در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
ژن های کوچک ، نقش های بزرگی می آفرینند
از مدتها قبل مشخص شده بود ژنها که پایه و اساس بیولوژی ملکولی هستند، پروتئین تولید می کنند. اما در سالهای اخیر، دانشمندان کلاس جدیدی از ژنها را کشف کرده اند که به هیچ وجه پروتئین تولید نمی کنند؛ بلکه قطعات کوچکی از RNA را می سازند
محققان ژنتیک در حال حاضر مشغول تحقیق روی وظایفی هستند که این ژنها برعهده دارند. نتایج تحقیقات محققان (MIT انستیتو تکنولوژی ماساچوست) حاکی از این بوده است که miRNA هایی که در بافتهای مغز یا ماهیچه یافت شده اند با شرکت درفرآیندی تحت عنوان دخالت RNA باعث می شوند که تعدادی از ژنهای آن بافت به حالت رکود فرو روند.
رکود ژنی
طی سالهای اخیر محققان ژنتیک کشف کردند که می توانند قطعات خیلی کوچکی از RNA را که ژنهای بخصوصی را در یک گونه میکروسکوپی از کرمها به حالت رکود فرو می برد، تولید کنند.
آنها این کار را از طریق پروسه ای با نام دخالت RNAیا RNAi انجام دادند. چندی بعد این دانشمندان اثبات کردند که RNAiمی تواند ژنهای مریض را در جانوران پیچیده تری مثل سلولهای انسان هم به حالت رکود فرو برد و به این ترتیب امید به یافتن داروهایی جدید برای درمان بیماری ها را در ذهن آنها تقویت کرد.
تکنیکی که دانشمندان در تحقیقات خود از آن استفاده کردند می تواند یک روش درمانی بالقوه برای رشته ای از امراض از قبیل کوری های وابسته به سن ، مریضی هانتینگتون و حتی کلسترول بالا باشد.
وقتی متخصصان ژنتیک با کمک پروسه RNAi به اهمیت RNAهای کوچک - یعنی RNAهایی که در حدود 21کلئوتید داشتند - پی بردند، دریافتند که سلولهای بدن از مدتها قبل به اهمیت استفاده از RNAهای 21نوکلئوتیدی پی برده بوده اند.
محققان برای این که دریابند وظیفه ژنهای miRNAدر سلولها چیست از روشی تحت عنوان microarraysاستفاده کردند تا دریابند چه ژنهایی در سلولها به حالت خاموش هستند و چه ژنهایی روشن و فعالند. آنها وقتی miRNAها را از سلولهای مغزی به سلولهای دیگری منتقل کردند باعث شدند که تعدادی از ژنهای سلول میزبان به حالت خاموشی درآیند و در واقع باعث شدند که سلول مذکور به صورت یک سلول مغزی درآید.
در واقع ژنهایی که درون سلول به حالت خاموش درآمده بودند همان ژنهایی بودند که درون سلول مغز هم در حالت رکود به سر می برند.
تفسیر جالبی که می توان برای این اتفاق یافت این است که miRNAها به صورت نگهبانی عمل می کنند که وظیفه آنها این است که ژنهایی را که مربوط به آن بافت نیستند خاموش کند. به این ترتیب این قطعات کوچک ژنی به تنظیم کننده های چیره دستی تبدیل می شوند که درون سلولهای بدن ما وجود دارند.
در واقع نقش miRNAها این است که تعداد زیادی از ژنها را سروسامان دهند و نقش آنها را درون هر نوع از سلولها تعریف کنند. به نظر می رسد که miRNAها در بیماری های ژنتیکی هم نقشی برعهده داشته باشند. آنچه واضح است آنها در انواع مختلفی از بیماری های انسانی از قبیل سرطان و ناهنجاری های عصبی در گیرند.
محققان در ادامه تحقیقات خود امیدوارند که فهم بهتری را از چگونگی عمل miRNAها به دست آورند.
به این ترتیب می توان miRNAها را درون یک تومور منتقل کرد و از آنجایی که آنها تنظیم کننده های بسیار دقیق هستند می توان تصور کرد که کنترل ژنهای درون تومور را به دست گرفته و رشد آن تومور را محدود کنند.
مترجم: فریبا فرهادیان 
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
