کاروان‌های بالای ۵۰ نفر ملزم به داشتن نیروی بهداشت هستند

به گزارش جام جم آنلاین؛ مهدی قلیان اول امروز دوشنبه ۱۹ مرداد در نشست خبری تشریح اقدامات، برنامه‌ها و تمهیدات دانشگاه علوم پزشکی مشهد در دهه پایانی ماه صفر که در مجتمع شهدای سلامت دانشگاه علوم پزشکی مشهد برگزار شد، با اشاره به پیش‌بینی حضور جمعیت چند میلیونی زائران در روزهای پایانی ماه صفر اظهار کرد: مدیریت سلامت چنین جمعیتی با توجه به تنوع شیوه‌های سفر، از هواپیما و قطار گرفته تا خودرو، اتوبوس و پیاده‌روی، نیازمند همکاری جدی مردم و کاروان‌هاست. در کنار اقدامات گسترده بخش درمان، مهم‌ترین اصل در حوزه بهداشت، خودمراقبتی افراد، خانواده‌ها و کاروان‌هاست و رعایت توصیه‌های بهداشتی می‌تواند نقش مهمی در پیشگیری از بیماری‌ها و کاهش بار مراجعه به مراکز درمانی داشته باشد.

وی با اشاره به حضور نیروی بهداشتی همراه کاروان‌های بالای ۵۰ نفر، ادامه داد: به دانشگاه‌های علوم پزشکی اطراف و دستگاه‌های مرتبط اعلام شده کاروان‌های پیاده یا کاروان‌هایی که به‌صورت گروهی و در مسافت‌های طولانی به سمت مشهد حرکت می‌کنند، در صورت داشتن بیش از ۵۰ نفر، یک نیروی کارشناس بهداشت و بیماری‌ها را همراه خود داشته باشند. حضور این نیرو می‌تواند بر نحوه تهیه، توزیع و مصرف مواد غذایی، سلامت آب، شرایط بهداشتی محل استقرار زائران و احتمال بروز بیماری‌های واگیر نظارت کند و در صورت مشاهده موارد مشکوک، اقدامات لازم را سریع‌تر انجام دهد.

هشدار درباره بیماری‌های گوارشی و واگیر

معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد با تاکید بر ضرورت رعایت اصول بهداشتی برای پیشگیری از بیماری‌های گوارشی و واگیر، خاطرنشان کرد: زائران باید از مصرف مواد غذایی فاقد مشخصات و شناسنامه بهداشتی خودداری کنند و در انتخاب غذاهای گرم و نحوه نگهداری و توزیع آن دقت کافی داشته باشند. مواد غذایی باید در شرایط مناسب نگهداری و توزیع شوند و رعایت زنجیره سرد و گرم اهمیت زیادی دارد، زیرا بی‌توجهی به دمای مناسب نگهداری مواد غذایی می‌تواند زمینه بروز مسمومیت‌های غذایی را فراهم کند. زائران برای مصرف آب، از آب بسته‌بندی و بطری‌شده استفاده کنند، به‌ویژه در مسیرهای پیاده‌روی که ممکن است آب تانکرها یا مخازن به دلایل مختلف با آلودگی مواجه شده یا میزان کلر باقی‌مانده آن کاهش یافته باشد.

قلیان اول از فعالیت هشت مرکز خدمات جامع سلامت در نزدیکی مسیرهای ورود و حضور زائران خبر داد و گفت: این مراکز از ساعت هفت صبح تا ۲۳ خدمات بهداشتی، درمانی و دندانپزشکی ارائه خواهند کرد. واکسیناسیون گروه‌های هدف، مراقبت از مادران باردار، مراقبت از افراد آسیب‌پذیر، خدمات درمانی بیماران سرپایی و سایر خدمات مورد نیاز زائران در این مراکز پیش‌بینی شده است. فعال بودن این مراکز به کاهش بار مراجعه به اورژانس بیمارستان‌ها، مراکز درمانی و پایگاه‌های درمانی مستقر در مسیرهای زائران کمک می‌کند.

وی همچنین با اشاره به استقرار تیم‌های واکنش سریع بهداشتی در کنار مراکز درمانی و پایگاه‌های پیش‌بیمارستانی، مطرح کرد: این تیم‌ها با حضور کارشناسان بیماری‌ها، کارشناسان بهداشت محیط و سایر نیروهای تخصصی، شرایط بهداشتی مناطق و کاروان‌ها را پایش می‌کنند. در صورت مشاهده موارد مشکوک به بیماری‌های واگیر یا بروز مشکل بهداشتی در یک منطقه یا کاروان، این تیم‌ها می‌توانند به‌سرعت وارد عمل شوند و اقدامات کنترلی و پیشگیرانه را انجام دهند. رعایت اصول خودمراقبتی، سلامت مواد غذایی و آب آشامیدنی و توجه به علائم بیماری را از مهم‌ترین الزامات سفر به مشهد در دهه پایانی صفر است.

