آذربایجان‌غربی میزبان مسافران تابستانی

استان آذربایجان غربی با برخورداری از جاذبه‌های متعدد و متنوع فرهنگی، طبیعی و تاریخی چون دریاچه ارومیه، به عنوان بزرگترین دریاچه شور جهان با جزایر متعدد مسکونی و غیر مسکونی و سواحل طولانی، مجموعه آثار تاریخی تخت سلیمان در شهرستان تکاب، غار شگفت انگیز سهولان در مهاباد و وجود بیش از400 اثر تاریخی ثبت شده که سالانه 500 هزار توریست داخلی و خارجی از آن دیدن می‌کنند، از غنی ترین اقلیم‌های گردشگرپذیر کشور به شمار می‌رود. این استان بر اساس آخرین تقسیمات کشوری دارای 17 شهرستان، 36 بخش، 36 شهر، 109 دهستان و 3 هزار 728 آبادی است و مرکز آن شهر تاریخی ارومیه است.

آذربایجان غربی از نظر طبیعی و تاریخی از مناطق برجسته ایران است. برخی از جاذبه‌های طبیعی این استان عبارتند از: دریاچه ارومیه که شورترین و بزرگ ترین دریاچه داخلی ایران و بزرگ ترین آبگیر دائمی آسیای باختری است، جزایر داخلی دریاچه ارومیه که زیستگاه نادرترین پرندگان است، پارک ملی دریاچه ارومیه که یکی از 59 منطقه ذخایر طبیعی جهان و دارای لوح مخصوص پارک‌هاست، مناطق حفاظت شده حیات وحش و چشمه‌های متعدد آب گرم که بیشتر خاصیت درمانی دارند، تالاب‌ها، رودخانه‌ها، آبشارها و غارهای مختلف از جمله غار معروف کرفتو.

همچنین سبک معماری خاص، تپه‌های باستانی که قدمت برخی از آنها به هزاره های پیش از میلاد می‌رسد، شهرها و دهستان‌های تاریخی و قدیمی مانند تپه‌های باستانی روستای حسنلو، قلعه‌های تاریخی، پل‌های قدیمی، گورستان‌ها و قبور شعرا، عرفا و سیاست مداران که جزو مناطق دیدنی استان به شمار می‌آیند به همراه زندگی ایلی جذاب با صنایع دستی کم نظیر، در مجموع گویای توان بالای توریستی منطقه آذربایجان غربی است. ناهمواری‌های استان آذربایجان غربی مناطق مرتفع و کوه‌های بلند جهت‌های مختلف سراسر آن را فرا گرفته است.

آذربایجان از گذشته‌های بسیار دور به علت قرار گرفتن در کنار تمدن‌های کهن از موقعیت ویژه جغرافیایی و تاریخی برخوردار بوده است و آذربایجان زادگاه زردتشت، مقر آتشکده سلاطین ساسانی و مهد شاعران، دانشمندان و علمای نامی ایران است. تنوع آثار اقوام و ادیان مختلف در استان آذربایجان غربی و طبیعت سر سبز و دریاچه زیبای ارومیه از ویژگی‌های ممتاز این منطقه به شمار می‌آید.

سوغات و صنایع دستی

سوغات و صنایع دستی استان آذربایجان غربی به شرح ذیل است: انواع قالی و گلیم، نساجی سنتی، رنگرزی و چاپ‌های سنتی، رودوزی و بافتنی، سفالگری و سرامیک سازی، فراورده‌های پوست و چرم، هنرهای مرتبط با فلز، چوب، حصیر بافی، طراحی سنتی و نگارگری، صحافی و جلد سازی سنتی، صنایع چوبی، گیوه دوزی و نمد مالی.

انواع نقل، لباس‌های پشمی دستباف، عسل، لبنیات، انواع عرقیات گیاهی و انواع حلوا از دیگر سوغات استان است.

دریاچه ارومیه بزرگ‌ترین دریاچه شور جهان 130 تا 140 کیلومتر طول و 15 تا 85 کیلومتر عرض دارد و در بخش شرقی شهرستان ارومیه واقع و حدود 5 هزار کیلومتر مربع از مساحت آذربایجان غربی را شامل می‌شود. دارا بودن 102 جزیره بزرگ و کوچک با تنوع گیاهی و جانوری بی نظیر موجب شده که این دریاچه به عنوان بوستان و ذخیره‌گاه زیستی بین‌المللی به ثبت برسد و در برخی از سواحل آن مجتمع‌های گردشگری تاسیس شده است.

