9 روز سرنوشت ساز برای میراث فرهنگی ایران

عبدالرسول وطن‌دوست، رئیس پژوهشکده حفاظت و مرمت آثار تاریخی و فرهنگی که به نمایندگی از ایران در سی و سومین نشست کمیته میراث جهانی شرکت کرده است، درباره این نشست می‌گوید:«پرونده‌های مربوط به آثار تاریخی و فرهنگی ایران را به صورت جامعی آماده کرده‌ایم. گزارش‌های مربوط به میدان نقش جهان اصفهان و منظر فرهنگی آن، پرونده میراث در معرض خطر بم و پرونده ثبت جهانی مجموعه سازه‌های آبی  تاریخی شوشتر برای بررسی و اظهارنظر اعضای کمیته میراث جهانی به این مجمع ارائه خواهد شد.»

تاکنون مجموعا 30 اثر از کشورهای مختلف به این کمیته معرفی و مورد ثبت قرار گرفته‌اند که از این میان 4 اثر از جمله میراث طبیعی،23 اثر دیگر فرهنگی و 3 اثر نیز آمیزه‌ای ازهر دو جنبه فرهنگی و طبیعی است.

این اجلاس همچنین به بررسی وضعیت حفاظت از 30 اثر ثبت شده در فهرست میراث جهانی خواهد پرداخت که هم‌اکنون در فهرست میراث در خطر ثبت شده و احتمال دارد که برخی آثار دیگر را نیز به این فهرست بیفزاید.

این آثار شامل مواردی از بناها و میراث طبیعی است که به دلایل مختلفی نظیر آلودگی، توسعه شهری و بلایای طبیعی دچار تخریب شده و در معرض تخریب قرار گرفته‌اند.

مجموعه و چشم‌انداز فرهنگی دره الب در درسدن آلمان از جمله این آثار است که ویژه مورد بررسی کمیته قرار می‌گیرد. در این اجلاس تصمیم نهایی در مورد حذف این اثر از فهرست میراث جهانی نیز صورت می‌گیرد که با احداث پلی در قلب این چشم‌اندازها در سال‌های گذشته در فهرست میراث در خطر قرار گرفته است.

وطن‌دوست با ابراز امیدواری برای ثبت جهانی آثار  تاریخی کشورمان در فهرست جهانی معتقد است: درحال حاضر اطلاعات و عملکردهای لازم  برای مجموعه‌های اشاره شده توسط مسوولان سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری ایران تهیه و سعی شده است که موارد ذکر شده در آخرین مصوبه‌های کمیته میراث جهانی در گزارش سازمان مدنظر قرار گیرد.

بر اساس پیشنهاد کمیته میراث جهانی، اگر ایران معیارهای تعیین شده را تا سال2010 میلادی رعایت کند ارگ بم از فهرست میراث جهانی درمعرض خطر خارج خواهد شد.

به گفته وی؛ فعالیت‌های صورت گرفته در چند سال اخیر به صورت گزارش کاملی و براساس معیارهای مصوب سازمان جهانی یونسکو تهیه شده و برای دفاع در این نشست مطرح خواهد شد.

وطن‌دوست در ادامه درباره پرونده مجموعه سازه‌های آبی شوشتر می‌گوید: «نظر مساعد و مثبت کارشناس اعزامی ایکوموس در بازدید از این مجموعه، ما را برای ثبت این اثر تاریخی بسیار امیدوار کرده است. به نظر می‌رسد که نظر دیگر اعضای کمیته میراث جهانی نیز در مورد ثبت این اثر شاخص کشور مثبت باشد.»

تاکنون 878 اثر از آثار شاخص فرهنگی و طبیعی شامل 679 اثر فرهنگی، 174 اثر طبیعی و 25 اثر فرهنگی  طبیعی از 145 کشور جهان در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده است. باید منتظر ماند و دید که آیا آثار جدید معرفی شده از کشورمان نیز بر این فهرست خواهند افزود یا خیر؟