حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
روز جهانی مبارزه با مواد مخدر و آمار معتادان در ایران
فارس: مراسم روز جهانی مبارزه با مواد مخدر امروز با به آتش کشیدن 60 تن مواد مخدر در حالی برگزار میشود که هنوز آمار دقیقی از تعداد معتادان کشور وجود ندارد.
محمدرضا جهانی، جانشین دبیر کل ستاد مبارزه با مواد مخدر دیروز در نشست خبری اعلام کرد: با توجه به پنهان بودن پدیده اعتیاد در کشور، دستیابی به آمار دقیق معتادان، کار پیچیدهای است اما بر اساس آخرین آمارگیری انجام شده که از سوی مؤسسه تحقیقاتی داریوش وابسته به دانشگاه علوم بهزیستی و توانبخشی انجام شده است، یک میلیون و 200 هزار نفر معتاد وابسته و دائمی در کشور داریم و حدود 800 هزار نفر نیز در کشور معتاد تفننی هستند.
وی افزود: این آمار نتیجه تحقیق این موسسه از طریق روش تحقیق سریع یا RSA است که انجام آن 2 سال طول کشیده است. به گفته وی معتاد دائمی به فردی گفته میشود که نمیتواند 72 ساعت بدون مصرف مواد مخدر تحمل کند اما معتاد تفننی و غیر وابسته میتواند 72 ساعت را بدون مواد مخدر سر کند و هیچ دلیلی وجود ندارد که ما انتظار داشته باشیم معتادان تفننی بیشتر از معتادان دائمی باشد.
با این وجود 23 خرداد، هومان نارنجی ها، معاون موسسه تحقیقاتی داریوش در تالار اجتماعات مرکز فرهنگی شقایق ستاد مبارزه با مواد مخدر در حضور جانشین این ستاد اعلام کرد که بر اساس تحقیقی که به روش RSA طی سالهای 83 و 84 بر روی 6 هزار نمونه انجام شده است تعداد معتادان کشور بیش از یک میلیون و 800 هزار نفر به دست آمده است که به آمار 2 میلیون نفری وزارت بهداشت نزدیک است.
وی البته اضافه کرد: استفاده از روش تحقیقی RSA به این علت مورد استفاده قرار گرفته است که الگوی مصرف مواد مخدر خیلی زود در کشور تغییر میکند و اگر تحقیقات در این مورد طول بکشد نتایج آن در زمان اعلام قابل استفاده نیست چون الگوی مصرف در آن زمان عوض شده است.
وی این مثال را هم زد که مصرف کرک در ایران بیش از 2 سال الگوی مصرف شده بود ولی ما زمانی فهمیدیم و برای کنترل آن وارد عمل شدیم که دو سال از زمان شیوع مصرف آن گذشته بود.
اگر اندکی به گذشته برگردیم سال گذشته فداحسین مالکی، دبیر کل سابق ستاد مبارزه با مواد مخدر با صراحت آمار معتادان را کمتر از 2 میلیون نفر اعلام کرد.
آمار 2 میلیون معتاد در ایران نخستین بار در سال 76 از سوی ستاد مبارزه با مواد مخدر اعلام شد و از آن زمان تاکنون ثابت مانده است، بر اساس این آمار یک میلیون و 200 هزار نفر در ایران معتاد دائمی هستند و حدود 800 هزار نفر نیز به صورت تفننی مواد مخدر مصرف میکنند که البته با توجه به اینکه در همه جای دنیا تعداد افرادی که به صورت تفریحی و تفننی مواد مخدر مصرف میکنند بیش از معتادان دائمی است اکثر کارشناسان به این آمار به دیده تردید نگاه میکنند.
بر اساس اعلام مسئولان درمانی کشور در وزارت بهداشت و سازمان بهزیستی کشور، سالانه حدود 8 درصد به تعداد معتادان و مصرف کنندگان مواد مخدر در کشور افزوده میشود.
موید علویان، معاون سلامت وزارت بهداشت سال گذشته آمار معتادان را در ایران 3 میلیون و 700 هزار نفر اعلام کرد و گفت: بررسیهای وزارت بهداشت نشان میدهد در ایران یک میلیون و 200 هزار نفر معتاد دائمی و روزانه مواد مخدر هستند و بقیه این گروه مصرف کننده تفننی و گاه به گاه مواد مخدر دارند.
این آمار را دقیقا9 محمد اسماعیل اکبری، معاون سابق وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اعلام کرده بود، او نیز همین تقسیم بندی را درباره معتادان دائمی و تفننی داشت اما در همان زمان محسن وزیریان، مدیر کل پیشگیری از سوء مصرف مواد مخدر آمار 3 میلیون و 700 هزار نفری معتادان را به عنوان نتیجه تحقیقی در سال 80 اعلام کرد و گفت: مطمئنا این آمار در زمان حاضر (اردیبهشت 84) افزایش یافته است.