جزیره کبودان، اشک، اسپیر، آرزو و جزایر 9 گانه این دریاچه هر کدام زیستگاه حیواناتی مانند قوچ، میش و گوزن زرد است. عمق دریاچه بین 6 تا 16 متر و آب آن تلخ و شور و بجز جانور قرمز پوستی به نام آرتمیا جاندار دیگری در آن وجود ندارد.

جاذبه‌های تاریخی و معماری استان آذربایجان غربی در کنار سایر جاذبه‌های این منطقه مجموعه‌ای از دیدنی‌های جالب توجه را در برگرفته است. قره کلیسا، در روستای قره کلیسا از توابع سیه چشمه شهرستان ماکو ساخته شده است.

به بهره بهرداری رسیدن پل میانگذر شهید کلانتری، استان را به یکی از مهم‌ترین مقصدهای گردشگری کشور تبدیل کرده است.

موقعیت ممتاز آذربایجان غربی در همسایگی با سه کشور خارجی، وجود صدها جاذبه تاریخی ارزشمند و جلوه‌های جذاب طبیعی و کاهش فاصله دسترسی به این جاذبه‌ها از طریق پل میانگذر دریاچه ارومیه، این استان را به یکی از مهم ترین مقصدهای گردشگری کشور تبدیل کرده است.

استان آذربایجان غربی، با وجود ظرفیت‌های طبیعی خدادادی و پیشینه فرهنگی و تاریخی قوی یکی از قطب‌های مهم صنعت گردشگری کشور محسوب می شود.

تنوع آثار موجود تاریخی با زیبایی‌های خداداد طبیعی در این استان دست به دست هم داده‌اند و مناظر روح ‌نوازی را در مساحتی حدود 43 هزار کیلومتر مربع ایجاد کرده‌اند که چشم هر بیننده‌ای را خیره می‌کند.

آذربایجان غربی 5/2‎ درصد از مساحت کشور را تشکیل می‌دهد و با ترکیه، عراق و جمهوری خود مختار نخجوان، 880 کیلومتر مرز مشترک دارد.

دشتهای سرسبز، دریاچه آبی، باغ‌های زیبا، تاکستان‌های وسیع، جنگل‌های افرا، کوه‌های پوشیده از چشم‌اندازهای طبیعی، همه جلوه‌هایی هستند که استان آذربایجان غربی را به سرزمینی با خاطره‌های فراموش ناشدنی برای مسافران این دیار مبدل می‌سازد.

آذربایجان غربی سرزمینی است با طبیعت خاص خود که در سراسر بهار و تابستان پوشیده از لاله، شقایق، نرگس، سوسن و سنبل است و تالاب‌ها، مرداب‌ها، آبگیرها و سواحل و جزایر دریاچه ارومیه‌اش، میعادگاه و زیستگاه صدها نوع پرنده وحشی بومی و مهاجر و رودهای آن محل زندگی آبزیان منحصر به فرد است.

آثار باستانی و تاریخی

در این استان آنچه از جلوه‌های بکر و آثار متعدد فرهنگی یادگار مانده از دوره‌های تاریخی مختلف موجود است همه ودیعه‌هایی است برای درک بزرگی پروردگار در آفرینش تابلوهای زیبا که آدمی را متحیر در مقابل عظمت خالق هستی می‌کند.

وجود بیش از یک هزار و 300 اثر ثبت شده ملی باعث شده استان آذربایجان غربی در رتبه نخست ثبت آثار تاریخی کشور قرار بگیرد.

تپه‌های باستانی، محوطه‌های تاریخی، ابنیه فرهنگی و آثار به جامانده از قرون و اعصار در آذربایجان غربی همه موید اهمیت تاریخی و فرهنگی این استان در ایران زمین هستند.

تنوع آثار اقوام و مذاهب مختلف در آذربایجان غربی نیز بر ویژگی‌های فرهنگی موجود در این استان افزوده و آن را متمایز از سایر مناطق کشور کرده است.

محوطه پنج هزار ساله "قره کند" یکی از چندمحوطه کلیدی عصر برنز در شمال غرب ایران به دنبال اتمام عملیات ساخت و ساز یک نهاد نظامی برای همیشه با خاک یکسان شد. تخریب سایر محوطه‌های تاریخی در آذربایجان غربی همچنان ادامه دارد و مسوولان سازمان میراث فرهنگی و گردشگری این استان اقدامی جدی برای جلوگیری از این تخریب‌ها انجام نمی‌دهند.

