برگی از تاریخ : نگاهی کوتاه به تاریخ طولانی 30 سلسله فراعنه مصر
جام جم آنلاین - دوره قبل از تشکیل سلسله های فراعنه از 4000 تا 2950 سال قبل از میلاد که
آثاری از آن دوره در منطقه نگارا واقع در دلتای نیل باقی مانده است .در این دوره ، شهر ممفیس پایتخت آینده فراعنه در محلی که رود نیل به دلتا تبدیل می شود ، ایجاد شد.
کد خبر: ۲۸۱۴۸
دوره مسینیت از 2950 تا 2635 سال قبل از میلاد
سلسله های اول و دوم فراعنه توسط منس
پادشاه اساطیری بنیانگذاری شد. وحدت مصر علیا و مصر سفلی را به منس نسبت می دهند.
فراعنه از این پس تاجی به نام پشنت را بر سر می گذاشتند که نشانه وحدت مصر علیا و مصر
سفلی بود. فراعنه این سلسله های نخستین در منطقه آبیدوس در مصر علیا مدفون شده اند.
دوره سلسله های قدیم از 2635 تا 2140 سال قبل از میلاد که با تاسیس سلسله سوم فراعنه آغاز
شد. جوزر شناخته شده ترین فرعون این سلسله است که ممفیس را به عنوان پایتخت انتخاب
کرد. معمار و پزشک وی ایم هوتپ نخستین هرم زاویه دار را در منطقه سقاره ساخت .
سلسله چهارم فراعنه برای سلطنت خئوپس ، کفرن و میکرینوس سه فرعون این سلسله شهرت
دارد. سه هرم مشهور یا اهرام ثلاثه جیزه در نزدیکی شهر قاهره کنونی در جریان دوران سلطنت
آنها بنا گردیدند.
مجسمه ابولهول از آثار دوره خئوپس است . مصر در دوران سلسله فراعنه چهارم به استان هایی تقسیم شد و اداره هر یک از این استان ها به یک حاکم سپرده گردید.
در دوران این سلسله پرستش خدای تپاه ممفیس جای خود را به پرستش خدای خورشید ره داد. دوران
سلسله های فراعنه قدیم با سلسله ششم فراعنه و سلطنت پرآشوب ملکه نیتیکرت به پایان رسید.
این ملکه پس از همسرش که قربانی یک توطئه شد ، به تخت سلطنت مصر نشست . براساس
افسانه ها ، وی قاتلان همسرش را پس از یک ضیافت باشکوه در نیل غرق کرد.
نخستین دوره انتقالی از 2140 تا 2022 سال قبل از میلاد طول کشید. این دوران بسیار پرآشوب
بود ، سلسله های متوالی فراعنه یکی پس از دیگری منقرض شده و سلسله جدیدی حکومت را در دست می گرفت .
دوره سلسله های فراعنه میانه از 2022 سال قبل از میلاد آغاز شد و در 1784 سال قبل از میلاد
خاتمه پذیرفت . در این دوره ، مصر علیا و مصر سفلی وحدت خود را پیرامون پایتخت جدید شهر
تبس در مصرعلیا تجدید می کنند. فراعنه بسیاری تحت نام سسوستریس به تخت سلطنت مصر
می نشینند. در معبد قدرتمند کارناک خدای آمون ظهور می کند که پرستش آمون و ره خدای
خورشید در هم می آمیزد.
تا دوره سلسله فراعنه میانه مصریان به سنگ سیلکس وفادار مانده بودند و سلاح و ابزار خود را با این سنگ می ساختند و در این کار مهارت بسیار داشتند. آنها از فلزات گرانبها و مس برای تزیین استفاده می کردند. در دومین دوره انتقالی که از 1784 تا 1543 سال قبل میلاد به طول انجامید ، هیکسوس ها یکی از اقوام سامی نژاد تحت فشار اقوام هند و اروپایی از
مناطق خود رانده شده و به مصر حمله کردند. هیکسوس ها مصر را اشغال نموده و شهر آواریس
واقع در دلتای نیل را پایتخت حکومت خود کردند.
