تلاش البرادعی برای بازگشت اعتماد به آژانس

دکتر حشمت الله فلاحت پیشه ، عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس در گفتگو با «جام جم» با بیان این که روند همکاری های تازه ایران و آژانس در چارچوب طرح اقدام و براساس حل پرسش ها و مسائل باقیمانده و گزارش های واقع بینانه و مثبت البرادعی از این همکاری ها، پرونده ایران را به مسیر اصلی خود برگردانده ، گفت: مذاکرات ایران و آژانس برای حل 6 مساله باقیمانده به صورت گام به گام ، خلا و ابهام گذشته را برطرف کرده است.
از سوی دیگر، البرادعی به این نتیجه رسیده است که تداوم سوء استفاده سیاسی از آژانس به وسیله امریکا و قدرت های بزرگ ، در درجه اول به جایگاه آژانس در نظام بین الملل صدمه می زند و مانع اعتماد سایر کشورها به جایگاه حقوقی و بین المللی آژانس می شود. به همین دلیل تلاش های البرادعی برای رفع شبهه های سیاسی از واقعیت های سیاسی پرونده ایران افزایش یافته و در اظهارات خود بر عادی بودن مسیر فعالیت های ایران تاکید دارد.
وی افزود: تلاش ها و گزارش های اخیر البرادعی نه به خاطر ایران ، بلکه به خاطر اعاده حیثیت آژانس و بازآفرینی اعتماد سایر کشورها نسبت به این نهاد بین المللی است.
عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس درخصوص گزارش ماه نوامبر البرادعی که بزودی به شورای حکام ارائه می شود، گفت: با توجه به همکاری گام به گام آژانس و ایران و پایان مذاکرات درخصوص سانتریفیوژهای p1 و p2 انتظار ما این است که البرادعی از شورای امنیت درخواست کند پرونده ایران به آژانس برگردد.
نماینده مردم اسلام آباد غرب در مجلس شورای اسلامی با بیان این که امریکا برای اقدام نظامی علیه ایران نیاز به سه مولفه اعتماد به پیروزی خود، اعتماد به شکست حریف و اعتماد به مشروعیت بین المللی دارد، گفت: در حال حاضر امریکا به تحقق هیچ یک از اضلاع این مثلث اعتماد ندارد. مشکلات امریکا در عراق همچنان برقرار است . از سویی در ایران وحدت و همصدایی کامل برای مقابله با امریکا وجود دارد و بعکس در امریکا برای تهاجم تفرقه و تردید وجود دارد.
از سوی دیگر، همکاری های مثبت ایران و آژانس ، هرگونه مشروعیت بین المللی برای اقدام نظامی علیه ایران را از بین برده است.

گشاده دستی ایران در همکاری با آژانس

دکتر پیروز مجتهدزاده ، مدیر بنیاد پژوهشی یوروسویک لندن نیز با مثبت ارزیابی کردن چشم انداز پرونده هسته ای ایران گفت: ترسیم این چشم انداز تا جایی است که موضوع هسته ای ایران به آژانس بین المللی انرژی اتمی مربوط و از دخالت کشورهای جنگ طلب به دور باشد.
استاد دانشگاه تربیت مدرس تهران خاطرنشان کرد: شاهد بوده ایم که آژانس همکاری صحیحی را با ایران پیگیری و جهان را از نتیجه مثبت این همکاری ها مطلع کرده است.
وی با بیان این که محمد البرادعی با جرات از دروغگویی امریکا صحبت و اخطار کرده که ادامه این رویه می تواند نتایج دلخراشی را برای صلح و امنیت جهانی به بار آورد، گفت: آژانس برخلاف گذشته این نتایج مثبت را با شهامت و درستکاری تحسین برانگیز به اطلاع افکار عمومی جهان رساند و حتی از کارشکنی ، دروغگویی و تحریف حقایق از سوی امریکا اظهار گلایه کرد. حتی در مواردی صحبت شد که برخی قدرت های غربی در نتیجه استفاده ناصحیح از رسانه های بین المللی می کوشند حقایق را درباره ایران وارونه جلوه دهند و زمینه محکومیت ایران را در افکار عمومی فراهم کنند.
مجتهدزاده با ابراز خرسندی از نتایج مثبت مذاکرات ایران و آژانس گفت: باید توجه کنیم که چنین نتیجه ای به خاطر همکاری صمیمانه و صادقانه ایران و آژانس بوده است. مجتهدزاده در عین حال که خاطرنشان کرد به نظر می رسد امریکا و عوامل صهیونیسم بین الملل به این سادگی از بهانه جویی های خود درباره ایران دست برندارند، گفت: امریکا و متحدان اسرائیلی و فرانسوی آن هنوز می کوشند از برنامه صلح آمیز هسته ای ایران ، بهانه ای برای توجیه اقدامات غیرقانونی خود از جمله اعمال تحریم ها درست کنند.
وی تاکید کرد که حاصل این بهانه تراشی ها، نباید قطع همکاری با آژانس بین المللی انرژی اتمی باشد، بلکه باید وظیفه خود را انجام دهیم.

