ایران به‌دنبال توسعه ارتباطات امن کوانتومی؛ ساخت سکوی تخصصی آزمون آغاز شد

به گزارش جام‌جم آنلاین به نقل از پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات، رضا بحری، رئیس پژوهشکده فناوری ارتباطات با تشریح دستاوردهای دو سال اخیر آزمایشگاه جامع فناوری ارتباطات اظهار کرد: رویکرد اصلی در این دوره، عبور از خدمات متعارف آزمایشگاهی و تبدیل این مجموعه به مرجعی تخصصی برای ارزیابی فناوری، اعتبارسنجی توانمندی‌های داخلی و پشتیبانی از تصمیم‌گیری‌های راهبردی صنعت ارتباطات بوده است.

وی افزود: توسعه زیرساخت‌های تخصصی، ارتقای صلاحیت‌های فنی، گسترش خدمات آزمایشگاهی و ورود به حوزه‌های نوظهور فناوری به‌صورت هم‌زمان دنبال شده تا این مجموعه بتواند در کاهش وابستگی فناورانه و ارزیابی مستقل تجهیزات راهبردی کشور نقش مؤثرتری ایفا کند.

آغاز ساخت سکوی تخصصی آزمون فناوری‌های کوانتومی

رئیس پژوهشکده فناوری ارتباطات، توسعه زیرساخت‌های آزمون فناوری‌های کوانتومی را یکی از مهم‌ترین برنامه‌های راهبردی این مجموعه عنوان کرد و گفت: با توجه به اهمیت فناوری‌های کوانتومی در توسعه نسل آینده ارتباطات امن، ایجاد توانمندی‌های تخصصی برای آزمون و ارزیابی سامانه‌ها و تجهیزات مبتنی بر این فناوری در دستور کار قرار گرفته است.

بحری افزود: مرجعیت پژوهشگاه ارتباطات و فناوری اطلاعات برای انجام آزمون‌های عملکردی سامانه‌های کوانتومی به تصویب شورای راهبری علوم و فناوری‌های کوانتومی معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست‌جمهوری رسیده است.

وی تصریح کرد: در ادامه همکاری‌های تخصصی با معاونت علمی، برنامه‌ریزی برای ایجاد سکوی تخصصی آزمون سامانه‌ها و تجهیزات کوانتومی آغاز شده است.

به گفته وی، راه‌اندازی این زیرساخت می‌تواند امکان ارائه خدمات تخصصی آزمون، ارزیابی عملکرد و اعتبارسنجی تجهیزات کوانتومی را فراهم کند و زمینه توسعه فناوری‌های ارتباطی امن در کشور را تقویت کند.

ظرفیت آزمون‌های تخصصی ارتباطات سه برابر شد

بحری با اشاره به توسعه تجهیزات و زیرساخت‌های آزمایشگاهی در دو سال گذشته اظهار کرد: تعداد آزمون‌های تخصصی قابل ارائه در آزمایشگاه جامع فناوری ارتباطات طی این مدت سه برابر شده است.

وی ادامه داد: این افزایش ظرفیت حاصل توسعه و تجهیز سکوهای تخصصی آزمون و ارتقای توانمندی‌های فنی در حوزه‌های مختلف فناوری ارتباطات است.

رئیس پژوهشکده فناوری ارتباطات با اشاره به حوزه‌های فعالیت این آزمایشگاه گفت: سامانه‌های انتقال، دسترسی نوری و رادیویی، ارتباطات ماهواره‌ای، شبکه و مدیریت یکپارچه شبکه، آنتن و تجهیزات جانبی از جمله حوزه‌هایی هستند که خدمات ارزیابی فنی و عملکردی در آن‌ها ارائه می‌شود.

وی تأکید کرد: توسعه این ظرفیت‌ها، امکان پاسخ‌گویی بهتر به نیاز تولیدکنندگان، اپراتورها و نهادهای مسئول توسعه و نظارت بر صنعت ارتباطات کشور را فراهم کرده است.

