برای مخاطب خاص!

دختری که از تحصیلاتش در رشته فناوری اطلاعات برای هک کردن سایت اهدای عضو بهره می‌گیرد تا نشانی کسی را پیدا کند که قلب پدرش را در سینه دارد یک مجرم است، درست مثل کسی که گرفتار رودربایستی می‌شود و پشت چک‌های بی‌محل شریکش را امضا می‌کند یا کسی که یک لحظه از کوره در می‌رود و به دیگری آسیب می‌رساند.

کد خبر: ۱۱۱۶۸۶۶

مجرمان همیشه آدم‌های پلید نیستند و همیشه نقشه و نیت بی‌رحمانه‌ای ندارند. آنها گاهی فقط ندانسته، ناخواسته یا تحت تاثیر احساسات، به اشتباه‌های بزرگی دست می‌زنند که مجازاتش زندان است و حبس!

خوشبختانه قانون برای مجرمانی که جایگاه اجتماعی قابل قبول دارند و برای اولین بار به طور ناخواسته مرتکب جرم می‌شوند، محکومیت جایگزین حبس تعریف کرده و مجموعه «محکومین» هم با هدف ترویج این شکل از مجازات و فرهنگ‌سازی در زمینه صدور حکم جایگزین حبس تولید شده است. از آنجا که چنین حکمی به صلاحدید و با نظر و رای قضات صادر می‌شود، در واقع اصلی‌ترین یا به عبارتی مخاطب خاص مجموعه محکومین قضات هستند. هدف از تولید چنین مجموعه‌ای، این بوده که قضات با تماشای قصه‌ها و ماجراهای تاثیرگذار و منقلب‌کننده، به صدور احکام جایگزین حبس ترغیب شوند تا صدور این احکام برای پیشگیری از تاثیرات مخرب فضای زندان بر محکومین، افزایش پیدا کند. نکته قابل توجه این که سازندگان مجموعه محکومین برای رسیدن به این هدف سنگ تمام گذاشته‌اند و اثری تولید کرده‌اند که رنگ و بوی فرهنگ‌سازی، آموزش یا سفارش ندارد و از ظرافت‌ها و جذابیت‌هایی برخوردار است که نه فقط مخاطبان خاص، بلکه هر مخاطبی می‌تواند از تماشای آن لذت ببرد.

خوشبختانه نگارش متن‌های این مجموعه و فرآیند دراماتیزه کردن پرونده‌های واقعی به ترتیبی انجام شده که قصه‌ها از کشش و جذابیت لازم برخوردارند و تماشاگر را با خود همراه می‌کنند. شخصیت‌های این سریال گرچه در موقعیت‌های خاص به ارتکاب جرم نمایش داده منجر می‌شوند اما چندبعدی و واقعی پرداخت شده‌اند و مخاطب می‌تواند آنها را باور و با افکار و اعمالشان همذات پنداری کند. در کنار همه اینها نمی‌توان فضاسازی دقیق و نزدیک به واقعیت را در این مجموعه نادیده گرفت. فضای زندگی شخصی و حرفه‌ای شخصیت‌ها، پر از جزئیات و ملموس است و به مدد کارگردانی درست، حس فضا براحتی منتقل می‌شود، به ترتیبی که مخاطب برای درک آدم‌ها و موقعیت‌ها درگیر و گرفتار نمی‌شود. همه اینها در حالی است که این مجموعه، اپیزودیک است. هر اپیزود بازیگران، لوکیشن‌ها و فضای خاص خودش را دارد و اگر برای هر سریالی فقط یک بار پیش‌تولید انجام می‌شود، در مجموعه محکومین به تعداد اپیزودها پیش تولید انجام شده است.

مجموعه محکومین گرچه مثل هر تولید و محصول دیگری بدون عیب نیست و می‌توانست دیالوگ‌های حساب‌شده‌تر، ریتم مناسب‌تر و چگالی داستانی بالاتری داشته باشد، اما با این همه یک نمونه خوب از سریال‌های به اصطلاح سفارشی است؛ سفارشی به این معنا که هدف خاصی را دنبال می‌کند، در صدد ترویج یا تحکیم موضوعی خاص است و پیام ویژه‌ای برای انتقال به مخاطب دارد. معمولا آثاری از این دست چنان گرفتار القای پیام می‌شوند و به روش‌ها و شیوه‌های سطحی و دم‌دستی چنگ می‌اندازند که در بیشتر مواقع تاثیر معکوس برجای می‌گذارند و مخاطب را فراری می‌دهند، اما محکومین گرفتار این دام نشده و توانسته گلیمش را با درایت نویسندگان و دانش و تجربه کارگردان، از آب بیرون بکشد.