بازگشت آژانس به وظایف اصلی

کاظم جلالی ، مخبر کمیسیون امنیت ملی مجلس نیز با اشاره به نگاه مثبت آژانس به فعالیت های ایران به «جام جم » گفت: دلیل عمده این نگاه مثبت ، حاکم شدن رویکرد فنی و حقوقی در فعالیت های آژانس است. ابتکار لاریجانی و البرادعی در چارچوب برنامه اقدام و حل مسائل باقیمانده منجر به این شد که طرحی عملیاتی و واقعی برای ابهام زدایی از پرونده ایران تدوین شود و تاکنون 2 موضوع پلوتونیوم و سانتریفیو ژها در چارچوب این طرح حل شده و به همه شبهات پاسخ داده شده است.
جلالی با بیان این که در گذشته در گزارش های البرادعی نوعی جهتگیری و دوپهلویی حاکم بود، گفت: البرادعی در آن مقطع تحت تاثیر گزارش های غیرواقعی مبنی بر مخفی بودن فعالیت های ایران بود. از سوی دیگر او پس از بازدید از تاسیسات هسته ای ایران ، از پیشرفت برنامه های ایران دچار شگفتی و شبهه شده بود و در این میان اقدامات و القائات سیاسی امریکا و برخی از کشورهای اروپایی نیز بی تاثیر نبود.
وی افزود: گزارش های بازرسان به مرور نشان داد که فعالیت های ایران از اهداف نظامی و تسلیحاتی بسیار فاصله دارد.نماینده مردم شاهرود در مجلس شورای اسلامی افزود: اگرچه پیش بینی می کنیم که البرادعی با توجه به مذاکرات اخیر گزارش مثبتی را در ماه نوامبر به آژانس ارائه کند؛ اما ما نباید با این گزارش ها احساس شعف کنیم. این حق ماست و آژانس در خوش بینانه ترین وضعیت ، وظیفه خود را انجام داده است.
وی افزود: البرادعی اگر در گزارش آینده خود، کلمه پیشرفت مذاکرات را به زبان بیاورد، از نظر حقوقی می تواند مانع صدور قطعنامه سوم علیه ایران شود.

تغییر رویکرد البرادعی

از نگاهی دیگراما به جز بحثهایی که درخصوص علت رویکرد جدید البرادعی در قبال ایران مطرح می شود، چند گمانه نیز دور از ذهن نیست ؛ اول این که این احتمال وجود دارد که با متشنج شدن فضای روابط ایران و امریکا، البرادعی قصد داشته باشد تا ضمن کناره گیری از تنش های موجود در روابط تهران واشنگتن به نوعی از خود رفع مسوولیت کند تا بعدها از او به عنوان کسی که عامل درگیری میان امریکا و ایران شده ، یاد نشود.
دوم ، این بحث مطرح می شود که با توجه به این که البرادعی آخرین دوره ای است که ریاست آژانس بین المللی انرژی اتمی را به عهده دارد، دلیلی برای جلب حمایت امریکا ندیده و سبکبال در حال انتقاد از سیاست هایی است که امریکا پیش از این نیز در قبال آژانس اعمال می کرد؛ اما البرادعی به خاطر نیازی که به حمایت امریکا داشت ، حاضر نبود آنها را افشا کند و سومین تحلیلی که از علل تغییر رویکرد و لحن البرادعی در برابر ایران مطرح می شود، به آینده مربوط می شود یعنی معتقدند که احتمال این که البرادعی در دقیقه 90 بار دیگر گزارش های دوپهلوی خود را منتشر و بهانه به دست غربی ها بدهد، وجود دارد و خیلی نمی توان به صحبت های اخیرش اعتماد و اطمینان کرد؛ اما با وجود این تحلیل ها به نظر می رسد مدیرکل آژانس در مقابل همکاری های گسترده ایران با این نهاد بین المللی چاره ای جز اقرار به شفافیت ایران ندارد.