در اولین روز دیماه 83 زمانی که اکثریت اعضای شورای شهر تهران جزییات طرح صدور شناسنامه فنی ساختمان را تصویب کردند ، شاید کسی گمان نداشت این طرح جامع و پیشگیرانه از آسیبهای جدی ساختمان های تهران و کشور بیش از 20 ماه در کشوی میزهای بررسی نهاد مرتبط خاک بخورد و شکل اجرایی به خود نگیرد.
کد خبر: ۱۰۶۷۴۳
طرح صدور شناسنامه فنی ساختمان که امروز روی آن غبار عدم هماهنگی وزارت مسکن و شهرسازی ، شهرداری ها و نظام مهندسی نشسته است ، تنها طرحی است که می تواند وضعیت ساخت و ساز در کشور زلزله خیز ایران را که بیش از 98
درصد آن برروی خط زلزله بنا شده است ، نجات دهد. در این طرح که تمام جزییات ساخت و ساز و سازه باید در یک نظام نظارت به کیفیت ساخت برسد ، مدنظر بود و این امکان را به وجود می آورد تا با زلزله هایی که هرچند سال یک بار فاجعه بزرگ انسانی همچون بم را به وجود می آورد کنترل کند. حتی گذشته از زلزله ها با ریشترهایی در مقیاس بالا امروز ساختمان های ساخته شده از سوی بساز و بفروش ها با گودبرداری ساختمان های مجاور و گاه به خودی خود فرومی ریزند و نبود یک سیستم نظارت منسجم کاملا محسوس است . حمزه شکیب ، عضو شورای شهر تهران و رئیس کمیته ایمنی این شورا در گفتگو با «جام جم» درخصوص اجرایی نشدن این طرح می گوید: آنچه موجب شده است تا این طرح شکل اجرایی به خود نگیرد عدم باور مسوولان ذی ربط به ضرورت اجرایی شدن این طرح مهم و ناهماهنگی بین بخشی نهادهای مرتبط است . وی با اشاره به این که کشورهای در حال توسعه طرحهای عمرانی بسیاری در دست دارند ، تاکید می کند: ما باید بدانیم که با کیفیت نامطلوب در ساخت و سازهای عمرانی (از ساخت و ساز ساختمان ها گرفته تا طرحهای عمرانی بزرگ) سرمایه های ملی و مردمی را از دست می دهیم . وی خاطرنشان می کند: متاسفانه به دلیل بی توجهی به این مساله ، عمر مفید ساختمان ها و طرحهای عمرانی یک چهارم عمر واقعی و استاندارد آنهاست . حمزه شکیب با اشاره به این که ما بعد از یک مصیبت و حادثه جبران ناپذیر ، دست به اقدامات مقطعی یکی دو ماهه می زنیم ، می گوید: اما چند ماه پس از فاجعه آن را فراموش می کنیم و فرصتها را از دست می دهیم تا به فاجعه بعدی برسیم . عضو شورای شهر تاکید می کند: کسانی که مسوولیت اجرایی کردن طرح صدور شناسنامه فنی را به عهده داشتند ، مسوولیت شرعی و حقوقی این غفلت و تاخیر را به عهده دارند. مسیر پرپیچ و خم
بعد از آن که در یک دیماه 1383 اعضای شورای شهر طرح صدور شناسنامه فنی ساختمان را تصویب کردند ، این طرح به دولت و وزارت مسکن جهت یافتن شکل اجرایی ابلاغ شد. وزارت مسکن و شهرسازی نیز با هماهنگی شهرداری ها و سازمان نظام مهندسی این طرح را به پیش بردند و قرار شد به صورت آزمایشی در متراژهای بالا اجرا شود اما این طرح در دوره آزمایشی خود متوقف ماند و تاکنون به مرحله اجرایی نرسیده است . شکیب ، رئیس کمیته ایمنی شورای شهر در این خصوص می گوید: ما اجرایی شدن و متوقف ماندن طرح را پیگیری کرده ایم اما هنوز شفاف سازی نکرده اند و وزارت مسکن و شهرسازی این مساله را حل نشده باقی گذاشته است . وی تاکید می کند: شناسنامه فنی ، هیچ مشکل فنی و تخصصی ندارد که این طرح را متوقف کند. این طرح به همت کارشناسان مجرب و نمایندگان تمامی دستگاه ها طراحی شده است. فروش امضا
مساله اصلی در مشکلات شکل گرفته ، فروش امضا توسط عده ای از مهندسان ناظر است. شکیب می گوید: برای آن که شناسنامه فنی همچون اقدامات پیشین شکل کاذب نگیرد و بدون دقت امضا نشود ، تمهیداتی پیش بینی شده است که البته این اتفاق نیز در تاخیر شکل گیری و اجرایی شدن طرح موثر است . وی با اشاره به این که در شناسنامه فنی به استانداردسازی مصالح ، فناوری ساخت ، کارگران متخصص ، نحوه محاسبات ، طراحی معماری سازه ، تاسیسات و... دقت شده است ، تاکید کرد: اگر شناسنامه فنی شکل اجرایی بگیرد شاهد تحول در ساخت و سازها خواهیم بود. به هر تقدیر به عقیده کارشناسان ، عمر مفید هر سازه و ساختمان در صورت بهره گیری از کیفیت ها می تواند 120 سال باشد که در حال حاضر بسیاری از سازه های کشور کمتر از 40 سال عمر می کنند. در حالی که تنها با اجرایی شدن این طرح که 20 ماه از تدوین آن می گذرد و هنوز اجرایی نشده است می توان غیر از رفاه و آسایش شهروندان ، از حوادث تلخ زلزله بعدی جلوگیری کرد.