احتمال غرق شدن آثار باستانی کلیبر در سد خداآفرین

در این میان، پژوهشکده باستان‌شناسی سازمان میراث فرهنگی، اقدام به تعیین هیات‌های کاوش برای بررسی آثار این محوطه‌ها و انجام مطالعات باستان‌شناسی کرده است؛ با این حال آنچه اعتراضات مردمی را باعث شده، بی‌توجهی این پژوهشکده در اولویت‌بندی کاوش محوطه‌های باستانی است. احتمال زیر آب رفتن محوطه باستانی خداآفرین با بازدید اخیر رئیس پژوهشکده باستان‌شناسی سازمان میراث فرهنگی، ‌صنایع دستی و گردشگری قوت گرفت. به اعتقاد کارشناسان، از سوی دست‌اندرکاران سازمان میراث فرهنگی، باید ابتدا تمام محوطه‌های باستانی واقع در بالادست سد خداآفرین که در آینده نزدیک زیر آب خواهد رفت، مورد کاوش قرار می‌گرفت، سپس کاوش محوطه‌های پایین‌دست که 10 سال دیگر زیر آب خواهد رفت، عملیاتی می‌شد. رحیم میدانی، مدیرعامل سازمان آب منطقه‌ای آذربایجان شرقی نیز درخصوص زیر آب رفتن آثار باستانی منطقه خداآفرین به دنبال آبگیری این سد گفت: سد خداآفرین از پروژه‌های مهم آذربایجان شرقی است که از 15 سال گذشته آغاز شده است.

وی با بیان این که در ابتدای آغاز عملیات پروژه سدسازی خداآفرین، هیچ گزارشی درخصوص تاریخی بودن منطقه ارائه نشد، اظهار کرد: کارشناسان سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری وقت، باید همان زمان به فکر کاوش محوطه یاد شده می‌افتادند.

مدیرعامل سازمان آب منطقه‌ای آذربایجان شرقی تاکید کرد: آبگیری سد خداآفرین، امری اجتناب‌ناپذیر است. طبق اسناد تاریخی، ‌حاشیه رود ارس در نقطه صفر مرزی جمهوری اسلامی ایران، جزو اولین سکونتگاه‌های انسان‌هاست که در عصر یخبندان نیز بسیاری از انسان‌ها را در مامن خود حفظ کرده است. بنا به اعتقاد برخی از باستان‌شناسان غار فضولی که در نزدیکی‌های ارس و در خاک جمهوری آذربایجان قرار دارد، محل یافت آثار انسان‌های اولیه است. قدمت شهرنشینی تمدن کرا  ارس در منطقه خداآفرین به 5300 تا 5400 سال قبل از میلاد می‌رسد.