کودکان «بیش فعال» را رها نکنید

بیش‌فعالی ممکن است به صورت بی‌قراری، دویدن، بالا و پایین پریدن در موقعیت‌های نامربوط، ناتوانی در ساکت ماندن و یا بیش از حد حرف زدن نیز نمود یابد.

البته باید این خصوصیات حداقل به مدت 6 ماه در کودک ثابت باشد تا بتوانیم بگوییم که کودک دچار این اختلال شده است.

این کودکان در نوزادی معمولا این علائم را از خود نشان می‌دهند مانند خواب کم و گریه زیاد به نور و صدا و حرارت و سایر تغییرات محیطی بسرعت وبه گونه‌ای غیر عادی پاسخ می‌دهند.

در این نوع اختلال ممکن است بر اثر بالا رفتن سن کودک، مساله خود به خود حل شود اما این کودکان اگر به حال خود گذاشته شوند در بزرگسالی رفتارهای ضد اجتماعی از خود نشان می‌دهند.اکثر این کودکان از هوش بالا برخوردارند و کارهایی که انجام می‌دهند غیر مترقبه و ناگهانی است و خطر را احساس نمی‌کنند.DHD یا اختلال بیش فعالی و فقدان توجه، یک اختلال رفتاری شایع است که حدود 10ـ 8 درصد کودکان را مبتلا می‌کند. بروز این اختلال در پسران 3 برابر دختران است ولی علت این تفاوت هنوز مشخص نشده است.

کودکان بیش‌فعال بدون فکر کردن عمل می‌کنند، بیش از اندازه فعال اند و در تمرکز کردن مشکل دارند.

علل ایجاد این اختلال هنوز به طور قطعی ناشناخته است، عوامل متعددی از قبیل وراثت، مشکلات و مسائل هنگام تولد، عوامل عصب‌شناختی، حساسیت غذایی و متغیرهای محیطی مطرح شده است اما هیچ یک تایید و یا رد نشده‌اند. در درمان این کودکان روش های رفتار درمانی به همراه رژیم غذایی خاص و داروهایی که پزشک برای درمان این اختلال تجویز می‌کند بهترین نتایج را در کنترل علائم دارد.

والدین چنین کودکانی باید با مراجعه به روانپزشک و یا روانشناس در این مسیر به فرزندشان کمک کنند.اگرچه بزرگ کردن کودک بیش فعال کار ساده‌ای نیست اما باید به خاطر داشت که این بچه‌ها بد نیستند و غرض ندارند.

کودکان مبتلا به بیش فعالی بدون درمان دارویی و یا رفتار درمانی نمی‌توانند رفتار خود را کنترل کنند.درحال حاضر آزمون یا آزمایشی که بیش فعالی را تشخیص دهد وجود ندارد ولی تشخیص این بیماری به ارزیابی کامل نیاز دارد.

زمانی که کودک به متخصص اعصاب، روانپزشک و یا روانشناس ارجاع داده ‌شود، علائم و اطلاعات جمع‌آوری شده وتشخیص داده می‌شود و بعد درمان آغاز می‌گردد.

گاهی مشاهده می‌شود که این رفتار در کودکان ناشی از فشار روانی یا استرس زیاد است.

برای مثال کودکانی که طلاق، جدایی، بیماری، تغییر مدرسه یا تغییر ناگهانی در زندگی را تجربه می‌کنند ممکن است بی‌توجه یا فراموشکار شوند و باید در زمان درمان این نکات نیز مورد توجه قرار بگیرد.

از سوی دیگر والدین نباید کودک را به خاطر این نوع رفتار که منشا ژنتیکی و زیست شناختی دارد توبیخ یا تنبیه کنند این کودکان رفتارشان خود خواسته نیست و در واقع با نوعی بیماری در گیرند بنابر این رفتار والدین در رابطه با این کودکان باید کاملا منطقی و صبورانه باشد.والدین باید به کودک کمک کنند تا علل رفتار خود را بشناسد و با مصرف داروها از بروز مشکلات جلوگیری کند.

محققان بیان می‌کنند که نواحی خاصی از مغز در این کودکان در حدود 10ـ 5 درصد کوچک‌تر و کم فعالیت‌‌‌تر از حد نرمال است. اگرچه آنان مطمئن نیستند که این مساله علت ایجاد اختلال باشد. همچنین نشان داده شده که تغییرات شیمیایی در مغز این کودکان وجود دارد.

مصرف سیگار در دوران بارداری، تولد پیش از موعد و آسیب‌های مغزی در حین زایمان از عواملی است که می‌تواند باعث بروز این اختلال شود.

این اختلال به عملکرد خانوادگی، اجتماعی و تحصیلی کودک آسیب می‌رساند. با درمان مناسب این کودکان می‌توانند بیاموزند که چگونه با این مشکل کنار بیایند و علائم خود را کنترل کنند.