باز هم پرتاب تلسکوپ جیمزوب به تعویق افتاد

طرح ساخت تلسکوپ فضایی جیمزوب از سال 1375 آغاز شد. این تلسکوپ بزرگ با قطر آینه 660 سانتی‌متر قرار است به فاصله 5/1 میلیون کیلومتری زمین پرتاب شود. جیمزوب با آن‌که هنوز به فضا پرتاب نشده، اما گران‌ترین پروژه کاوش در فضاست. کارشناسان پیش‌بینی می‌کنند هزینه تمام‌شده ساخت و پرتاب این تلسکوپ به حدود ده میلیارد دلار (نزدیک به 40 هزار میلیارد تومان) برسد. این رقم تقریبا یک پنجم درآمد نفتی ایران در سال 1395 است. هر چند این بودجه طی بیش از 20 سال هزینه شده است.

تلسکوپ جیمزوب را قرار است پرتابگر آریان ـ 5 از پایگاه فضایی گویان در آمریکای جنوبی به فضا پرتاب ‌کند. این تلسکوپ زمانی که در فضا قرار بگیرد، دومین سازه بزرگ بشر در فضا پس از ایستگاه فضایی بین‌المللی خواهد بود. زمانی که آینه اصلی تلسکوپ به همراه سپرهای خورشیدی آن باز شود، ابعاد آن به اندازه یک زمین تنیس است. وزن کل تلسکوپ در زمان پرتاب به 6500 کیلوگرم (حدود هفت برابر وزن خودروی پراید) می‌رسد.

این تلسکوپ در طول موج‌های مرئی و فروسرخ فعالیت می‌کند و ماموریت‌های متعددی ازجمله رصد کهکشان‌های دوردست، کشف سیاره‌های فراخورشیدی جدید و... برای آن تعیین شده است. از این رو سال‌هاست ستاره‌شناسان جهان برای پرتاب تلسکوپ فضایی جیمزوب لحظه‌شماری می‌کنند. داده‌های جیمزوب به آنها کمک می‌کند به پرسش‌های مهمی مانند این که جهان دقیقا چه زمان و به چه شکل به وجود آمد، پاسخ دهند؟ برخی ستاره‌شناسان امیدوارند که شاید جیمزوب بتواند لحظه مهبانگ (بیگ‌بنگ) را ثبت کند. رویدادی که فیزیکدانان می‌گویند کل عالم از آن به وجود آمده است.

محمدرضا رضائی

جام‌جم