نشریات - قاب کوچک - جدیدترین اخبار ایران و جهان خبرگزاری جام جم

jamejamnashriyat
قاب کوچک

مرور چند برنامه تلویزیونی که با فرهنگ عمومی مردم کشورمان تطابق زیادی دارد

ســاخت ایـــران

با وجود ساخت برنامه‌های تلویزیونی که کپی‌برداری یا الهام گرفته از برنامه‌های خارجی هستند در این چند سال اخیر برنامه‌هایی هم ساخته شده که اتفاقا کاملا مطابق با فرهنگ جامعه و خانواده‌های ایرانی طراحی و به اجرا درآمده‌اند. فارغ از برنامه‌های کارشناسی، تخصصی و جدی که در هر صورت موضوع و قاعده آن بر اساس حال و هوا، عرف و سبک و سیاق داخلی است و همیشه روال بر همین منوال بوده؛ اما برخی از برنامه‌ها هستند که ماهیت آن سرگرمی بوده، ولی با سبک و سیاق داخلی طراحی شده‌اند. از این دست برنامه‌های با محوریت سرگرمی؛ اما بومی بسیار ساخته شده که البته برخی از آنها موفق و برخی دیگر ناموفق بوده‌اند. در این گزارش به چهار برنامه‌ای که موفق بوده‌اند و مخاطب‌های خوبی را جذب کرده‌اند اشاره خواهیم کرد تا ببینید با کمی فکر، خلاقیت، اعتماد به نفس و... می‌توان برنامه‌هایی ساخت، بدون آن‌که نیاز باشد حتی الهامی از برنامه‌های موفق جهانی گرفت به این امید که بتوان مخاطب‌ها را مجاب به تماشا کرد.

نظر کارشناس رسانه درباره کپی‌کاری چیست؟

کپی کاری توهین و الهام گرفتن مجاز است

بررسی مساله «کپی‌برداری» بیش از آن‌که نیازمند یک نگاه ژورنالیستی باشد، به بررسی دقیق کارشناسی نیاز دارد. برای ریشه‌یابی کپی‌برداری در برنامه‌های تلویزیونی و ارزیابی کارشناسانه دلایل آن با محمدرضا اصنافی دانش‌آموخته دکتری مدیریت رسانه، پژوهشگر و مدرس دانشگاه صحبت کردیم.

بررسی برنامه‌های تلویزیونی که از روی نمونه خارجی تولید شده ‌اند

کپی بــرابــر با اصل؟

چند سالی می‌شود که کپی‌برداری از برنامه‌های خارجی در صدا و سیمای ایران باب شده است و فارغ از خوب یا بد بودن نفس کپی‌کاری، گاهی هم این برنامه‌ها ، برنامه‌های خوبی از آب درمی‌آمده‌اند. تا همین چندسال پیش این کپی کردن‌ها فقط مختص فیلم و سریال‌ها بود اما حالا دو سه سالی است که وارد حوزه برنامه‌سازی هم شده، تا جایی که گاهی دیده شده برنامه‌سازان زحمت طراحی دکور را هم نکشیده و سعی کرده‌اند در این زمینه هم واو به واو شبیه نمونه‌های خارجی باشند. خیلی‌ها معتقدند چون برنامه‌سازان با محدودیت‌هایی رو‌به‌رو هستند و از طرفی این نمونه‌های خارجی جواب خود را در زمینه جذب مخاطب پس داده‌، ریسک برنامه‌سازی در یک فضای غیر‌تکراری و جدید را نمی‌کنند. بیایید با نگاهی دقیق‌تر به این برنامه‌ها، ببینیم اصلا از کدام نمونه خارجی کپی شده‌اند یا اصلا حتی با وجود کپی بودنشان توانسته‌اند موفق باشند یا نه؟

