طعم شیرین خودکفایی را ماندنی کنیم

کابوس نیم قرن وابستگی در تولید گندم ، دیروز خاتمه یافت. کابوسی هراس انگیز که استقلال کشور را تهدید می کرد اما سرانجام «خودکفایی» این رویای شیرین بالاخره تعبیر شد و به بسیاری اما و اگرها خاتمه داد.

کد خبر: ۵۲۱۵۵

مزایای خودکفایی در تولید گندم از تمام جوانب اقتصادی ، سیاسی ، اجتماعی و امنیتی قابل بررسی است . طبق آمار فائو ذخایر جهانی غلات از 600 میلیون تن در سال 2002 به 402 میلیون تن در سال 2004 کاهش می یابد و ذخایر جهانی گندم نیز با 34 درصد کاهش از 243 میلیون تن به 160 میلیون تن خواهد رسید. با افزایش جمعیت جهان و عبور آن از مرز 6 میلیاردنفر ، کمبود عرضه در برابر روند رو به رشد تقاضا ، توازن بازارهای جهانی غذا را بر هم خواهد زد و قیمتها افزایش می یابد. در چنین شرایطی کشورهای صادرکننده غذا علاوه بر استفاده های سرشار اقتصادی ، سوئاستفاده های سیاسی از این ابزار قوی را بیش از گذشته گسترش خواهند داد که این امر تبعات سیاسی و امنیتی جبران ناپذیری برای کشورهای واردکننده غذا و از جمله ایران به دنبال خواهد داشت . گامی که ایران در سالهای گذشته برداشت گام کوچکی نبود ، شاید اصلی ترین دلیل این قضاوت این باشد که 85 درصد تجارت استراتژیک ترین محصول غذایی گندم - در اختیار کشورهای توسعه یافته که اتفاقا رابطه چندان مناسبی نیز با ایران ندارند، است . با این وجود نباید با برپایی جشن برای خودکفایی مساله را خاتمه یافته تلقی کرد. با وجود خودکفایی کشور در تولید گندم در سال زراعی جاری ، یک نگرانی جدی و آزاردهنده وجود دارد و آن پایداری تولید است که آیا رشد تولید گندم در سالهای بعد ادامه خواهد یافت؛ آیا برنامه ای برای تقویت و ایجاد زیرساخت های دایمی تولید پایدار تدوین شده است؛ عیسی کلانتری ، وزیر سابق کشاورزی ، افزایش جهشی تولید گندم در سال جاری را به خاطر افزایش بارندگی و کاهش کشت جو دانسته و اذعان کرده که تولید پایداری در کار نخواهد بود. هر چند وزیر جهاد کشاورزی با ذکر دلایلی اظهارنظر کلانتری را رد کرده اما خود آقای حجتی در بخشی از سخنان دیروز خود نگرانی جدی از تاثیر کاهش بارش بر میزان تولید گندم ، عدم تامین و توسعه زیربناها ، توسعه مکانیزاسیون ، آمایش سرزمین و بویژه تامین سود عادلانه برای کشاورزان گندمکار را پنهان نکرده است و واقعیت هم همین است. چرا که کشاورزی ایران کماکان فاقد زیرساخت های مناسب برای نهادینه کردن تولید است و انتقادات بر این نکته کاملا وارد است. مثلا درست است که تراز تجاری بخش کشاورزی از منفی 1.2 میلیارد دلار در سال 80 ، امسال مثبت شده است اما توجه داشته باشیم که این رقم مثبت فقط 80 میلیون دلار است لذا نباید عقب بنشینیم و فکر کنیم به هر چه خواسته ایم ، رسیده ایم. در حقیقت امسال را تجزیه و تحلیل کنیم و از نقاط قوت آن برنامه ای برای موفقیت های بلندتر در آینده استخراج کنیم.