دریافت اعتباربخشی بین‌المللی ISO/IEC 17025

رئیس پژوهشکده فناوری ارتباطات، ارتقای نظام مدیریت کیفیت و احراز صلاحیت فنی را از دیگر دستاوردهای مهم آزمایشگاه جامع فناوری ارتباطات دانست.

بحری گفت: این آزمایشگاه علاوه بر دریافت تأییدیه فعالیت به‌عنوان آزمایشگاه همکار و معتمد سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی در فرایند تأیید نمونه تجهیزات ارتباطی، برای نخستین‌بار موفق به دریافت گواهی اعتباربخشی بر اساس استاندارد بین‌المللی ISO/IEC 17025 شده است.

وی افزود: دریافت این گواهی، گامی مهم در ارتقای کیفیت خدمات آزمایشگاهی، افزایش اعتبار نتایج آزمون‌ها و تقویت جایگاه تخصصی این مجموعه در فرایند ارزیابی انطباق تجهیزات ارتباطی محسوب می‌شود.

به گفته بحری، توسعه دامنه اعتباربخشی با هدف پوشش ۱۰۰ آزمون تخصصی در حوزه‌های انتقال و دسترسی فناوری‌های رادیویی و نوری نیز در دستور کار قرار دارد.

آزمایشگاه ارتباطات بازوی ارزیابی بومی‌سازی تجهیزات شبکه ملی اطلاعات

یکی دیگر از محورهای فعالیت پژوهشکده فناوری ارتباطات، ارزیابی میزان بومی‌سازی تجهیزات و محصولات مورد نیاز شبکه ملی اطلاعات است.

بحری با اشاره به تدوین دستورالعمل تعیین عمق ساخت محصولات اولویت‌دار شبکه ملی اطلاعات به سفارش وزارت ارتباطات اظهار کرد: این دستورالعمل حاصل یک پروژه پژوهشی در پژوهشکده فناوری ارتباطات است که در ششم آبان‌ماه سال جاری در نشست مشترک ستاد ویژه ساماندهی و راهبری فضای مجازی و کارگروه ویژه اقتصاد دیجیتال به تصویب رسید.

وی توضیح داد: در این چارچوب، میزان تسلط بر دانش فنی، توانایی طراحی و توسعه، قابلیت تولید و میزان وابستگی به فناوری‌ها و اجزای خارجی مورد بررسی قرار می‌گیرد.

رئیس پژوهشکده فناوری ارتباطات ادامه داد: با اجرای این رویکرد، امکان تفکیک دقیق‌تر میان مونتاژ، تولید داخلی و سطوح مختلف بومی‌سازی فناورانه فراهم می‌شود.

وی تأکید کرد: نتایج این ارزیابی‌ها می‌تواند مبنای تصمیم‌گیری برای حمایت هدفمند از تولیدکنندگان داخلی، شناسایی وابستگی‌های فناورانه و تعیین اولویت‌های توسعه تجهیزات راهبردی ارتباطی باشد.

حرکت به‌سوی مرجعیت ملی در ارزیابی فناوری‌های ارتباطی

بحری در تشریح چشم‌انداز فعالیت‌های آزمایشگاه جامع فناوری ارتباطات گفت: هدف از تحولات دو سال گذشته صرفاً افزایش تجهیزات و خدمات آزمایشگاهی نبوده، بلکه ارتقای جایگاه این مجموعه در زنجیره توسعه فناوری کشور دنبال شده است.

وی افزود: توسعه ظرفیت آزمون‌های تخصصی، ارتقای صلاحیت فنی و اعتباربخشی، ارزیابی عمق بومی‌سازی محصولات و ورود به حوزه فناوری‌های کوانتومی، چهار محور مکمل این تحول به شمار می‌روند.

رئیس پژوهشکده فناوری ارتباطات در پایان خاطرنشان کرد: چشم‌انداز پیش‌روی آزمایشگاه جامع فناوری ارتباطات، تبدیل‌شدن به مرجعی تخصصی و معتبر برای آزمون، ارزیابی و اعتبارسنجی فناوری‌های ارتباطی است؛ جایگاهی که می‌تواند در ارتقای کیفیت محصولات داخلی، توسعه دانش فنی و تقویت استقلال فناورانه کشور نقش مؤثری داشته باشد.