ساده شده است، شاید اگر قرار بود که در المپیک 96 آتلانتا نیز مسابقات با این شیوه برگزار شود، من کورت انگل آمریکایی را در فینال 20ـ هیچ شکست داده بودم و اجازه نفس کشیدن نیز به او نمی‌دادم. به نوعی با سیستم فعلی کشتی‌گیران به جای فن زدن، دنبال این هستند که با هر ترفندی شده حریف را از دایره قرمز به بیرون هل داده و صاحب امتیاز شوند. معتقدم اگر نیازی به تغییرات نیز دیده می‌شود این تغییرات باید مهندسی شده به مورد اجرا گذاشته شود تا کشتی از اصل خود دور نشود.

هر چند که امروز و به‌واسطه برگزاری همزمان مسابقات مردان و زنان این امکان برایمان فراهم نیست که میزبان مسابقات جهانی باشیم، اما بر فرض که مثل جهانی 2002 میزبانی مسابقات کشتی مردان را به ما بدهند، بعید به نظر می‌رسد که مردم مثل قبل سالن 12 هزار نفری را پر کنند.

هر چند که ملاک ما نباید روی کمیت باشد و باید به کیفیت پرداخت، اما شاید پر شدن سالن نیز با این فرض که میزبان مسابقات جهانی شویم، نتواند بیانگر واقعیت‌های موجود کشتی باشد. به‌طور حتم وقتی پای مسابقات جهانی مطرح می‌شود، مردم هر سالنی را پر خواهند کرد، اما باید در چرتکه انصاف بررسی کرد که آیا آنها از وضعیت موجود راضی‌اند یا خیر. یعنی از دیدن کشتی‌ها راضی و خرسند راهی خانه‌هایشان می‌شوند.

‌اگر انتقاد می‌کنم چیزی را برای خود نخواسته‌ام و هدفم موفقیت کشتی است. به قول معروف ما در این درگه نه در پی حشمت و جاه آمده‌ایم ‌/‌ از بد حادثه به اینجا پناه آورده‌ایم.‌نه از این بابت که از سوی فدراسیون به قهرمانان بی‌توجهی می‌شود و نه از این‌که چرا خود نیستم، هیچ گله و شکایتی ندارم، اما نمی‌توانم ببینم که کشتی راه به خطا می‌رود و دم فرو بندم. بی‌شک اگر موضوع شخصی در میان بود، مثل بعضی‌ها سکوت می‌کردم و برایم نیز مهم نبود که چه بر سر کشتی می‌آید.

باید تاکید کنم که حضور در بازی‌های آسیایی برای کشتی ما تنها ارزش ملی دارد نه ارزش فنی. با این رویکرد نباید زیاد روی نتایج بدست آمده در آن مانور داد و تلاش نمود که از آن بهره‌برداری‌های خاص داشت. همه می‌دانند که اصل برای کشتی ما مسابقات جهانی و المپیک است و نمی‌توان چشمان خود را بر نتایج ضعیف به دست آمده در جهانی مسکو بست. بدیهی است تکیه صرف بر نتایج به دست آمده در بازی‌های گوانگجو، کشتی ما را از توجه به ضعف‌های خود باز می‌دارد و باید از عوام‌فریبی در این زمینه پرهیز کرد. ضمن آن‌که شما بهتر از من می‌دانید که کشتی آزاد ما در بازی‌های دوحه 2006 صاحب 4 مدال طلا شد و در گوانگجو، یک طلایش کم شد. بنابراین مشکل ایران آسیا نیست که خواسته شود با تکیه بر موفقیت‌های قاره‌ای، ضعف‌های خود را در کشتی جهان نبینیم. ما 40 سال است که قهرمان آسیا هستیم و اگر بزرگ فکر کنیم، هیچ زمان نباید از بابت موفقیت‌های کشتی در سطح قاره دلخوش شویم. به جرات می‌گویم اگر همین تیم‌های اعزامی به گوانگجو نیز برای مثال قرار بود که بدون فدراسیون در بازی‌ها شرکت کنند، همین نتایج را به دست می‌آوردند. یعنی معتقدم که هر فرد دیگری نیز به جای یزدانی خرم در راس فدراسیون قرار داشت، چنین نتایجی را در بازی‌های آسیایی به‌دست می‌آورد. البته در اینجا باید به شخصه از آقای سعیدلو رئیس سازمان تربیت بدنی تشکر ویژه داشته باشم که قبل از بازی‌های آسیایی با سرکشی به اردوهای رشته‌های مختلف و دادن پاداش‌های مادی، برای تمام ورزشکاران ایران در این بازی‌ها ایجاد انگیزه کرد تا موفقیتی بزرگ و ارزشمند با صعود به رتبه چهارم بازی‌ها، به نام ورزش ایران نوشته شود.

