حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
حزب الله قدرت نجات بخش -8 امل در برابر عمل
جنبش امل که توسط کشور سوریه حمایت می شد تا اواسط دهه هشتاد میلادی از یک قدرت سیاسی نسبتا خوب در لبنان برخوردار بود.
در حقیقت تفاوت نگرش سیاسی عقیدتی امل و حزب الله و همچنین فعالیت در یک بستر واحد که همان طائفه شیعه شد زمینه جنگ میان آنها را فراهم ساخت . البته نباید نقش مخالفان شیعه لبنان در فضاسازی و همچنین تلاش امنیتی اسرائیل و امریکا که نگران قدرت گیری حزب الله بودند را از نظر دور داشت. این جنگها که در مارس 1988 (اسفند 1366) آغاز شد، بیش از 2 سال به طول انجامید، در مناطق مختلف آغاز و در منطقه «اقلیم التفاح» به اوج خود رسید. این جنگ که قریب به 500 کشته بر جای گذاشت در نهایت با پیروزی قاطع حزب الله به پایان رسید.
دولت ایران به شدت جنگ این دو گروه شیعه را محکوم نمود و خواهان توقف سریع آن شد.
رهبر معظم انقلاب (حفظه الله) که در آن زمان رئیس جمهور وقت ایران بودند، در خطبه های نماز عید فطر سال 1367، این جنگ را «به مصلحت بیگانگان دانسته که نفع آن تنها به اسرائیل می رسد.»
جنبش امل تاکنون انشعاب و تغییرات فراوانی در کادر رهبری خود دیده است.
دوران تحولات جدید جنبش با رهبری نبیه بری بوده است. ادبیات سیاسی و اظهارات رهبران آن حول «ضرورت تجدید چارچوب های سیاسی برای سامان دادن به فعالیت مردم» و این که دوران جدید سیاسی لبنان با هدف لغای همه جنبه های طایفه گری سیاسی و نمادهای آن آغاز شده دور می زد.
جنبش امل در حوزه فعالیت های فرهنگی نیز فعال است. جنبش امل در مبارزات انتخاباتی سال 1996 کرسی های فراوانی از حوزه های جنوب لبنان و بیروت به دست آورد و نبیه بری ریاست پارلمان را برعهده گرفت.
برخی نهادهای اجتماعی ، بهداشتی ، تبلیغاتی و فرهنگی امل عبارت است از:
موسسه آموزشی جبل عامل در شهر صدر موسسه جمعیت حمایت از معلولان لبنان (به ریاست خانم رنده بری ، همسر نبیه بری رهبر جنبش امل)
مجله امل
مجله العواصف
تلویزیون ان.بی.ان و یک دستگاه رادیویی وابسته به آن
جنبش امل موضع خود را با سازمان حزب بعث لبنان قوی و با جمعیت خیریه اسلامی هماهنگ کرد و با سوریه روابط استراتژیک دارد.
ادامه جنگ داخلی ، اشغال لبنان توسط اسرائیل ، فقدان حاکمیت مرکزی و بی ثباتی منجر به تکمیل روند سیاسی شدن طائفه شیعه لبنان گردید و این طائفه را از حاشیه به متن معادلات سیاسی منتقل کرد.
سیاسی شدن شیعیان لبنان ; 1 محیط را برای پیدایش و رشد گرایش های دیگر در میان آنان فراهم کرد. در چنین شرایطی بود که «جنبش حزب الله لبنان» متولد شد.
حزب الله لبنان
هنگامی که نبیه بری ، رهبر جنبش امل در گردهمایی «کمیته نجات» که به دعوت الیاس سرکیس ، رئیس جمهور وقت لبنان همزمان با اشغال لبنان توسط اسرائیل در سال 1982 برگزار شد، شرکت کرد، سیدابراهیم الامین ، مسوول دفتر جنبش امل در تهران با برگزاری یک کنفرانس مطبوعاتی در دفتر روزنامه کیهان به کمیته نجات و شرکت کنندگان در آن حمله کرد و آن را کمیته امریکایی نامید.
همزمان با این اوضاع، حسین موسوی ، قائم مقام رهبر جنبش امل ، حملات خود را علیه «کمیته نجات» آغاز کرد و ولادت «جنبش امل اسلامی» را بشارت داد. این اقدام حسین موسوی موجب شد دفتر سیاسی جنبش امل در بیروت تشکیل جلسه دهد و حسین موسوی را از جنبش امل اخراج کند. از آن زمان به بعد می توان گفت که زمینه شکل گیری حزب الله فراهم شد. از میان نیروها و شخصیت هایی که به این حزب پیوستند می توان به برخی اعضای حزب الدعوه و تعداد زیادی از کادرهای جنبش امل ، برخی نیروهای شیعه (از روحانیون و علماؤ) و برخی کادرهای سابقه دار در سازمان های فلسطینی (فتح و غیره) و احزاب ملی و برخی جناح های اسلامگرا اشاره کرد.
شعار حزب الله حول مبارزه با اشغالگران اسرائیلی و مبارزه با استکبار جهانی دور می زد.
در میان طرحهای حزب الله ، طرح توسعه قلمرو نفوذ اجتماعی از طریق ارائه خدمات اجتماعی نظیر بیمارستان ، درمانگاه و مراکز خدماتی در حومه جنوبی بیروت و برخی مناطق لبنان جلب توجه می کند.
جریان سوم شیعی در لبنان با عنوان «گردهمایی شیعه» در اردیبهشت 1384 در مدرسه عاملیه در غرب بیروت با حضور موسس آن سیدمحمد حسن الامین متفکر لبنانی اعلام موجودیت کرد.
موسسین این جریان (که پس از جنبش امل و حزب الله سومین جریان شیعی در لبنان است) هدف از تشکیل این گردهمایی را تنوع بخشیدن به حضور شیعیان در جامعه لبنان و همچنین نشانگر حضور فعال و مهم شیعیان در جامعه کنونی لبنان دانسته اند.
1- در ابتدای اشغال ، اسرائیلی ها سیاست مشخصی در قبال شیعیان بویژه شیعیان جنوب نداشتند و تمام تلاش خود را مصروف اخراج فلسطینیان و انتخاب یک رئیس جمهور مارونی طرفدار اسرائیل نمودند. در مقابل ، اسرائیل با حمایت از نیروهای سعد حداد در جذب لبنان ، مقدمات نارضایتی شیعیان را فراهم کرد. این نارضایتی به تدریج اوج گرفت تا سرانجام به موضوع خصمانه علیه اشغالگری اسرائیل و گسترش مواضع رادیکال در میان شیعیان منجر شد. هنگامی که رویارویی میان شیعیان و ارتش اسرائیل به یک واقعیت انکارناپذیر تبدیل شد توان رادیکال ها در درون طائفه شیعه اوج گرفت.
و نیز برای مطالعه پیرامون ثبات و بی ثباتی و نیز تاثیر محرومیت بر رادیکالیسم و شکل گیری حزب الله بنگرید به: افریم سینه ، اسرائیل پس از 2000، ترجمه عبدالکریم جادری ، (تهران دوره الی جنگ دانشکده فرماندهی ستاد پاسداران انقلاب اسلامی ، 1381) ص 12-14
گفت و گو