بررسی برنامه‌های تلویزیونی که از روی نمونه خارجی تولید شده ‌اند

کپی بــرابــر با اصل؟

چند سالی می‌شود که کپی‌برداری از برنامه‌های خارجی در صدا و سیمای ایران باب شده است و فارغ از خوب یا بد بودن نفس کپی‌کاری، گاهی هم این برنامه‌ها ، برنامه‌های خوبی از آب درمی‌آمده‌اند. تا همین چندسال پیش این کپی کردن‌ها فقط مختص فیلم و سریال‌ها بود اما حالا دو سه سالی است که وارد حوزه برنامه‌سازی هم شده، تا جایی که گاهی دیده شده برنامه‌سازان زحمت طراحی دکور را هم نکشیده و سعی کرده‌اند در این زمینه هم واو به واو شبیه نمونه‌های خارجی باشند. خیلی‌ها معتقدند چون برنامه‌سازان با محدودیت‌هایی رو‌به‌رو هستند و از طرفی این نمونه‌های خارجی جواب خود را در زمینه جذب مخاطب پس داده‌، ریسک برنامه‌سازی در یک فضای غیر‌تکراری و جدید را نمی‌کنند. بیایید با نگاهی دقیق‌تر به این برنامه‌ها، ببینیم اصلا از کدام نمونه خارجی کپی شده‌اند یا اصلا حتی با وجود کپی بودنشان توانسته‌اند موفق باشند یا نه؟

فواد صفاریان‌پور از برنامه‌سازی در تلویزیون می‌گوید:

کپی‌برداری درست اتفاق خوبی است

برنامه‌سازی برای تلویزیون از زمان‌های دور تاکنون با چالش‌ها و سختی‌هایی مواجه بوده است که موفقیت در این سختی‌ها و چالش‌ها باعث وجه تمایز هرکدام از این برنامه‌ها با یکدیگر می‌شود؛ برنامه‌هایی که گاه با طرح و ایده‌هایی جدید و با خطر بالاتری روی آنتن می‌روند و برنامه‌هایی که با کپی‌برداری از برنامه‌های خارجی سعی در جا شدن در دل مخاطبان را دارند که گاهی با نتیجه عکس مواجه می‌شوند. در همین خصوص و در پی مرور این برنامه‌هایی که تلاش در الگوبرداری از برنامه‌های مختلف خارجی دارند با فواد صفاریان‌پور، برنامه‌ساز و کارگردان با سابقه تلویزیون که آثاری مختلفی را روی آنتن تلویزیون برده است به گفت‌وگو نشستیم که در ادامه می‌خوانید.

روند گرته‌برداری از برنامه‌های خارجی از چه زمانی و چگونه آغاز شد؟

عصر شبیه‌سازی

برنامه‌سازی از جمله دغدغه‌هایی است که در سال‌های اخیر برخی از برنامه‌سازان و تهیه‌کنندگان با آن درگیر هستند و به دنبال راهکارهایی می‌گردند تا از این طریق به یک برنامه جدید دست یافته و بتوانند مخاطب‌ را پای تلویزیون داخلی بنشانند. البته نکته‌ای که در اکثر نتایج ساخت برنامه‌های جدید به چشم می‌خورد کپی‌برداری که به قول خودشان ایرانیزه کردن آنهاست و خلاقیتی در آنها به چشم نمی‌خورد. برای همین برنامه‌سازی‌های اخیر را نمی‌توان براساس خوب یا بد ساخته شدن‌شان بررسی کرد، بلکه باید به بررسی کپی خوب و کپی بد پرداخت. به خصوص در این دو سه سال اخیر که به شکل گل درشتی کاملا مشخص از برنامه‌های خارجی کپی‌برداری انجام می‌گیرد؛ در حالی که در سال‌های گذشته با کمی تغییرات و تلاش برای ایجاد تنوع و تفاوت‌ها سعی‌شان بر این بود تا کمترین شباهت به نمونه خارجی خود داشته باشد. به همین منظور در این گزارش می‌خواهیم مروری داشته باشیم بر برنامه‌سازی‌های چهار دهه اخیر.

برنامه تلویزیونی دست فرمون، یکی از برنامه‏هایی است که دیده نشده‎اند

برنامه مردانه ماشین‏سواری

پای همه روی پدال گاز است. به یکباره ماشین‏های رنگارنگ گاز می‏دهند، دوربین لانگ شات می‏گیرد و جاده خالی برای لحظه‏ای در قاب تلویزیون دیده می‎شود. بعد این ماشین‏ها هستند که در آرایشی زیبا، در کنار هم قرار می‏گیرند. کامبیز دیرباز با موتور گاز می‏دهد و ظاهر می‏شود. این تبلیغ برنامه «دست فرمون» است. برنامه‏ای که این شب‌ها از شبکه نسیم پخش می‎شود.

