روایت پیروزی انقلاب اسلامی در 30 ‌سال سربلندی

صبح یک روز زمستانی. اینجا استودیو شماره 15 ساختمان شهدای رادیو، محل ضبط برنامه و 30 سالسربلندی، کاری از گروه ایران و سیاست رادیو ایران.

همین‌طور که به محل ضبط برنامه می‌روم احساس می‌کنم که در کوچه‌ پس‌ کوچه‌های سال 57 قدم می‌زنم. حس عجیبی وجودم را فرا گرفته است. نوجوانی ماژیک به دست در حال نوشتن شعاری روی دیوار است. از انتهای کوچه صدای شلیک می‌آید و من همین‌طور مشغول خواندن آن دستنوشته‌ روی دیوارم.

محمد طارمی تهیه‌کننده برنامه مشغول گذاشتن سی‌دی توی دستگاه سی‌دی پلیر است و علی‌اکبر طاهری صدابردار، مشغول تنظیم میکروفن‌هاست. بعد از آرم برنامه کلامی از صحبت‌های گرم و پرشور حضرت امام خمینی(قدس‌سره)‌ پخش می‌شود: «شما هستید که کشور را از دست ابرقدرت‌ها نجات داده‌اید و این طبقه عزیز محروم که در ازای خدمتش غیر از خدا چیزی نمی‌‌خواهد.»

آن‌گاه کیوان همتی گوینده برنامه با آرامش خاصی می‌گوید: «به نام خدا، سلام و عصر شما بخیر» ایمان ساکی ادامه می‌دهد: «با ویژه‌ برنامه 30 سال سربلندی در خدمت شماییم. در روزهای بهمن ماه 87 و در آستانه سی‌سالگی انقلاب اسلامی‌مان شما را به شنیدن این برنامه دعوت می‌کنیم.»

بعد از پخش یکی از موسیقی‌هایی که حال و هوای روزهای انقلاب را در اذهان تداعی می‌کند همتی ادامه می‌دهد:«خیزش مردم ایران و مجاهدت‌های فرزندان این کشور هیچ‌گاه از ذهن ما پاک نمی‌شود. شکنجه‌ها، اسارت‌ها و خون‌های پاکی که فدای راه آزادی و استقلال این کشور شد. یک روز به یادماندنی دیگر که در آن وحدت موج می‌زد، روز عید فطر سال 57 بود. بعد از آن دکتر نیکبخت نمایش وحدت و همدلی مردم را در عیدفطر سال 57 شرح می‌دهد. این که اجتماعات و حضور مردم در لیالی‌قدر روز افزون شده و در تهران مسجد قبا کانون این اجتماعات بود و شهید آیت‌الله مفتح راهپیمایی‌های مردم را هدایت می‌کردند.

نماز عید فطر سال 57 در تپه‌های قیطریه و به امامت آیت‌الله مفتح اقامه می‌شود و ایشان با پای پیاده این مسیر را طی می‌کنند. پس از گفتن شعارهای دینی و مذهبی، شهید باهنر برای مردم سخنرانی می‌کنند. این اولین راهپیمایی عظیم مردم در تاریخ انقلاب اسلامی است که در 13 شهریور سال 57 به وقوع می‌پیوندد.

پس از آن در بخش «جاودانگان» زندگینامه شهید آیت‌الله سعیدی یکی از شاگردان خاص امام که سعی در تداوم نهضتی داشت توسط همتی خوانده می‌شود. ایشان کسی بودند که بدون واهمه از دستگیری و شکنجه با زنده نگه‌داشتن نام امام خمینی به عنوان رهبر سیاسی و مذهبی نهضت از یک سو و انتقال پیام ایشان از طرق مختلف سعی در فراگیر نمودن قیام اسلامی داشت. او که سال‌ها در حوزه علمیه تحصیل کرده بود و در دروس بزرگانی چون آیت‌الله بروجردی و حضرت امام حضور می‌یافت با دستگیری استاد خویش در خرداد 1342 کتاب و بحث را کنار گذاشت و به عرصه تبلیغ وارد شد.

شهادت آیت‌آلله سعیدی در محیط پر خفقان آن روز چنان موج عظیمی برانگیخت که به اعتقاد بسیاری در تغییر مسیر مبارزه در آستانه دهه 1350 بسیار موثر بود.

پس از پخش ترانه «ای شهید» دکتر کوشکی گفتمان انقلاب اسلامی را بررسی می‌کند، ادبیات جدیدی که بعد از انقلاب توسط امام و یارانشان وارد ادبیات ایران شد. او این بار گسترش عدالت در سطح جامعه را مطرح می‌کند. او معتقد است: در اندیشه انقلاب اسلامی عدالت یک مسیر دایمی است و هیچ وقت عدالت‌خواهی و عدالت محوری از انقلاب جدا نخواهد شد چون عدالت برای سعادت بشر وضع شده است.

پس از آن دکتر خرمشاد معاون وزیر علوم تحقیقات و فناوری از دستاوردهای پژوهشی و علمی ایران می‌گوید: این که در حال حاضر 5/3 میلیون دانشجو در کشور وجود دارد و حضور جوانان در دانشگاه‌ها از روند بسیار خوبی برخوردار است.