دوران سلسله های جدید فراعنه از 1543 قبل از میلاد آغاز شد و در 1069 سال قبل از میلاد
پایان گرفت سلطنت ملکه هاتشپ سوت سرآغاز سلسله هجدهم فراعنه بود. معبد دیرالبحری در دره شاهان یادگار دوران سلطنت این ملکه است . مصر در هنگام سلطنت برادرزاده وی توتموسیس سوم صاحب بزرگترین قلمروی خود شد.
قلمرو مصر تا پادشاهی میتانی در حدود سوریه کنونی گسترش یافت. سپس نوبت به سلطنت فرعون ها آمنوفیس چهارم و آخناتون در حوالی 1348 سال قبل از میلاد می رسد ، اخناتون به همراه همسرش نفرتی تی سلطنت می کرد.
اخناتون و نفرتی تی به اتفاق تلاش کردند تا پرستش خدای واحد آتون را در مصر ترویج کنند اما
راهبان خدای آمون حرف آخر را می زدند. دوران سلطنت آنها به تحریک راهبان آمون با آشوب
پایان گرفت .
فرعون جدید تحت فشار راهبان آمون نام خود را از توتانخاتون به توتانخامون تغییر
داد. وی در سن 18 سالگی به طرز مشکوکی درگذشت و فرمانده ارتش مصر هورم هب به عنوان
فرعون بر تخت سلطنت مصر علیا و مصر سفلی نشست.
سلسله نوزدهم فراعنه مصر توسط
رامسس اول بنا نهاده شد. پس از وی پسرش ستی اول فرعون شد اما شهرت سلسله نوزدهم
فراعنه مدیون رامسس دوم پسر ستی اول است که از 1292 تا 1213 سال قبل از میلاد فرعون
مصر بود.
رامسس دوم ساختمان ها و معابد بسیاری را از جمله معبد ابوسمبل که در نزدیکی سد
کنونی اسوان واقع شده را ساخت این معبد به عنوان یادگار جنگ با اقوام هیتی ساخته شد. به
عقیده برخی از مورخان حضرت موسی هم عصر رامسس دوم بوده است.
از 1069 تا 664 قبل از میلاد سومین دوره انتقالی به وجود آمد. اقوام ناشناسی از راه دریا به مصر
حمله کردند و سلسله های تانیس و ساییس را در منطقه دلتای مصر تاسیس نمودند. سپس نوبت به اشغال مصر توسط اقوام حبشی یا کوشیت ها رسید.
دوره آغاز زوال سلسله های فراعنه مصر از 664 تا 332 سال قبل از میلاد به طول انجامید. آشور
بنیپال پادشاه آشوریان در 662 قبل از میلاد مصر را اشغال کرد. پسامتیک اول ، شاهزاده ساییس
در منطقه دلتای مصر سلسله فراعنه ساییت بیست و ششمین سلسله فراعنه مصر را تاسیس کرد و
آشوریان اشغالگر را از مصر بیرون راند.
در سال 525 قبل از میلاد کمبوجیه پادشاه هخامنشی
مصر را تصرف کرد. بار دیگر در سال 343 قبل از میلاد مصر توسط اردشیر دیگر پادشاه سلسله
هخامنشیان پارس اشغال شد.
سپس نوبت به اسکندر پادشاه مقدونی رسید که در سال 332 قبل از میلاد مصر را تصرف نماید.
در پی مرگ اسکندر مقدونی امپراتوری وی به سرعت تجزیه شد.
بطلمیوس یکی از سرداران وی که حاکم مصر بود سلسله فراعنه بطالمه مصر را تاسیس کرد و شهر جدیدالاحداث اسکندریه را به عنوان پایتخت تعیین کرد. سلسله فراعنه بطالمه آخرین و سی امین سلسله فراعنه مصر است.
آخرین ملکه این سلسله کلئوپاترا هفتم در سال 31 قبل از میلاد با زهر مار خودکشی کرد و با مرگ
وی تاریخ طولانی سلسله های فراعنه مصر خاتمه یافت و مصر نیز به یک ایالت رومی تبدیل شد.