اما درست در همان زمان، در حالی که اختلاف نظر بین نیروی انتظامی که آمار معتادان را 2 میلیون نفر اعلام میکرد و وزارت بهداشت درباره تعداد معتادان در ایران بالا گرفته بود، علی هاشمی، دبیر کل سابق ستاد مبارزه با مواد مخدر و جانشین رئیسجمهوری وقت در این ستاد، آمار معتادان در ایران را 4 میلیون نفر اعلام کرد و گفت: 5/2 میلیون نفر از این افراد معتاد قطعی روزانه و 5/1 میلیون نفر آنها مصرف کننده قطعی تفننی و گاهگاهی مواد مخدر در کشورند.
هاشمی تیر 84 اعلام کرده بود: بر اساس آمار رسمی ستاد مبارزه با مواد مخدر که تنها مرجع رسمی در زمینه مواد مخدر در کشور است، بین 250 تا 350 هزار نفر در ایران معتاد به هروئین هستند و 145 هزار نفر معتاد تزریقی هستندکه 60 درصد مبتلایان به بیماری ایدز نیز در این دسته قرار دارند.
دبیر کل سابق ستاد مبارزه با مواد مخدر گفته بود: نه معتقد به سیاه نمایی هستم و نه سفید نمایی اما معتقدم باید واقعیتها را به مردم گفت زیرا اگر پنهانکاری کنیم مشکلات ناشی از اعتیاد 10 برابر میشود.
به گفته وی، بر اساس اسناد موجود تعداد معتادان در ایران در سال 1322 یک و نیم میلیون نفر بود که بر اساس اسناد ساواک این آمار درسال 56 به 2 میلیون نفر رسید، با این وجود آمار رسمی ایران در سال 1366 باز هم دو میلیون معتاد را تأیید کرد.
دبیر کل سابق ستاد مبارزه با مواد مخدر در آن زمان گفته بود که همه شاخصهای مربوط به مواد مخدر در این سالها تغییر کرده است، تولید تریاک در افغانستان از 350 تن در سال 66 به حدود 5 هزار تن در سال 84 رسیده است، افراد دستگیر شده در ارتباط با مواد مخدر توسط نیروی در آن سال، 78 هزار نفر بود اما در سال 83 بر اساس اعلام نیروی انتظامی 431 هزار و 430 نفر در این ارتباط دستگیر شدهاند.
این در حالی است که روز گذشته محمدرضا جهانی جانشین دبیر کل ستاد مبارزه با مواد مخدر اعلام کرد: تولید مواد مخدر در افغانستان در سال 2005 میلادی به 6500 تن رسید و پیشبینی میشود این میزان در سال 2006 میلادی بالغ بر 7 هزار تن شود که البته به گفته وی این میزان قبل روی کار آمدن طالبان 200 تن در سال بود.
با این وجود، موید علویان، معاون سلامت وزارت بهداشت معتقد است: در زمان حاضر بین 5 تا 7 میلیون نفر در ایران حداقل یکبار تجربه مصرف مواد مخدر را دارند، وی تأکید میکند که خطرناکترین مسئله درباره اعتیاد در ایران وجود 250 هزار معتاد تزریقی است که بین 5 تا 20 درصد آنها آلوده به ویروس ایدز هستند و مانند بمبهای ساعتی عامل انتقال این بیماری به دیگرانند و البته تعداد بیشتری از آنان نیز گرفتار هپاتیت هستند که البته به گفته محمدرضا راه چمنی، رئیس سابق سازمان بهزیستی کشور بین 40 تا 50 هزار نفر از آنان، معتادان تزریقی خیابانی پر خطرند.
فدا حسین مالکی سال گذشته در گفتوگو با فارس از تشکیل کمیتهای در ستاد مبارزه با مواد مخدر برای بررسی و اعلام آمار دقیقتر معتادان ایرانی تا پایان سال 85 خبر داده بود که البته نتیجه فعالیت این کمیته گزارش نشد.
مالکی معتقد بود: اکثر افرادی که مواد مخدر مصرف میکنند به صورت تفننی در مهمانیها و محافل مواد مخدر مصرف میکنند و معتاد محسوب نمیشوند.
وی گفت: فرهنگ حاکم بر جامعه ما و تلاشهای دولت و مردم در کنترل اعتیاد باعث شده، با وجود مرز طولانی 900 کیلومتری با افغانستان به عنوان بزرگترین تولید کننده تریاک دنیا، میزان اعتیاد در کشور ما خیلی بالا نباشد اما وجود همین تعداد معتاد نیز زیبنده کشور ما نیست و نسبت به آن حساس هستیم.
سازمان ملل متحد سال گذشته بر اساس آمار 2 میلیون نفری معتادان در ایران، شیوع اعتیاد در ایران را 8/2 درصد اعلام کرد و ایران را صاحب بیشترین میزان معتاد در جهان معرفی کرد به طوری که بر اساس این گزارش فقط دو کشور جزیره موریس و قرقیزستان با حدود دو درصد جمعیت معتاد در ردههای بعدی نسبت به ایران قرار دارند.
این در حالی است که محمدرضا جهانی، جانشین ستاد مبارزه با مواد مخدر روز گذشته در نشست خبری در جمع خبرنگاران اعلام کرد که میانگین شیوع اعتیاد در دنیا 4/0 درصد است و این میزان در اروپا 7/0 درصد است که 3/0 درصد بیش از میانگین دنیاست.
گفت و گو