تخریب این محوطه باستانی که از هفته دفاع مقدس در سال 85 توسط یک نهاد نظامی آغاز شد، بارها بارها از سوی انجمن‌ها و سازمان‌های مردم نهاد مورد اعتراض واقع و آنها خواستار متوقف شدن این پروژه و انتقال آن به مکانی دیگر شدند.

آتشکده آذر گشنسب (تخت سلیمان) تکاب مجموعه آثار باستانی تخت سلیمان که در 45 کیلومتری شمال شرقی شهرستان تکاب در استان آذربایجان غربی قرار گرفته، با وسعتی معادل 5/12هکتار به عنوان یکی از محوطه‌های تاریخی مهم کشور محسوب می‌شود. این مجموعه باستانی علاوه بربقایای آتشکده آذرگشنسب شامل کوه زندان سلیمان، آبگرم تخت سلیمان و قلعه بلقیس است.

اوج شکوه و آبادانی تخت سلیمان مربوط به دوره ساسانی می‌باشد و ساختمان آتشکده آذر گشنسب به عنوان مهمترین معبد مورد احترام آن زمان دراین مکان ساخته شده است و آتش جاودان آن به مدت 7 قرن نماد اقتدار آئین زردتشت محسوب می شده و آتشکده ساسانی آذر گشنسب از زمان حکومت ایلخانیان به بعد «تخت سلیمان» نام گرفته است.

قلعه بلقیس در 5 کیلومتری تخت سلیمان در قله کوهی واقع است و تا قلعه جاده ماشین رو وجود دارد. این قلعه به منظور دیدبانی در دوره هخامنشی ساخته شده بوده است.

غارسهولان آذربایجان غربی از معروف ترین غارهای آبی منطقه‌شمال غرب ایران غار آبی سهولان است که در 35کیلومتری مهاباد قرار دارد و از زیباترین و شگفت‌انگیزترین غارهای طبیعی ایران است. غار از چند حوضچه بزرگ تشکیل شده است. داخل غار دارای آب زلال و شفافی بوده و دیوارهای آن از صخره ها و سنگ های آهکی پوشیده شده‌است. گردشگران برای بازدید از غار باید از قایق استفاده کنند.

باغچه جوق ماکو، این مجموعه با شکوه با زیر بنای دو هزار متر مربع در داخل باغ بزرگی به وسعت یازده هزار متر مربع که دارای انواع درختان میوه، گل ها، درختان زینتی و چشمه آب جاری است، در روستای باغچه جوق شهر ماکو قرار دارد. این ساختمان مجلل و تاریخ توسط "اقبال السلطنه ماکویی" از حکام مقتدر اواخر دوره قاجاریه و یکی از سرداران مظفرالدین شاه قاجار احداث شد.

جزیره اسلامی آذربایجان غربی، با منظره‌های بکر خود تنها جزیره مسکونی دریاچه ارومیه است که از طریق جاده ارتباطی به ارومیه متصل می‌شود. جزیره اسلامی دارای آب وهوای مناسب، سواحل بکر دریاچه ارومیه را دارا است. همچنین منطقه شکار ممنوع جزیره اسلامی با توپوگرافی کوهستانی و صخره ای خود دارای گونه‌های جانوری نظیر قوچ و میش ارمنی، گرگ، شغال، خرگوش، عقاب طلایی و گونه های گیاهی همچون گون، درمنه، ارس و بادام کوهی یکی از مناطق غنی زیست محیطی است.

دریاچه طبیعی مارمیشو آذربایجان غربی با وسعت 5 هکتار در 45کیلومتری غرب ارومیه در میان کوه‌های مجاور مرز ایران و ترکیه قرار دارد. آب دریاچه از چشمه‌های طبیعی تامین می‌شود و محل زندگی انواع آبزیان ازجمله ماهی قزل آلا است. این دریاچه، محل مناسبی برای صید ماهی و گذراندن اوقات فراغت ایرانگردان و جهانگردان است.

تفرجگاه بند از دیگر جاذبه‌های گردشگری استان است که در ارومیه واقع شده است و این منطقه زیبای کوهستانی همراه باغات و سدرودخانه شهرچائی در طول سال بیشترین گردشگران و دوستداران طبیعت را به سوی خود جلب می کند.

