نگاهی به سه قسمت نخست سریال کوری
جام جم آنلاین – فیفا حالا جایی برای پارو کردن پول است. قدرتمندترین نهاد فوتبالی در سراسر جهان با قدرت و شدت بسیار بیشتری نسبت به گذشته پول روی پول میگذارد حتی اگر برخی از جذابیتهای فوتبالی قربانی شوند. جیانی اینفانتینو متهم به این است که فیفا را تبدیل به بنگاه بزرگی برای انواع معاملات اقتصادی کرده است.
تصمیمات کلان آن بیش از آنکه با هدف توسعه فوتبال گرفته شود بر پایه افزایش درآمد و گسترش بازارهای تجاری است. البته فیفا این انتقادها را رد میکند و میگوید افزایش درآمدها، امکان سرمایهگذاری بیشتر در فوتبال کشورهای مختلف را فراهم کرده است، اما به نظر میرسد ماجرا چیز دیگری است.
اینفانتینو روی قولش ماند
جیانی اینفانتینو در سال ۲۰۱۶ رئیس جدید فیفا شد و همان زمان قول داد کلی پول به سمت فیفا سرازیر شود و همین هم شد. در واقع جیانی اینفانتینو روی قولش ماند. او گفت فیفا آنقدر ظرفیت مالی شگفت انگیزی دارد که میتوان از همان برای توسعه فوتبال در سراسر جهان استفاده کرد.
جام جهانی از مهمترین ابزار درآمدزایی این نهاد به شمار میرود و طی سالهای اخیر تغییرات گستردهای در ساختار این مسابقات ایجاد شده است.
یکی از مهمترین اقدامات اینفانتینو افزایش تعداد تیمهای حاضر در جام جهانی از ۳۲ به ۴۸ تیم بود. فیفا اعلام کرد این تصمیم باعث حضور کشورهای بیشتر در بزرگترین تورنمنت فوتبال جهان و توزیع عادلانهتر فرصتها میشود، اما بسیاری اعتقاد داشتند و دارند این تغییر در کنار افزایش تعداد مسابقات بیش از هر چیز درآمد حاصل از حق پخش تلویزیونی، تبلیغات، اسپانسرها و فروش بلیت را افزایش میدهد و فشار بیشتری بر بازیکنان و تقویم مسابقات وارد میکند.
تغییرات در جام جهانی باشگاهها
برگزاری جام جهانی باشگاهها با فرمت جدید نیز نمونه دیگری از این رویکرد است. این رقابت که با حضور ۳۲ تیم برگزار میشود به یکی از پروژههای اقتصادی بزرگ فیفا تبدیل شده است. اگرچه این سازمان معتقد است رقابت جدید فرصت درآمدزایی برای باشگاههای خارج از اروپا را نیز فراهم میکند، اما افزایش تعداد مسابقات، سلامت بازیکنان را تهدید میکند و تقویم فوتبال را بیش از حد فشرده خواهد کرد.
یکی از بحثبرانگیزترین برنامههای فیفا ایجاد ساختارهای جدید برای مدیریت تجاری مسابقات، از جمله جام جهانی، بوده است. گزارشهای مختلف طی سالهای اخیر از تلاش فیفا برای ایجاد یا همکاری با ساختارهای تجاری مستقل جهت مدیریت حقوق رسانهای، بازاریابی و درآمدهای مرتبط با مسابقات حکایت داشتهاند. حامیان این ایده میگویند سپردن بخشی از مدیریت تجاری به یک شرکت تخصصی میتواند ارزش اقتصادی جام جهانی را افزایش دهد و منابع مالی بیشتری در اختیار فوتبال قرار دهد. اما باز هم انتقادات شروع شد. اقدام فیفا برای شرکتی کردن فیفا بیش از هر چیزی باعث خشم روسای فدراسیونهای فوتبال اروپایی شده است و در اولین واکنش تهدید به تحریم جام جهانی از سوی فیفا کردهاند.
فوتبال یعنی اسپانسر
واقعیت همین است؛ فوتبال امروز بدون اسپانسر معنایی ندارد. اما اینجا هم یکی دیگر از محورهای انتقاد گسترش قراردادهای اسپانسری و ورود فیفا به بازارهای جدید است. در سالهای اخیر این سازمان تلاش کرده همکاری خود را با شرکتهای بزرگ فناوری، مؤسسات مالی و برندهای بینالمللی افزایش دهد. همچنین توسعه پلتفرمهای دیجیتال، فروش مستقیم محتوای رسانهای و سرمایهگذاری روی محصولات آنلاین نیز بخشی از استراتژی جدید فیفا برای ایجاد منابع درآمدی تازه بوده است.
فیفا بیش از گذشته مانند یک شرکت بزرگ بینالمللی اداره میشود، سازمانی که افزایش درآمد، جذب سرمایهگذار و توسعه بازار را در اولویت قرار داده است. این روند میتواند به فاصله گرفتن فوتبال از هویت سنتی خود منجر شود. این هویت که بر رقابت ورزشی، هواداران و ارزشهای فرهنگی استوار بوده است.
مقاومت اینفانتینو
جیانی اینفانتینو همچنان کارش را میکند. در مقابل همچنان یک عقیده سفت و محکم وجود دارد که اینفانتینو و رفقایش در فیفا حسابی پول روی پول میگذارند، آن هم به قیمت قربانی کردن جذابیتهای فوتبال.
افزایش تعداد مسابقات، توسعه تورنمنتهای جدید، گسترش فعالیتهای بازاریابی و تلاش برای ایجاد ساختارهای تخصصی در مدیریت تجاری جام جهانی همگی این ابهام را ایجاد کردهاند که آیا فیفا همچنان یک نهاد صرفاً فوتبالی است یا به تدریج به یک هلدینگ بزرگ اقتصادی تبدیل شده است؟
دوران ریاست جیانی اینفانتینو فیفا را وارد مرحلهای کرده که مسائل اقتصادی بیش از هر زمان دیگری در تصمیمات این سازمان نقش دارند. حتی بزرگترین درآمدهای تاریخ نیز نمیتوانند انتقادها از مسیر کنونی فیفا را متوقف کنند.