برنامه تلویزیونی دست فرمون، یکی از برنامه‏هایی است که دیده نشده‎اند

برنامه مردانه ماشین ‏سواری

پای همه روی پدال گاز است. به یکباره ماشین‏های رنگارنگ گاز می‏دهند، دوربین لانگ شات می‏گیرد و جاده خالی برای لحظه‏ای در قاب تلویزیون دیده می‎شود. بعد این ماشین‏ها هستند که در آرایشی زیبا، در کنار هم قرار می‏گیرند. کامبیز دیرباز با موتور گاز می‏دهد و ظاهر می‏شود. این تبلیغ برنامه «دست فرمون» است. برنامه‏ای که این شب‌ها از شبکه نسیم پخش می‎شود. مشخصات برنامه تلویزیونی: دست فرمون در ردیف برنامه‎های سرگمی و مسابقه‎ای قرار دارد. عشاق رانندگی که دست فرمون خوبی هم دارند، می‌توانند در این برنامه شرکت کنند. این برنامه درواقع یک برنامه تلویزیونی مسابقه‎ای در رانندگی است. طراح آن بهنام صفاریان است و مسعود صنم کارگردان کار و محمود محمودی هم تهیه‎کننده مسابقه دست فرمون است. زمان پخش برنامه: هشتم مهرماه بود این برنامه اعلام کرد دوستداران رانندگی و رالی به عنوان شرکت‎کننده در برنامه ثبت‎نام کنند. برنامه اما از 25 آبان روی آنتن رفت و تا به حال، تا نگارش این گزارش، شش برنامه از آن پخش شده است. سه روز ابتدایی هفته، ساعت 23 و شبکه نسیم، برنامه دست فرمون پخش می‎شود. چند دقیقه: حدود یک ساعت، زمان پخش برنامه زمان می‎برد. دقیق‌تر اما بدون درنظر گرفتن تبلیغات و میان برنامه‎ها، 53 تا 57 دقیقه‏ای برنامه دست فرمون، زمان آنتن را می‎گیرد. هرچند در برخی از قسمت‎ها، زمان برنامه بیشتر هم می‎شود.

چالش‌ها و پیچیدگی‌های ساخت بازی مافیا در تلویزیون از زبان تهیه‌کننده برنامه

بهنام تشکر اهل مافیابازی نبود

اولش می‌خواستیم با بهنام تشکر مصاحبه مفصلی در مورد مافیا داشته باشیم اما مجری این برنامه جذاب به خاطر بازی در سریالی جدید مشغول فیلمبرداری بود و ساعت‌های کاریش به شکلی بود که نتوانستیم با او به گفت‌وگو بنشینیم. به همین خاطر سراغ علیرضا سلطانی تهیه ‌کننده این برنامه رفتیم تا با او در مورد مافیا گپی بزنیم. تهیه‌کننده‌ای که برای اولین‌ بار توانست یک بازی مثل مافیا را روی آنتن ببرد و همین نشان می‌دهد که چقدر جسور است. چرا که بازی مافیا به خاطر ساختاری که دارد بسیار حساسیت‌ برانگیز است و کمتر کسی فکر می‌کرد بشود از این بازی فکری و گروهی یک برنامه تلویزیونی ساخت اما سلطانی این کار را کرد. البته نکته مهم ماجرا جسارت شبکه سلامت و مدیرانش نیز هست زیرا خود شبکه درخواست ساخت یک مسابقه تلویزیونی به سلطانی و همکارانش داده است. در ادامه شاهد گفت‌وگو ما با علیرضا سلطانی خواهید بود.

یادداشت

بیشتر
«برد - برد» واقعی

«برد - برد» واقعی

یکی از اصلی‌ترین وظایف دستگاه سیاست خارجی تدوین استراتژی کار با کشورهای مختلف و طراحی راهبردهای بلندمدت، میان مدت و کوتاه مدت است.

چالش ناقلان بی علامت

چالش ناقلان بی علامت

ناقلان بدون علامت افرادی هستند که در ترشحات دستگاه تنفسی فوقانی و تحتانی آنها ویروس وجود دارد اما علائم بالینی ندارند. این افراد در هر مکانی ممکن است حضور داشته‌باشند، بنابراین در مکان‌های شلوغ مخصوصا اتوبوس و مترو باید فرض کنیم هر فردی ممکن است ناقل ویروس باشد.

خوب بمانید

خوب بمانید

دیروز، رهبر معظم‌ انقلاب در جلسه مجازی با رئیس و نمایندگان مجلس، عبارات قابل توجهی در وصف مجلس یازدهم به کار بردند که حتما برای تک تک منتخبان ملت باعث افتخار و منشأ قوت قلب است.

گفتگو

بیشتر

پیشنهاد سردبیر

بیشتر

پیشخوان

بیشتر