سولاریوم، برنزه شدن به تاوان سرطان‌

امروزه برنزه کردن پوست در بسیاری از کشورها و بویژه نزد بانوان، به عنوان راهی برای افزایش زیبایی‌های ظاهری به رسمیت شناخته می‌شود. برای برنزه شدن، 3 راه یا ترکیبی از آنها پیش روی افراد قرار دارد:

آفتاب گرفتن در هوای آزاد، استفاده از محصولات شیمیایی (لوسیون، اسپری، پودر، کرم و حتی قرص) و بالاخره استفاده از دستگاه‌های برنزه‌کننده.

با این که دستگاه‌های برنزه‌کننده کوچکی نیز جهت استفاده شخصی در منزل به بازار عرضه شده است، اما معمولا دستگاه‌های برنزه‌کننده مجهزتر و پیچیده‌تری وجود دارند که در استخرها، سالن‌های زیبایی و دیگر مکان‌ها مورد استفاده عمومی قرار می‌گیرند. در کشور ما این مکان‌ها را معمولا با نام «سالن سولاریوم» می‌شناسند. در این دستگاه‌ها با استفاده از لامپ آفتابی و سطح بستر دستگاه مربوطه، مشتری در مواجهه با طیف‌های مختلف اشعه ماوراءبنفش قرار می‌گیرد تا پوستش تیره یا به اصطلاح، برنزه شود.

سولاریوم در پایتخت‌

استخرها و سالن‌های زیبایی متعددی در تهران از دستگاه‌های سولاریوم برخوردارند که البته تعدادشان روز به روز در حال افزایش است. برخلاف تصور، استفاده از دستگاه‌های سولاریوم فقط محدود به بانوان نمی‌شود؛ تعداد زیادی از مشتریان سولاریوم را آقا پسرها تشکیل می‌دهند! تعداد مراجعه به این مراکز در 6 ماه اول سال، بخصوص در تابستان، بسیار بیش از 6 ماه دوم سال است.

گردانندگان این اماکن اگرچه خطرات بالقوه سولاریوم را رد نمی‌کنند، با این حال به مشتری اطمینان می‌دهند که دستگاه‌هایشان از نوع پیشرفته و بی‌خطر است! جالب‌تر این که بسیاری از این مراکز عینک‌های ایمنی مربوطه را، به تعداد لازم، در اختیار ندارند و مشتری را وامی‌دارند تا در کل مدت استفاده از دستگاه، چشمان خود را بسته نگه دارد.

عوارض

دکتر وفایی، متخصص پوست و مو در این باره به جام‌جم می‌گوید: دیگر عوارض استفاده از دستگاه‌های سولاریوم عبارتند از قرمز شدن پوست، پیر پوستی، انواع سوختگی‌های پوستی با درجات مختلف، آسیب عروق خونی، اختلال در سیستم ایمنی بدن و نیز آسیب‌ها و عوارض چشمی ناشی از مواجهه با اشعه ماوراءبنفش (آسیب قرنیه، شبکیه، ملتحمه یا آسیب توامان قرنیه و شبکیه). این در حالی است که بیشتر مشتریان از عینک‌های ایمنی نیز استفاده می‌کنند. برخی از تحقیقات شانس ابتلا به آب مروارید چشم را نیز در این افراد بیشتر دانسته‌اند.

وی می‌افزاید: از آنجایی که استفاده از این نوع دستگاه‌ها مدت زمان زیادی نیست که مرسوم شده است، عوارض بلندمدت استفاده از آنها هنوز به طور کامل روشن نشده است. از آنجایی که هیچ فایده‌ای بر استفاده از دستگاه‌های سولاریوم مترتب نیست، باید استفاده‌کنندگان نسبت به خطرات آن کاملا توجیه شوند.

همچنین باید طبق دستورالعمل مربوطه به نحوی رفتار کنند که شانس ابتلا به عوارض در آنان به حداقل ممکن کاهش یابد. استفاده از عینک‌های ایمنی ازجمله این نکات است. افرادی که از داروهای خاصی استفاده می‌کنند باید حتما با پزشک خود مشورت کنند. چراکه بعضی از این داروها باعث افزایش حساسیت به نور می‌شوند و بروز عوارض را تشدید می‌کنند.

سرطان‌زاترین مد سال‌

طبق آمار، نزدیک به یک‌سوم دختران سفید پوست در آمریکا حداقل 3 نوبت از سولاریوم استفاده کرده‌اند. این آمار در درجه اول به این معناست که دختران نوجوان علاقه وافری به برنزه شدن دارند و خطر ابتلا به سرطان پوست را چندان جدی نمی‌گیرند.

دختران معمولا در سنین پایین‌تر، علاقه بیشتری به استفاده از سولاریوم نشان می‌دهند و مراجعات مکرری به چنین مکان‌هایی دارند. آنها فقط این روی سکه را می‌بینند که با برنزه شدن احتمالا بر جذابیت‌های ظاهری‌شان اضافه می‌شود. غافل از این که وقتی همین نوجوانان به حول و حوش60 سالگی‌ برسند، به علت تخریب پوستی گسترده، بدنشان شکل یک کیف چرمی را پیدا خواهد کرد.

آن وقت است که مجبورند کلی پول خرج کنند بلکه پزشکان بتوانند پوستشان را به شکل عادی برگردانند. آسیب‌پذیری نوجوانان در استفاده از سولاریوم وقتی بیشتر نمود پیدا می‌کند که بدانیم در دوران نوجوانی، پوست به طور طبیعی دچار تغییراتی می‌شود و در برابر اشعه ماورای بنفش آسیب‌پذیری بیشتری پیدا می‌کند.

دارندگان سالن‌های سولاریوم در تبلیغات خود، برنزه کردن مصنوعی را بی‌خطرتر از آفتاب گرفتن توصیف می‌کنند. این خود یکی از عوامل جذب نوجوانان است. البته این حرف، صحیح نیست و مبنای علمی ندارد. باید تعداد دفعات مراجعه را حتما در نظر گرفت. مراجعه هر از گاه و دیر به دیر به سالن‌های سولاریوم شاید چندان هم خطرناک نباشد، اما مشکل اینجاست که معمولا مشتریان این مکان‌ها، این کار را مکررا انجام می‌دهند.

بدتر این که خیلی از دختران جوان و نوجوان در فصل‌های خاصی از سال مرتبا به سالن‌های سولاریوم مراجعه می‌کنند، نه برای این که صرفا برنزه شوند بلکه آن طور که خودشان صادقانه اعتراف می‌کنند فقط برای این که این کار مد شده است!