به هر حال اگر عمیق‌تر به مسائل کشتی نگاه کنیم می‌بینیم که ما در همین بازی‌ها قهرمان بزرگی چون حمید سوریان را سوزاندیم و به طور طبیعی باید وقت زیادی صرف شود تا این قهرمان دوباره به جایگاه حقیقی خود برگردد. اصلا شما ببینید که محمدرضا آذرشکیب سنگین وزن جوانی که در مسابقات جهانی جوانان به بلال ماخوف روس با یک امتیاز اختلاف می‌بازد و نقره می‌گیرد، الان چه جایگاهی در کشتی ما دارد و ماخوف چه جایگاهی در کشتی جهان. ماخوف قهرمان جهان می‌شود و طلای المپیک را به خود اختصاص می‌دهد، اما در طرف مقابل آذرشکیب با برنامه‌ریزی و سیاست‌های غلط درجا می‌زند تا طی این همه سال فردین معصومی نماینده ما در اکثر مسابقات رسمی و غیر رسمی باشد.

بنابراین من هم با شما هم‌نظر هستم که در باد موفقیت بازی‌های آسیایی خوابیدن، کشتی ما را از اهداف بزرگ و عمیق باز می‌دارد. کشتی ما اگر نگاهش به المپیک لندن نباشد و از گذشته درس نگیرد، در آن بازی‌ها نیز شرایط سختی را متوجه خود خواهد دید.

می‌گویند «خوش بود گر محک تجربه آید به میان، تا سیه‌روی شود هر که در او غش باشد.» ما سال آینده مسابقات جهانی را پیش رو داریم و باید با نگاه به المپیک، حضور در این مسابقات را مورد توجه قرار دهیم. تا چشم به هم بگذاریم این بازی‌ها فرا رسیده است. اگر امروز برآوردی درست از شرایط نداشته باشیم، قطعا در لندن هم دچار خسران خواهیم شد.

سوالات شما زنجیروار به هم مرتبط است. من هم معتقدم که طی 6 ـ 5 سال گذشته به اصل پشتوانه‌سازی بی‌توجهی شده و کادر فنی و فدراسیون تمام بارشان را گذاشته‌اند بر دوش 8 ـ 7 کشتی‌گیر تا بلکه با موفقیت آنان، پیش مقام‌های بالادستی ورزش روسفید باشند. در حالی که این مسائل از سوی اهل فن پذیرفتنی نیست. این‌که گفته شود 38 درصد مدال‌های طلای کاروان ایران در بازی‌های گوانگجو توسط کشتی به دست آمد، این حرف قشنگی است و مثل باقلوا شیرین و خوش هضم است، اما من که می‌دانم پشت پرده کشتی چه خبر است.

شما در نظر بگیرید که 6 سال پیش که یزدانی‌خرم فدراسیون کشتی را تحویل گرفت، تیم جوانان ایران نایب قهرمان دنیا بود، اما امسال همین تیم تا رتبه هفتم دنیا عقب‌نشینی می‌کند. چرا کسی به این نتایج نمی‌پردازد، آیا این نتیجه را نباید جزو بیلان کاری فدراسیون دانست؟! خب همین مساله نشان‌دهنده این است که بیش از آن‌که در کشتی بی‌پشتوانه باشیم، به مقوله پشتوانه‌سازی بی‌توجهی کرده‌ایم. بنابراین اگر کم‌کاری از خودمان است و نمی‌خواهیم زحمت پشتوانه‌سازی را به خود بدهیم، انداختن توپ به زمین دیگران، تنها فرار به جلویی است که نمی‌تواند از سوی کارشناسان کشتی مورد پذیرش قرار گیرد.

جوانگرایی موضوع مهمی است که نمی‌توان سرسری از کنار آن گذشت. جوانگرایی نیاز به جسارتی دارد که در حال حاضر در نزد کادر فنی تیم ملی دیده نمی‌شود. طی این سال‌ها همان طور که اشاره کردید به جوانان در میدان‌هایی چون جام جهانی و رقابت‌های قهرمانی آسیا بها و میدان داده نشده است. با این کار نباید شعارگونه برخورد کرد و به صرف یک باخت، دور جوانگرایی را خط قرمز گرفت. می‌خواهم بگویم که باید پای جوانگرایی ایستاد و با چند شکست و ناکامی، آن را نیمه‌کاره رها نکرد. روس‌ها این کار را به خوبی انجام می‌دهند و اصلا نگاهشان به چند کشتی‌گیر خاص نیست. آنها در اجرای این سیاست بارها از نام‌های بزرگ و مدال‌آور جهانی خود نیز صرف‌نظر کرده‌اند و جوانگرایی را کامل و به‌درستی اجرا کرده‌اند. 50 درصد ترکیب تیم ملی روسیه در همین مسابقات جهانی مسکو، از نفراتی تشکیل شده بود که سال قبل در مسابقات جوانان دنیا به میدان رفته بودند. فرق ما با روس‌ها جدا از سازماندهی و تشکیلات، شهامت جوانگرایی است که آنها آن را دارند و ما نداریم.

بی‌توجهی به کار زیربنایی نتیجه‌اش این می‌شود که در کشتی نوجوانان نیز از مقام قهرمانی آسیا فاصله گرفته و سوم می‌شویم. معتقدم فدراسیون کشتی باید در سیاست‌های خود تجدیدنظر کند تا ناچار نشویم به کشتی‌گیرانی میدان دهیم که به پایان دوره قهرمانی‌شان رسیده‌اند.