پارک جنگی شیخ تپه از جاذبه‌های گردشگری موجود در ارومیه بربالای تپه ای بلندمشرف به شهر واقع شده است و مساحت ان 50 هکتار با درختان سوزنی برگان درحدود سال 1350احداث شده است.

بنای سه گنبد نیز از جاذبه‌های گردشگری استان است که بر طبق نظریه باستان شناسان در سال 580 هجری بنا شده است و به عقیده برخی از مورخان این بنا آتشکده زرتشتیان بوده است و در مدخل و در کتبه سردر ورودی سه گنبد به خط کدانرابا سنگ تراشیده اند.

کلیسای سیر (مارسرگیز) در دامنه کوه سیر واقع شده و زیارتگاه عموم مسیحیان است. این کلیسا از زمان ساسانیان به دستور زنی به نام شیرین احداث گردیده است و کلیسای ننه میم نیز در از مکان‌های دیدنی شهر ارومیه به شمار می آید که به استناد منابع قدیمی این کلسیا در گذشته و پیش از انتشار مسیحیت آتشکده بوده و یکی از پرستشگاه‌های زرتشتیان بشمار می رود، از بنای تاریخی آن اطلاعاتی در دست نیست، این کلیسا یکی ازمهمترین بناهای قدیمی آشوریان مسیحی و قدیمی‌ترین کلیسای آنان است.

موزه ارومیه که در آن بخش مردم شناسی، بخش اشیا، بخش ماقبل تاریخی، بخش سکه‌ها، بخش اسلامی و بخش هنرهای تزئینی قراردارد.

دهکده توریستی و تفریحی باری با وسعت 20 هکتار در حاشیه دریاچه ارومیه واقع شده که این دهکده دارای هتلی با 34 سوئیت دوخوابه، میهمانسرا، قهوه خانه سنتی، 400 واحد اسکان دائم، 33 واحد اسکان موقت، مجموعه 2/2 هکتار زمین ورزشی، یک هزار و 600 مترمربع پارکینگ خصوصی، زمین بازی کودکان، فضای سبز، اسکله عروس دریائی، استخر سرپوشیده آب شور برای تمام فصول، مرکز لجن درمانی و آب درمانی، سالن آمفی تئاتر، میادین ورزشی، پیست دوچرخه سواری، اسب دوانی، موتورسواری و ... منظور شده است.

دهکده ساحلی چی چست واقع در ساحل دریاچه ارومیه، پیست اسکی خوشاکو، مسجد جامع از جاذبه‌های گرشگری ارومیه است.

در جنوب دریاچه ارومیه، در نواحی مرتفعی که سرچشمه شاخه‌های اصلی سیمینه رود، مهاباد رود، زرینه رود و قزل اوزن است، رودها به طرف دریاچه ارومیه جاری می‌شوند. رودهای این استان که از کوه‌های مرتفع سرچشمه می گیرند، از دره‌های عمیق و دشت‌های وسیعی عبور می کنند که هر کدام به نحوی دارای جاذبه‌های طبیعی - توریستی قابل توجهی هستند.

استان دارای چشمه‌های بسیار زیبایی نیز است که یکی از منابع مهم صنعت جهانگردی منطقه به شمار می آیند. چشمه زندان سلیمان ، چشمه (استخر) بوکان، چشمه گراو، چشمه معدنی زنبیل، چشمه‌های معدنی ویشلق، چشمه معدنی دسته دره، چشمه معدنی شگفتی، چشمه معدنی میناس برخی از چشمه‌های مهم این استان به شمار می‌روند که قادرند اوقات فراغت گردشگران زیادی را پر کنند.

25 هتل و مهمانسرا برای استقبال از میهمانان

متذکر، معاون گردشگری سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آذربایجان غربی می‌گوید: استان با این تعداد هتل به ظرفیت بیش از 868 اتاق و یک هزار و 763 تخت، 58 باب مهمان پذیر با ظرفیت 640 اتاق و یک هزار و 700 تخت، 46 باب غذاخوری بین راه و 36 دفتر خدمات مسافری به صورت فعال آماده پذیرایی از مسافران تابستانی است.

وی افزود: به غیر از این اماکن مدارس، تعدای کمپ و 3 مجتمع بزرگ گردشگری و تفریحی نیز برای استقبال از مسافرین تدارک دیده شده است.