بعد از این که برنامه تمام می‌شود از حسین نافذ عارفی سردبیر برنامه «30 سال سربلندی» می‌خواهم که در مورد برنامه برایم توضیحاتی بدهد. او می‌گوید: از اول بهمن ماه روزهای یکشنبه و سه‌شنبه از ساعت 30/6 به مدت نیم ساعت پخش شده و تا 22 بهمن ادامه خواهد داشت. بررسی هفت نقطه عطف مهم در انقلاب اسلامی از 15 خرداد سال 1341 تا بهمن ماه سال 1357، بررسی زندگینامه هفت شهید انقلاب از روحانیون و یاران امام امثال شهیدان سعیدی، غفاری، و مفتح بررسی ادبیات انقلاب اسلامی همچون استکبار ستیزی، امت اسلامی، استقلال و آزادی از دیگر بخش‌های این برنامه است. لازم به ذکر است که در این برنامه دستاوردهای انقلاب اسلامی در هفت بعد استقلال، دفاعی و نظامی کشور، فرهنگی و سینما، امنیت داخلی و آرامش کشور امنیت اجتماعی،‌ اقتصادی، پژوهش‌های علمی و سیاست‌ خارجی بررسی می‌شود.

می‌پرسم از چه منابع اطلاعاتی برای ساخت این برنامه استفاده کردید؟ می‌گوید: یک ماه قبل از ساخت برنامه کارهای تحقیقاتی آن را شروع کردم. از کتاب‌های مختلفی که در خصوص تاریخ انقلاب بوده، مصاحبه با کارشناسان، منابع دسته اول اینترنتی و مقاله نیز استفاده کرده‌ام.

عارفی این سردبیر جوانی که به مدت 12 سال است که در رادیو ایران و در گروه سیاست کار می‌کند ادامه می‌دهد: در راستای گرامیداشت انقلاب اسلامی می‌خواستم مطالبی را برای مردم کشورم بازگو کنم که خاطرات روزهای خوش پیروزی را در ذهنشان زنده نگاه دارد.

می‌پرسم شما که هم‌سن با انقلاب هستید چطور می‌توانید از عهده این کار برآیید ادامه می‌دهد: واقعیت این است که در یک خانواده انقلابی رشد کردم. وقتی هم که فعالیتم را در رادیو شروع کردم با آدم‌های انقلابی که در آن فضا رشد کرده بودند آشنا شدم و آنها هم آن حس‌های خوب را به من انتقال دادند. برای همین وظیفه دارم که به نوعی از امواج صدا مفاهیم انقلابی را اشاعه دهم. انقلاب مساله بزرگی است که اگر بخواهیم آن را درک کنیم، درک آن به مدت زمان طولانی‌ای احتیاج دارد.

وقتی از عارفی می‌پرسم نسل جوان را با وجودی که روزهای انقلاب را ندیده‌اند چطور می‌توان با این رویداد بزرگ آشنا کرد، می‌گوید: نه‌تنها بزرگ‌ترها، بلکه با ساخت چنین برنامه‌هایی و با بیان دلنشین خاطرات انقلاب و روایت حماسه پرشور مردم در آن سال‌ها می‌توان نسل جوان را با انقلاب آشنا کرد، چون در حال حاضر نسل جوان کمتر به سراغ کتاب‌های انقلاب رفته و آنها را مطالعه می‌کند. صداوسیما بخصوص برنامه‌سازان رادیو می‌توانند با ساخت برنامه‌های انقلابی و پخش آن در ساعات مناسب دست جوانان را بگیرند و آنها را با گوشه‌ای از تاریخ سرزمین خود آشنا کنند. وقتی از محمد طارمی تهیه‌کننده برنامه درخصوص استفاده از موسیقی و سرودهای حماسی در دل برنامه می‌پرسم می‌گوید: در این برنامه نه‌تنها از ترانه‌هایی استفاده کرده‌ام که یادآور خاطرات دوران پیروزی است، سروده‌هایی که خواننده‌های آن را کسی نمی‌شناسد و یک یادگاری از دوران انقلاب است بلکه از آثار خواننده‌هایی که در قید حیات هستند هم استفاده کرده‌ام. بعضی از موسیقی‌های انقلابی را هم نوازنده‌ها ملودی‌های آن موسیقی‌ها را بازسازی کردند مثل آثار «آندره آرزومانیان» البته بعضی کارهای انقلابی که با کلام بوده به صورت ارکسترال آهنگسازان بزرگ کشورمان ساخته‌اند و اجرا شده است که آن هم استفاده شده ازجمله سمفونی 17 شهریور.

طارمی ادامه می‌دهد یکی از شاخصه‌های بیان خاطرات پیروزی انقلاب اسلامی شعارهای مردمی است که برخی به صورت آهنگین بدون موسیقی و برخی به صورت شعارهای انقلابی برای تهییج مردم و توسط مردم ساخته شده و اهمیت فراوانی در به ثمر رساندن اهداف انقلاب داشته است.

طارمی می‌گوید: از تهیه برنامه‌های انقلابی لذت می‌برم چون احساس می‌کنم که با مردم در راهپیمایی‌ها و در خیابان‌های انقلاب، دانشگاه تهران و میدان شهدا هستم. او که در زمان پیروزی انقلاب دانشجویی بیش نبوده می‌گوید: من هیچ گاه فراموش نمی‌کنم خاطره زیارت حضرت امام خمینی را. چند ماه بود که اسم امام را می‌شنیدم و عکسشان را دیده بودم. اعلامیه‌های حضرت امام را می‌گرفتم. خیلی مشتاق بودم این انسان الهی را از نزدیک ببینم. منزل ما نزدیک مدرسه علوی بود یکی از بهترین جاهایی که مرکز بطن خبری انقلاب بود. خدمت حضرت امام شتافتم و لحظات دلدادگی و مطیع ولایت بودن را چشیدم.

وقتی استودیو را ترک می‌کنم، جمله مشهور رهبر در ذهنم تداعی می‌شود: «آن ملتی به عزت و سربلندی دست پیدا می‌کند که هزینه‌های آن را با رشادت تمام بپردازد و ملت ایران آن کار را کرد.»

زهره زمانی