نقد فیلم «خانوم والده»/ وقتی لباس زنانه جای داستان را می‌گیرد

زن‌پوشی در سینما صرفاً ابزاری برای خنداندن مخاطب نیست؛ از «توتسی» و «خانم داوت‌فایر» تا «آدم‌برفی» می‌توان تفاوت استفاده روایی از آن را با «خانوم والده» بررسی کرد.
این روز‌ها فیلم «خانوم والده» روی پرده سینما در حال اکران است؛ فیلمی که تمام تکیه خود را روی زن‌پوشی بازیگران مردش گذاشته تا بتواند موقعیت‌هایی را خلق کند که فیلم را به نازل‌ترین سطح محتوا برساند. اما برخلاف آنچه «خانوم والده» و برخی از فیلم‌ها فهمیده‌اند، زن‌پوشی ابزاری صرفاً برای خلق کمدی نیست و استفاده از آن تنها برای طنز، آن را تهی از معنا می‌کند.
کد خبر: ۱۵۶۹۴۴۰
نویسنده امیرحسین حیدری / جام جم آنلاین

به گزارش جام جم آنلاین؛ لباس زنانه پوشیدن مردان در نمایش، قدمتی بسیار بیشتر از سینما دارد. در تئاتر قدیم دنیا، چون زنان بازی نمی‌کردند، این مردان بودند که نقش زنان را بر عهده می‌گرفتند. در فرهنگ نمایشی خود ما نیز این سنت سابقه داشته است؛ از نمایش‌های روحوضی و سیاه‌بازی تا تعزیه که مردان، به فراخور موقعیت نمایشی، در نقش زنان ظاهر می‌شدند و مردم نیز آن را پذیرفته بودند. اما چرا اکنون و در نمونه مشخصی مثل «خانوم والده» این کار اساساً اشتباه است؟ چون نتیجه زن‌پوشی با توجه به موقعیتی که در آن استفاده می‌شود، از هم متفاوت است و آنچه اهمیت دارد این است که فیلمساز از این پوشش چه می‌خواهد.

 

زن‌پوشی در کمدی‌های ماندگار سینما

در سینمای جهان هم این سنت نمونه‌های زیادی دارد که بعضی از آنها حتی فیلم‌های ماندگاری در سینما هستند؛ آثاری مثل «بعضی‌ها داغش را دوست دارند»، «توتسی» و «خانم داوت‌فایر». در این فیلم‌ها معمولاً لباس زنانه راهی برای پنهان شدن و یا رسیدن به مقصودی خاص است و موقعیت‌های کمدی نیز در آن ساخته می‌شود، اما در بهترین نمونه‌ها این کار صرفاً برای خنده نیست.

در فیلم «توتسی»، مرد در پوشش زن، با رفتاری که زنان می‌بینند آشنا می‌شود و در «خانم داوت‌فایر»، پدری برای ماندن کنار فرزندانش به این پوشش پناه می‌برد. این نمونه‌ها نشان می‌دهد اگر برای انجام کاری فقط به خنداندن مخاطب فکر نکنیم، پوشیدن لباس زنانه هم می‌تواند یک درام عمیق خلق کند.

 

بیشتر بخوانید: 

 

«آدم‌برفی»؛ زن‌پوشی در خدمت روایت

مهم‌ترین نمونه استفاده از لباس زنانه، نه برای خنده بلکه به‌عنوان نشانه‌ای که خود روایت می‌سازد و در خدمت روایت است، فیلم «آدم‌برفی» است. این فیلم که به موضوع مهاجرت جوان ایرانی به امید یک زندگی بهتر می‌پردازد، عباس خاکپور، شخصیت اصلی خود، را در موقعیتی قرار می‌دهد که لباس زنان بپوشد؛ اما برخلاف آن چیزی که تصور می‌شود، این کار ممکن است موقعیت‌های کمدی خلق کند، اما مخاطب و شخصیت را با موضوعی عمیق‌تر روبه‌رو می‌کند.

البته در این میان نباید بازی درخشان مرحوم اکبر عبدی را فراموش کنیم که باعث شد در فیلم‌های دیگری هم این کار را انجام بدهد؛ هرچند به خاطر نوع فیلم و آنچه کارگردان از او خواسته، قابل مقایسه با «آدم‌برفی» نیستند.

 

مشکل «خانوم والده» کجاست؟

به فیلم «خانوم والده» برگردیم؛ اگر فیلم را دیده باشید، تشخیصش سخت نیست که متوجه شوید زن‌پوشی در آن واجد هیچ معنایی نیست که بتواند در فیلم نقشی ایفا کند. دلیل این امر هم این است که برای اینکه یک المان یا حتی شخصیت بتواند برای مخاطب عمیق‌تر شود، پیش از هر چیز نیازمند یک داستان است تا پایه‌ای برای این کار قرار گیرد؛ در حالی که «خانوم والده» از پیش‌پاافتاده‌ترین عنصری که هر فیلم، یعنی داستان، باید داشته باشد محروم است و در واقع فیلم مجموعه‌ای از شوخی‌های سخیفی است که در شبکه‌های اجتماعی پیدا می‌شود.

newsQrCode
ارسال نظرات انتشار یافته: ۱
ناشناس
Iran (Islamic Republic of)
۱۵:۵۰ - ۱۴۰۵/۰۷/۱۵
فیلم قشنگ و شاد برا خانواده و بچه هاست
من خودم دوبار دیدم همراه بچه ها
اونی که مسخره و تبلیغ سیگار کشیدن بود فیلم استخر بود

نیازمندی ها