استقرار ۳۰۳ بازرس بهداشت محیط در مسیرهای منتهی به حرم رضوی در دهه پایانی صفر

همچنین فرشید وفا - مدیر سلامت محیط و کار معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد - در ادامه این نشست با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای مدیریت بهداشت و سلامت زائران در دهه پایانی ماه صفر، اظهار کرد: با تدابیر اتخاذشده و ساختار ساماندهی‌شده مرکز عملیات اضطراری، در مراسم تشییع پیکر رهبر شهید انقلاب، این برنامه به خوبی اجرا شد و شاهد بروز طغیان بیماری‌های منتقله از آب و غذا در این مراسم نبودیم. همچنین در مراسم اربعین حسینی، بحث انتقال و ورود اتباع از مرز دوغارون را داشتیم. موکب‌هایی در آن محل مستقر شده بود و اسکان قریب به سه هزار نفر در مرز دوغارون و ۱۵ محل اسکان در سطح شهرستان مشهد پیش‌بینی شده بود که خوشبختانه با تدابیر اندیشیده‌شده، فرایند به خوبی مدیریت شد. کماکان شاهد ورود اتباع از مرز دوغارون برای شرکت در مراسم دهه پایانی صفر هستیم و تشکیل و تجهیز موکب‌ها و محل‌های اسکان این عزیزان در دستور کار بازرسان ما قرار گرفته است.

وی با اشاره به آغاز برنامه‌های نظارتی از چند روز گذشته، ادامه داد: یکی از مواردی که پیگیری کردیم، شناسنامه‌دار کردن موکب‌های ارائه‌دهنده خدمات بود که با لطف و درایت و همکاری‌های بین‌بخشی با سایر شرکا مانند سازمان تبلیغات اسلامی، مرکز رسیدگی به امور مساجد، شورای هیأت‌های مذهبی و دستگاه‌های اجرایی، ساماندهی و صدور مجوز موکب‌ها در دستور کار قرار گرفت و اقدامات خوبی در این زمینه انجام شده است. هشت مرکز خدمات جامع سلامت منتخب خواهیم داشت که در قالب مراکز ۱۶ ساعته در روزهای تعطیل پیش‌رو از ساعت ۷:۳۰ صبح تا ۲۳:۳۰ به ارائه خدمت خواهند پرداخت. مراکز و جانمایی آن‌ها نیز اعلام شده است. مراکز خدمات جامع سلامت شبانه‌روزی نیز کمافی‌السابق به صورت شبانه‌روزی به ارائه خدمات ادامه خواهند داد.

مدیر سلامت محیط و کار معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: در حوزه نظارت‌های بهداشتی در حوزه تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی مشهد ۳۰۳ بازرس بهداشت محیط در قالب ۱۵۰ تیم بازرسی فعالیت خواهند کرد. شهرستان مشهد ۱۹۰ نفر بازرس در قالب ۹۵ تیم بازرسی فرایند نظارت بر رعایت موازین بهداشتی در موکب‌ها، اسکان‌های موقت، بین‌راهی‌ها و محل‌های اسکان و همچنین مسیرهای خیابان‌های منتهی به حرم مطهر در دو روز پایانی ماه صفر به عهده خواهند داشت. برنامه نظارتی بر عملکرد شهرستان‌های تابعه نیز تدوین شده و بازدیدهای میدانی از این شهرستان‌ها از چند روز گذشته آغاز شده است.

انجام ۸۸۷ مورد بازرسی از موکب‌ها

وفا با اشاره به عملکرد معاونت بهداشت در حوزه سلامت محیط و کار در روزهای پایانی ماه صفر مطرح کرد: از ۱۳ تا ۱۸ مردادماه، در مجموع ۸۸۷ مورد بازرسی از موکب ها انجام شده است. در این بازرسی‌ها، قریب به ۶۵۰ کیلوگرم مواد غذایی معدوم، ۱۱۵ مورد شکایت رسیدگی، ۲۵۵۷ مورد استفاده از تجهیزات پرتابل و ۱۴۰ مورد نمونه‌برداری میکروبی و موارد مرتبط انجام شده است. با توجه به اهمیت موضوع، تشدید نظارت بر دسترسی به آب شرب در دستور کار قرار گرفته است. در همین راستا، هماهنگی‌های لازم با شهرداری مشهد درباره نظارت بر وضعیت آبگیری تانکرهای آبرسانی، از محل آبگیری تا نقطه برداشت، انجام شده است.  کلرسنجی، پلمب و شناسنامه‌دار کردن تانکرها، نظارت بر نحوه توزیع آب و همچنین جلوگیری از استفاده و تماس مستقیم یخ‌های سنتی با نوشیدنی‌ها و مایعات در دستور کار قرار گرفته است.

