سند ملی خواندن را اجرا کنید

جام جم آنلاین: این سند که با نگاهی جامع و تخصصی تدوین شده است، در صورت اجرا می‌تواند گره از کار فروبسته بخش‌های مختلفی از زیست بوم فرهنگی کشور بگشاید و بخصوص در حل بسیاری از مشکلات صنعت رو به افول نشر، اثرگذار باشد. یکی از بخش‌هایی که از اجرای این سند، تأثیر بسیاری خواهد پذیرفت، مجموعه آموزش و پرورش و نظام تعلیم و تربیت ماست. 
ما در حال حاضر مشکلات بسیاری درخصوص توانایی‌های دانش آموزان در خواندن و فهمیدن متون و نگارش درست و پیراسته داریم. بسیاری از دانش آموزان ما از این منظر دچار مشکلند و این مشکل در آینده هم سلامت ارتباطی آنان و جامعه را تهدید می‌کند و هم آینده زبان فارسی به عنوان یکی از محور‌های اصلی وحدت ملی را به خطر می‌اندازد. 

اگر خروجی سال‌ها تحصیل در مدارس کشور، دانش آموز ایرانی باشد که نتواند درست فارسی بنویسد و فارسی حرف بزند، باید گفت آموزش و پرورش در تحقق اهداف خود با شکست کامل رو به رو شده است. سند ملی خواندن کمک بزرگی به آموزش و پرورش در جلوگیری از این شکست خواهد کرد اگر اهمیت آن درک شود و نسبت به اجرایی شدن وظایفی که براساس این سند برعهده دارد، تلاش کند.

برطبق بند‌های مختلف سند، آموزش و پرورش تکالیف قانونی متنوعی را برعهده دارد. یکی از مهمترین و اساسی‌ترین وظایف، تجهیز و به‌روزرسانی کتابخانه‌های آموزشگاهی در کلیه مدارس است.
امروزه بسیاری از مدارس کشور، فاقد کتابخانه هستند و این امر هم دسترسی دانش آموزان به کتاب را سخت و در برخی مناطق کمتربرخوردار ناممکن کرده است و هم باعث شده است چرخه خرید و توزیع کتاب مناسب در آموزش و پرورش مسدود شود و از این منظر کمکی به صنعت نشر نشود. اگر آموزش و پرورش بتواند فقط همین بند از وظایف خود را اجرایی کند، کاری بزرگ و ماندگار کرده است. 

اما سند ملی خواندن، وظیفه مهمی‌ دیگری را نیز برعهده آموزش و پرورش گذاشته است. براین اساس وزارت آموزش و پرورش مکلف است ساعت یا برنامه‌ای مشخص تحت عنوان «زنگ خواندن» در برنامه رسمی‌درسی دانش‌آموزان (به‌ویژه در دوره ابتدایی) بگنجاند و برای هدایت مطالعاتی دانش‌آموزان نیز دوره‌های مهارتی «مشاوره کتابدار» در دوره‌های آموزش ضمن‌خدمت معلمان پیش بینی کند. اجرایی شدن این بندها، بهترین اقدام علمی‌دولت برای پرورش و آموزش مهارت‌های خواندن، سواد خواندن و درک مطلب و نیز جذاب شدن مطالعه برای دانش آموزان خواهد بود. اگر دانش آموزان لذت و ارزش کتاب خواندن را درک کنند، آن گاه خود به دنبال کتاب‌های خواندنی می‌روند و این امر بخش مهمی‌از مشکلات فرهنگی کشور را در درازمدت حل خواهد کرد. 
البته سند یاد شده، از مداخلات ترمیمی و توان‌بخشی آموزشی برای دانش‌آموزان دارای اختلال خواندن نیز غافل نبوده است و آموزش و پرورش را مکلف کرده است به صورت سالانه نسبت به پایش و سنجش مهارت خواندن دانش‌آموزان اقدام کند. 
حالا نوبت وزارت آموزش و پرورش است که گزارش دهد پس از گذشت دو سال و نیم از ابلاغ این سند ارزشمند در اجرایی و عملیاتی کردن آن چقدر موفق بوده است.