وی با اشاره به وضعیت مطلوب استان برای پذیرایی از مسافرین داخلی و خارجی گفت: برای پذیرش مهمانان تابستانی با سایر ارگان‌های ذیربط از جمله آموزش و پرورش، شهرداری و جمعیت هلال احمر هماهنگی های لازم صورت گرفته است.

متذکر تخصیص مدارس برای اسکان مهمانان فرهنگی را از همکاری سازمان آموزش و پرورش آذربایجان غربی و راه اندازی کمپ در پارکها از جمله پارک ائلر باغی را از جمله همکاری شهرداری عنوان کرد.

وی با اشاره به افزایش درصد جذب گردشگر و درصد اشغال هتلها در استان طی سالهای اخیر گفت: برای جذب بیشتر مسافرین داخلی و خارجی برای آگاهی مسافرین از جاذبه های گردشگری آذربایجان غربی با ارائه برنامه‌هایی از طریق صدا و سیما به مسافرین اطلاع رسانی می شود.

وی از تخصیص اعتبارات عمرانی و گردشگری برای انجام زیرساختهای های گردشگری جهت جذب بیشتر گردشگران داخلی و خارجی خبر داد.

معاون گردشگری سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آذربایجان غربی بر لزوم احداث و بهره برداری هتلهای لوکس برای جذب بیشتر گردشگران داخلی و خارجی تاکید کرد و گفت: وجود هتل های درجه بالا و تسهیلات گردشگری مناسب یکی از عوامل اصلی در جذب گردشگری در سطح جهان است.

وی در خاتمه از جذب بیش از صدها هزار نفر مسافر به استان طی سال گذشته خبر داد و گفت: راه اندازی پل میانگذر شهید کلانتری از عوامل اصلی افزایش چشمگیر مسافرین به استان است.

"دریاچه ارومیه یک منطقه گردشگری منحصر به فرد است." مهدی شجاع دل معاون سرمایه گذاری سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آذربایجان غربی نیز افزود: با توجه به اینکه دریاچه ارومیه یک منطقه گردشگری منحصر به فرد گردشگری است اعتباری بالغ بر 3 میلیارد ریال جهت انجام زیر ساختهای گردشگری دریاچه ارومیه، ساماندهی ساحل، احداث استراحتگاه‌های موقت، ایجاد امکانات رفاهی و واحدهای بهداشتی هزینه شده است.

وی احداث مکان‌های گردشگری و بهتر سازی و نوسازی منطقه گردشگری چی چست واقع در ساحل دریاچه ارومیه را از جمله اقدامات صورت گرفته در زمینه گردشگری جهت جذب توریسم عنوان کرد.

وی از راه اندازی تعدادی کمپ گردشگری با ظرفیت پذیرش یک صد نفر مسافر طی 2 ماه آخر سال جاری در منطقه گردشگری دریاچه ارومیه خبر داد.

شجاع دل افزود: مجموع تفریحی ورزشی دریاچه ارومیه با اعتبار 3 میلیارد و 500 میلیون ریال به بهره برداری کامل رسیده است.

وی در خاتمه کاهش سطح آب دریاچه ارومیه را عامل کاهش توریسم به ارومیه ندانست و افزود: با توجه به وجود خشکسالی های اخیر در سطح منطقه و تاثیر گذاری این خشکسالی بر روی دریاچه ارومیه که بزرگترین دریاچه شور جهان است خوشبختانه این موضوع بر روی جذب توریسم تاثیر چندانی نگذاشته و همچنان از سطح جهان گردشگران به این منطقه مسافرت کرده و از جاذبه‌های گردشگری و بسیار دل نشین این دریاچه و از دیگر مناطق استان دیدن می‌کنند.

به نظر می رسد با ایجاد امکانات رفاهی مدرن، توجه به نیاز توریست‌ها، برنامه ریزی مدیریت مناسب، شناساندن جاذبه‌های گردشگری استان به جهان، احداث هتل‌های مدرن و لوکس، مرمت سازی آثار تاریخی، زیباسازی مناظر گردشگری استان و راه اندازی دهکده‌های توریستی در مکان‌های گردشگری استان نه تنها می‌توان جذب توریست را به این استان افزایش داد بلکه منجر به اقامت بیشتر گردشگران خارجی در این استان و آشنای کامل آنان با ایران می‌شود.

ایسنا