مدیر سلامت محیط و کار معاونت بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد درخصوص تشدید نظارت بر سلامت مواد غذایی، به‌ویژه در محل‌هایی که فرآیند طبخ و اسکان زائران انجام می‌شود، تصریح کرد: بازرس مقیم و کارشناسان بهداشت محیط در این مراکز مستقر هستند و به صورت مستمر بر رعایت شیوه‌نامه‌های بهداشتی نظارت می‌کنند. در روزهای پایانی، مسئولیت نظارت بر مسیرهای منتهی به حرم مطهر رضوی به یکی از مراکز پنجگانه بهداشت شهرستان مشهد واگذار شده است. مرکز بهداشت شماره یک از مسیر میدان شهدا تا حرم مطهر رضوی، مرکز بهداشت شماره دو از پنجراه تا حرم مطهر، مرکز بهداشت شماره سه از چهارراه مقدم و طبرسی تا حرم مطهر و سایر مراکز نیز بر محدوده‌های مشخص‌شده و مسیرهای اصلی منتهی به حرم نظارت خواهند داشت. همچنین پایگاه‌هایی در خیابان‌های آیت‌الله بهجت و خیابان امام رضا(ع) فعالیت و بازرسان ما در آن‌جا حضور خواهند داشت.

تدوین برنامه عملیاتی ویژه دهه پایانی صفر در دانشگاه علوم پزشکی مشهد

سپس سعیده صباغ - مدیر امور بیمارستان‌های دانشگاه علوم پزشکی مشهد - در بخشی دیگر از این نشست با اشاره به برنامه‌ریزی دانشگاه علوم پزشکی مشهد برای دهه پایانی ماه صفر گفت: بر اساس برنامه عملیاتی معاونت درمان، برای هر مراسم بزرگ یک پروژه مشخص تعریف می‌شود و برای این مراسم نیز از حدود سه هفته پیش اقدامات و برنامه‌ریزی‌ها آغاز شده است. این برنامه با استفاده از تجربیات سال‌های گذشته و مراسم‌های مشابه تدوین شده و هدف اصلی آن تأمین ایمنی و سلامت شرکت‌کنندگان، کاهش آسیب‌ها و پیشگیری از بروز بیماری‌ها و حوادث احتمالی است. گرمازدگی، کم‌آبی، مسمومیت‌های غذایی و برخی مشکلات مرتبط با شرایط تجمعات انبوه از جمله مواردی است که در برنامه‌ریزی درمانی این مراسم مورد توجه ویژه قرار گرفته است.

وی با اشاره به تقسیم‌بندی خدمات سلامت گفت: خدمات در سطوح صفر تا چهار پیش‌بینی شده است که سطح صفر بیشتر بر پیشگیری و خودمراقبتی متمرکز است و با همکاری معاونت بهداشت انجام می‌شود. در سطح یک نیز ایستگاه‌های کمک‌های اولیه، تیم‌های واکنش سریع و نیروهای پرستاری با همکاری دانشگاه علوم پزشکی و هلال احمر فعال هستند. سطح دو مربوط به (ای‌ام‌دی) پایگاه‌های درمانی است، این پایگاه‌ها یکی از تجربه‌های موفق دانشگاه علوم پزشکی مشهد در مراسم‌های گذشته بوده‌اند و حتی از سوی وزارت بهداشت نیز مورد توجه قرار گرفته‌اند. در محدوده حرم مطهر، پایگاه‌هایی با همکاری آستان قدس رضوی و دانشگاه علوم پزشکی مشهد فعال هستند و در خیابان‌های عنصری و امام رضا(ع) نیز پایگاه‌های درمانی دانشگاه مستقر خواهند بود.

مدیر امور بیمارستان‌های دانشگاه علوم پزشکی مشهد اضافه کرد: پایگاه‌های درمانی مستقر در محدوده حرم دارای پزشک، پرستار، تخت، تجهیزات و ملزومات پزشکی هستند و عملاً با ساختاری مشابه یک بخش بیمارستانی فعالیت می‌کنند. تجربه دوره‌های گذشته نشان داده است که بخش قابل توجهی از بیماران در همین پایگاه‌ها قابل درمان هستند و در صورت تداوم این روند، بار مراجعه به بیمارستان‌ها کاهش خواهد یافت. تلاش ما این است که در صورت بروز مشکل برای زائران، درمان در همان محل انجام شود و فقط بیمارانی که نیاز به خدمات تخصصی‌تر یا بستری دارند، به بیمارستان‌های اصلی منتقل شوند.

فعالیت ۲۴ ساعته تیم‌های واکنش سریع پرستاری 

محمد صادقی- مدیر اداره پرستاری دانشگاه علوم پزشکی مشهد - در ادامه این نشست مطرح کرد: ما همچون سال‌های گذشته، تیم‌های واکنش سریع و تیم‌های پرستاری در مراکز درمانی حرم مطهر رضوی و مناطق پیرامونی مستقر شده‌اند و برای هر تیم نیز سوپروایزر و سرپرستار مشخص شده است. عملیات خدمت‌رسانی این تیم‌ها از سه‌شنبه آغاز می‌شود و در مجموع برای ۹ شیفت تا پایان روز جمعه نیروهای مورد نیاز سازماندهی شده‌اند. همکاران پرستاری در شیفت‌های صبح و شب در مراکز تعیین‌شده حضور خواهند داشت. امسال از عصر سه‌شنبه تا پایان روز جمعه، این تیم‌ها به‌صورت شبانه‌روزی در مراکز درمانی و نقاط تعیین‌شده حضور خواهند داشت.