در هفتههای اخیر چند سرقت بزرگ از چند جواهرفروشی در شهرستانها انجام شد همچنین چندی پیش کارآگاهان اداره 17پلیس آگاهی تهران، مردی را دستگیر کردند که با این ترفند از چندین طلافروشی در تهران و شهرستانهای دیگر سرقت کرده بود. یکی از شاکیان این دزد حرفهای توضیح میدهد: او به عنوان مشتری به مغازه من آمد. چهره و ظاهر سادهای داشت طوری که فکر کردم تازه از روستا آمده است. او با لهجه محلی شروع به صحبت کرد و از من خواست چند نمونه زنجیر و گردنبند را به وی نشان بدهم اما از هیچکدام مدلها خوشش نیامد و با بیان اینکه میخواهد طلای دیگر مغازهها را نیز از پشت ویترین تماشا کند از مغازه بیرون رفت ودیگر برنگشت. من هم مشغول جمع کردن طلا و جواهرات روی پیشخوان شدم که در این هنگام بود فهمیدم آن مشتری سارق بود و به من دستبرد زده است.
در برخی موارد این سارقان در گروههای 2 یا 3 نفری به طلافروشی میروند تا بتوانند در پوشش خانواده اعتماد مغازهداران را جلب کنند.«فتانه م» زنی است که به اتهام سرقت از طلافروشیها بازداشت شده است. او درباره شیوه انجام دزدیها میگوید: من و مادرشوهرم به طلافروشیها میرفتیم و از مغازهدار میخواستیم چند مدل جواهر را از پشت ویترین برایمان بیاورد و کاری میکردیم که روی میز شلوغ و حواس فروشنده پرت شود. بعد در یک لحظه همین که نگاه او از ما برمیگشت یکی از طلاها را برمیداشتیم و سپس خیلی خونسرد و عادی از مغازه دار تشکر میکردیم و با این بهانه که اجناسش را نپسندیدهایم از آنجا بیرون میآمدیم.
تکرار این نوع سرقتها باعث شده است پلیس به جواهرفروشان و سایر اصناف توصیه کند هنگام مراجعه مشتری اجناس را تکتک به او نشان بدهند و از شلوغ کردن پیشخوان بپرهیزند.
دزدی از ویترین
سالها قبل سرقت مسلحانه از طلافروشیها یکی از جرایم رایج و از دغدغههای بزرگ نیروی انتظامی بود اما با بهکارگیری تدابیر ویژه آمار این جرم تا حد چشمگیری کاهش پیدا کرد. مجهز شدن جواهرفروشیها به دوربین مداربسته، آژیر خطر و درهای الکترونیکی از یکسو و افزایش هزینه جرم سرقت مسلحانه از دیگر سو سبب شد این گروه از مجرمان مهار شوند ولی در همین راستا شیوه دیگری از سرقت بروز پیدا کرد و این بار دزدان سرقت از ویترین مغازهها را پیشه خود قرار دادند. اخیرا ? سارق پس از تخریب ویترین یک طلافروشی در گرگان با مجروح کردن صاحب مغازه، طلاهای او را سرقت کردند. این 4 نفر در حالی که سوار موتورسیکلت بودند با تبر ویترین طلافروشی را شکستند و طلاهای موجود را سرقت کردند. در این حادثه صاحب طلافروشی بر اثر شکسته شدن ویترین از ناحیه دو دست مجروح شد.این نوع سرقت از آنجا که نیاز به ورود به مغازه را ندارد کم ریسکتر محسوب میشود و سارقان میدانند امکان فرارشان بیشتر است.یکی از معروفترین اخباری که از این روش سرقت منتشر شد مربوط به دو مرد است که در یک روز و با فاصله زمانی کم با پرتاب آجر به شیشه 5 جواهرفروشی دست به سرقت زدند.
«علی ن» که شاهد یکی از سرقتهای این متهمان بود میگوید: آنها با موتور به طلافروشی نزدیک شدند. هیچ چیز غیرعادی تا آن زمان وجود نداشت تا این که یکی از آنها آجری را با قدرت و شتاب زیاد به شیشه جواهر فروشی کوبید و دو نفری شروع به جمع کردن ویترین کردند. آنها این کار را ظرف چند ثانیه انجام دادند و آنقدر سریع این کار را انجام دادند که کسی نتوانست مانعشان شود. من خودم ندیدم ولی از بقیه شنیدم که آنها قمه هم در دست داشتند تا اگر کسی مزاحمشان شد او را بزنند.
