آثار ارزشمند تاریخی دامغان نیازمند توجه است : شهر صد دروازه زیر غبار تاریخ
شهر دامغان در دوران رونق خود بویژه در تاریخ پیش از اسلام مهمترین شهر بر سر راه جاده ابریشم بوده است و زمانی پایتخت مرکزی اشکانیان به شمار می رفته که یونانیان آن را هکاتم پلیس یعنی شهر صد دروازه می نامیدند
کد خبر: ۱۰۱۷۲
که آثار به جا مانده مانند مسجد جامع ، پیر علمدار، امامزاده جعفر، چهل دختران ، عمارت چشمه علی ، تپه حصار و مسجد تاریخانه و غیره شاهد زنده ای بر اهمیت این شهر هستند و نشاندهنده یک تمدن 4 هزار ساله آریایی در منطقه است . یکی از آثار مهم و تاریخی و دیدنی ، مسجد تاریخانه است که بحق از میراثهای فرهنگی و ارزشمند ایران محسوب می شود. این مکان قبلا آتشکده بوده است که پس از نفوذ اسلام در ایران ، با تغییراتی تبدیل به مسجد شده است و قدیمی ترین مسجدایران به شمار می رود معمارانی که آن را تبدیل به مسجد کرده اند، روح سادگی خاص مساجد ابتدای اسلام را در آن گنجانده اند فضای عرفانی و پر از صداقت آن به طور کامل درک معمار را از برادری اسلامی و بی پیرایگی خاص آن می رساند. چه بسا مسافران راه ابریشم که در این مسجد به نیایش پرداخته اند ؛ ولی متاسفانه در حال حاضر همه روزه تعدادی از هم میهنان ما و گردشگرانی از کشورهای دیگر به این محل مراجعه می کنند و با مشکلات پیش بینی نشده ای رو به رو می شوند؛ از جمله این مشکلات ، قفل بودن در مسجد و نبودن فردی مطلع برای راهنمایی گردشگران است متاسفانه حدود50 درصد نسل جدید دامغان هنوز این مسجد مهم و تاریخی را از نزدیک ندیده اند با توجه به اهمیت این اثر تاریخی ، از اداره میراث فرهنگی انتظار می رود دست کم با گماردن یک سرایدار و راهنما در محل، بازدیدکنندگان از این مسجد قدیمی را بویژه در روزهای تعطیل ناامید نگردانند یکی دیگر از آثار بسیار قدیمی که قدمت آن از همه بناهای تاریخی دامغان بیشتر است تپه حصار است که تا حدودی سالم مانده است و در اثر مرور زمان و نبود توجه و علاقه در نگهداری آن در حال حاضر فقط دیوارهای آن که از خشت و گل است باقی مانده و سقف اتاقها ریخته است این بنا در طول سال مورد بازدید گردشگرانی از کشورهای مختلف قرار می گیرد هم اکنون جای تاسف است که این قسمت باقیمانده از تپه حصار که جزو موزه تاریخی کشورمان محسوب می شود و اشیای بدست آمده از آن در موزه های شاهرود و سمنان و کشورهای دیگر نگهداری می شود، مورد بی لطفی قرار گرفته است وقتی گردشگران به دیدار این بنا می روند و آن را در حال فروریزی و تخریب و ویرانی کامل می بینند گردشگران افسوس می خورند. در حال حاضر علاوه بر تاثیرات جوی و گذشت زمان عبورو مرور بازدیدکنندگان و گله های گوسفند بر تخریب این آثار افزوده است وضعیت این آثار تاریخی به گونه ای است که ضرورت دارد مسوولان سازمان میراث فرهنگی در حفظ و ترمیم این اثر مهم اقدام کنند از یاد نبریم اجرای سیاست های هماهنگ و منسجم برای جذب گردشگران می تواند درآمد ارزی قابل توجهی را برای تقویت اقتصادی ملی ما به ارمغان آورد.