انتقاد دیپلمات های آمریکایی از قانون شکنی اوباما

اوباما طی هفته‌های اخیر به دلیل عدم رعایت اصول و قوانین و اعطای بی‌حساب و کتاب پست‌های سفارتی به حامیان انتخاباتی‌اش در کانون انتقادات دیپلمات‌های پیشین و کنونی آمریکا قرار گرفته بود. در این چارچوب یکی از هم اتاقی‌های سابق اوباما در دوران دانشجویی‌اش که در حال حاضر مدیریت یک موسسه تولید فیلم‌های تبلیغاتی را برعهده دارد و وکیلی که ثروتش را از فروش جاروبرقی به‌دست آورده است در بین ده‌ها نفری هستند که به واسطه حمایت از تیم اوباما در نوبت انتصاب‌های سفارتی قرار گرفته‌اند.

پس از بالا گرفتن اعتراض‌ها و برگزاری نشستی بین‌ نمایندگان کارکنان کارکشته و قدیمی وزارت امور خارجه آمریکا با کلینتون، وزیر و چریل میلز، رئیس دفتر کلینتون مقرر شد 30 درصد سفرا از افراد خارج از وزارتخانه و مابقی از بین دیپلمات‌های تحت امر وزارتخانه انتخاب شوند. با این حال دیری نپایید که با سرعت گرفتن روند انتصاب بی‌قاعده نارضایتی‌ها دوباره سر برآورد.

استیون کاشکت، رئیس انجمن کارکنان نمایندگی‌های خارجی ایالات‌متحده (AFSA) با اشاره به این که وزارت امور خارجه آمریکا 175 نمایندگی خارجی دارد، می‌گوید: قاعده 30 به 70 برای دهه‌ها به طور غیررسمی مبنای تعیین سفرای آمریکا در خارج بوده است. او می‌افزاید: با این حال به نظر می‌رسد دولت اوباما هیچ رغبتی به رعایت این اصل نانوشته ندارد.

آنچه بیش از نفس ماجرا اعتراض کارکنان وزارت امور خارجه آمریکا را برانگیخته، این است که برخی از کسانی که قرار است به عنوان سفرای جدید آمریکا معرفی شوند سابقه هیچ‌گونه فعالیت دیپلماتیک یا حتی پیشینه مدیریتی در دستگاه‌های دولتی در کارنامه خود ندارند.

نگرانی‌های جاری پیرامون روند رو به‌تزاید انتصاب افراد فاقد تجربه دیپلماتیک به عنوان سفیر و کاردار در وزارت امور خارجه آمریکا پس از روی کار آمدن اوباما چند هفته قبل و با افشاگری‌های هری توماس، رئیس سابق AFSA در کانون توجه قرار گرفت. او با اشاره به انبوه هواداران مالی تیم‌های تبلیغاتی اوباما، بایدن و کلینتون خواستار هوشیاری کنگره در دادن رای اعتماد به کسانی شد که از سوی دولت نامزد احراز پست‌های سفارتی می‌شوند.

به اعتقاد دیپلمات‌های آمریکایی، قوانین صراحت دارند که سفرا باید افرادی دارای تجربه دیپلماتیک باشند لیکن در همین قوانین انتخاب سفیر از جمله اختیارات رئیس‌جمهور است. این بند از قانون را می‌توان این‌گونه تفسیر کرد که رئیس‌جمهور می‌تواند کسی را که قرار است در دوران زمامداری‌اش نماینده او در ممالک خارجی باشد شخصا انتخاب کند.

با توجه به ابهامی که در قوانین داخلی وزارت امورخارجه آمریکا وجود دارد AFSA نوک پیکان انتقادات خود از دولت را متوجه تاثیر انتصاب افراد بی‌تجربه به عنوان سفیران آمریکا در خارج کرده است. به اعتقاد مدیران این نهاد ،چنین عملکردی ناقض تعهد اوباما برای شفافیت در همه حوزه‌هاست. این گروه همچنین تاکید دارد افزایش سفیران سیاسی باعث خواهد شد بدنه وزارت امور خارجه دچار یاس و سرخوردگی شود که این به نفع دستگاه سیاست خارجی آمریکا نیست.

انتصاب‌های سیاسی همیشه از دغدغه‌های دیپلمات‌های حرفه‌ای بوده و اگرچه این اولین بار در تاریخ آمریکاست که تشدید انتصاب‌های سیاسی صدای کارکنان وزارت امور خارجه این کشور را در‌آورده لیکن در دولت‌های قبلی هم چنین انتصاب‌هایی مرسوم بوده است.

کلینتون برای آن‌که از دامنه اعتراضات دیپلمات‌های وزارت امور خارجه به انتصاب‌های سیاسی بکاهد اقدام به تشکیل شوراهای مشورتی کرده است تا آن دسته از دیپلمات‌هایی که قرار بوده به عنوان سفیر به ماموریت‌های خارجی اعزام شوند را به عضویت در این شوراها بگمارد. اعضای این شوراها حقوق و مزایایی معادل سفرا دریافت می‌کنند اما به نظر می‌‌رسد این ابتکار هم نتوانسته نظر دیپلمات‌های وزارت امور خارجه را برآورده ساخته و از نارضایتی آنها بکاهد.

کلینتون به عنوان مثال دنیل فراید، دستیار سابق وزیر در امور اروپا و سفیر پیشین ایالات‌متحده در لهستان را به سمت هماهنگ‌کننده روند انتقال افراد محبوس در زندان گوانتاناموی کوبا به موطن‌شان یا به کشورهای ثالث منصوب کرد. با اعتراض AFSA به این انتصاب، میلز ادعا کرد کلینتون به واسطه تجربه فراید در برقراری رابطه با مقامات کشورهای اروپایی تصمیم گرفته این ماموریت را به او بسپارد چرا که گمان می‌رود اروپایی‌ها بیش از سایرین نامزد میزبانی زندانیان گوانتانامو شوند.

این سکه روی دیگری هم دارد. کلینتون همین اواخر طی حکمی فیلیپ گولدبرگ را به عنوان نماینده آمریکا در اجرای قطعنامه 1847 شورای امنیت علیه کره‌شمالی منصوب کرد که وظیفه دارد اعمال تحریم‌های پیش‌بینی شده در این قطعنامه را پیگیری کند. گولدبرگ تا چندی پیش سفیر آمریکا در بولیوی بود که به دستور اوو مورالس، رئیس‌جمهور بولیوی به اتهام همکاری با عوامل براندازی دولتش از این کشور اخراج شد. نکته تناقض‌آمیز این که گولدبرگ بخش اعظم دوران کاری خود را در آمریکای‌لاتین و بالکان سرکرده و تجربه‌ای در زمینه آسیا ندارد.

براساس فهرستی که بر روی AFSA منتشر شده و هر 2 هفته یکبار به‌روز می‌شود 175 پست سفارتی در وزارت امور خارجه آمریکا وجود دارد که تا اول جولای سال جاری نیمی از آنها تغییر کرده بودند. از این تعداد 26 درصد به انتصاب‌های سیاسی اختصاص یافته است. باید منتظر ماند و دید که در هفته‌ها و ماه‌های آینده آیا دولت اوباما به تعهد خود منبی بر محدود کردن انتصاب‌های سیاسی به 30 درصد متعهد خواهد ماند یا نه؟