از قفلهای مطمئن ، شیشههای ضدگلوله و نشکن استاندارد،دزدگیر و از گاوصندوقهای مناسب که از فروشندگان مورد اطمینان خریداری شده برای مغازهها استفاده و ویترین و پیشخوان مغازه را با حفاظهای فلزی ایمن کنید. او ادامه میدهد: از پذیرش مشتریان زیاد در یک زمان خودداری کنید و در ساعتهای خلوت، موقع بازگشایی مغازه دقت لازم را داشته باشید و هرگونه حرکت مشکوک خریداران را به مرکز 110 پلیس اطلاع بدهید.
همان طور که با استفاده از تکنولوژی روز تا حد زیادی جلوی سرقتهای مسلحانه گرفته شده برای این شگرد هم پادزهرهای سادهای وجود دارد و نیروی انتظامی از طلافروشان خواسته است مغازههایشان را به شیشههای ضد سرقت مجهز و جلوی ویترین حفاظ نصب کنند.
حفر تونل
بعضی از سارقان نیز برای این که به هدف خود برسند از شیوههای منحصر به فرد و شگردهای ابداعی خودشان استفاده میکنند. سرهنگ اسفندیار امیدی، رئیس پلیس آگاهی استان کرمانشاه ماجرای یکی از این سرقتها را اینطور شرح میدهد: در پی شکایت فردی مبنی بر سرقت 8 کیلوگرم طلا از مغازهاش ماموران به محل حادثه رفتند و متوجه شدند سارقان با حفر تونلی که یک سر آن در زمینی متروکه در نزدیکی طلافروشی بود وارد این مغازه شده و سرقت را انجام دادهاند. کارآگاهان ضمن بررسی صحنه جرم و محل سرقت از طریق اطلاعات مردمی و همکاری طلافروشان استان دریافتند، زن و مردی مشکوک چند روز گذشته برای فروش مقدار قابل توجهی طلا مراجعه کردهاند. به این ترتیب مظنونان بازداشت شدند و با اعتراف به جرم خود همدستانشان را معرفی کردند.
بنا به گفته متهمان آنها در ساعات خلوت روز به زمین بایر میرفتند و حفاری را انجام میدادند. این متهمان توضیح دادهاند با اعتماد به نفس کارشان را انجام میدادند و طوری رفتار میکردند که همه خیال کنند آنها کارگران یک سازمان رسمی هستند و برای کار در آن زمین ماموریت دارند. اگر چه این شگرد سرقت منحصربهفرد بود، باز هم بسادگی و با رعایت یک هشدار ساده پلیسی از این شیوه دزدی پیشگیری شد. آنچه متهمان این پرونده را در اجرای نقشهشان به موفقیت رساند بیتوجهی اهالی آن محل به حضور افراد ناشناس بود حال آنکه اگر آنها از کنار این موضوع بیتفاوت نمیگذشتند و ماجرا را به پلیس 110 اطلاع میدادند از وقوع جرم جلوگیری میشد.
سرقت مرگبار
در برخی موارد ساقان با طمع به چنگ آوردن طلا و جواهر مرتکب خشونت و گاه جنایت میشوند. یکی از این حوادث هولناک چندی قبل در شهرستان نایین رخ داد. محمدعلی یوسفیانی فرمانده نیروی انتظامی نایین توضیح میدهد: 3 سارق مسلح به منزل یک طلافروش رفتند و پس از بستن دست و پای طلافروش جوان و همسرش کلید مغازه را از وی گرفتند. سپس 2 نفر از سارقان به سمت مغازه حرکت کردند و یک نفر هم در منزل ماند.
بعد از مدتی صاحبخانه در منزل با سارق مسلح درگیر شد و هدف 3 گلوله قرار گرفت و جان باخت. پلیس به محض دریافت این خبر ماموران را به محل وقوع قتل اعزام کرد و آنها متوجه فرار قاتل شدند به همین خاطر به سرعت خود را به طلافروشی رساندند و آنجا را محاصره کردند و سرانجام در جریان تیراندازی دو طرفه یکی از سارقان کشته و متهم دیگر دستگیر شد.
کاظم بیرجندی آسیبشناس اجتماعی با توجه به شگردهایی که در ایران برای سرقت از طلافروشیها رایج است میگوید: سرقت جواهر و سنگهای قیمتی جرمی شایع در جهان است که توسط باندهای سازمان یافته انجام میشود اما در ایران کمتر شاهد هستیم این جرم به شکل سازمان یافته انجام شود و معمولا مجرمان در اقدامهای انفرادی یا دو سه نفره و به خاطر مشکلاتی که در مسائل مالی و اقتصادی ریشه دارد دست به این نوع دزدی میزنند و راهکارهای مقابله با آن هم همان نکاتی است که قبلا درباره سایر بزهها، بارها توسط کارشناسان گفته شده است: اشتغالزایی، حل مشکلات اقتصادی، تلاش برای کم کردن فاصله طبقاتی و....
داوود ابوالحسنی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم