شاید برای همین است که در میان خوشحالی از این روند جوی، نباید از ریسکهای ناشی از بارشهای شدید و مدیریت حریم رودخانهها غافل شد. در این راستا با صادق ضیائیان، رئیس مرکز ملی پیشبینی و مدیریت مخاطرات وضع هوای سازمان هواشناسی کشور گفتوگو کردهایم تا از وضعیت فعلی جو، پیشبینیها برای فصل پاییز و میزان آمادگی کشور در برابر مخاطرات احتمالی بدانیم.
وضعیت بارشها در شمال کشور چگونه است و تا چه زمانی ادامه خواهد داشت؟
اگرچه شدت بارشها در روزهای گذشته به اوج خود رسید، اما روند بارشها همچنان ادامه دارد. در حال حاضر، در مناطق ساحلی دریای خزر شاهد بارشهای بسیار خفیف هستیم. البته باید توجه داشت که در برخی نقاط خاص، از جمله شرق استان مازندران و ارتفاعات استان گلستان، احتمال بروز مشکلات ناشی از بارش وجود دارد، اما در عموم مناطق، بارشها با شدت بسیار کمی همراه خواهد بود. با این روند، احتمال بارش در تهران همچنان وجود دارد. خوشبختانه در حال حاضر وضعیت بحرانی جدیدی مشاهده نمیشود؛ اگر مشکلاتی مانند اشباع شدن زمین یا انسداد مسیرها وجود داشته باشد، بارشهای جدید ممکن است بر آنها دامن بزند، اما اکنون با بحران جدیدی روبهرو نیستیم.
با توجه به حجم بارشهای اخیر، احتمال وقوع سیل و سیلاب وجود دارد؟
موج اصلی بارشهای شدید و پرقدرت به پایان رسیده و اکنون بارشهای خفیف جایگزین آن شده است، اما در مورد پیشبینی سیل، باید گفت سیلاب پدیدهای است که در تمام جهان، تنها چند روز پیش از وقوع، قابل پیشبینی دقیق است. یعنی اگر علم قادر بود ماهها قبل از وقوع سیل، آن را با دقت ۱۰۰ درصد پیشبینی کند، تاکنون بسیاری از فجایع جهانی برطرف شده بود. همین حالا و در ماههای اخیر هم وقوع سیلابهای ناگهانی در کشورهای توسعهیافتهای مانند ژاپن و آمریکا، نشان میدهد که علم بشری هنوز در پیشبینی دقیق لحظهای سیل به سطح کاملی دست پیدا نکرده است و نمیتوان از حالا، احتمال وقوع سیل و سیلابهای پاییز و زمستان را پیشبینی کرد.
بیشترین میزان بارشهای ثبت شده در روزهای اخیر چقدر بوده است؟
در بررسی رکوردها، بیشترین میزان بارش در منطقه رودسر با ۱۷۰ میلیمتر و در نوشهر با بیش از ۱۶۰ میلیمتر ثبت شده است.
برخی از شکل گیری تورنادو روی دریای خزر میگویند. این احتمال چقدر وجود دارد؟
تورنادو، یک ستون هوای چرخان و بسیار شدید است که از ابرهای تندری به سطح زمین متصل میشود. این پدیده مخربترین و شدیدترین نوع طوفان در جو زمین محسوب میشود، اما واقعیت این است که تورنادو پدیده خاص مناطق گرمسیری و نواحی اطراف خط استواست و در اقلیم و جغرافیای منطقه ما، اصلا معنا و کاربرد علمی ندارد.
به نظر شما بارشهای اخیر مستقیما با پدیده النینو در ارتباط است؟
پدیده النینو میتواند عاملی کلی برای بهبود وضعیت بارشها در بازه زمانی فعلی و فصل پاییز باشد، اما باید توجه داشت که بارشهای منطقهای تحتتأثیر شرایط دینامیکی محلیاست.
درواقع، النینو یک عامل ثانویه محسوب میشود. در این دوره، یک سامانه پرفشار در دریای خزر مستقر شده که جریانهای جوی بسیار مناسبی را به همراه آورده و باعث بارانی شدن گسترده شمال ایران و دریای خزر شده است. بنابراین، این بارشها اگرچه بیسابقه نیستند، اما کمسابقه محسوب میشوند و ترکیبی از عوامل متعدد از جمله النینو و شرایط جوی محلی، دروقوع آن نقش دارند.
آیا وضعیت بارشها در سایر استانها نیز مشابه مناطق شمالی است؟
قطعا. به طور کلی و باتوجه به نقشههای هواشناسی، ما با سالی روبهرو هستیم که بارشهای مناسب و قابلتوجهی را تجربه خواهیم کرد؛ بنابراین مانند سالهای گذشته، باید آمادگی بیشتری برای مواجهه با حوادث ناشی از بارش در تمامی استانهای کشور داشتهباشیم.
پیشبینیهای سازمان هواشناسی برای بارشهای پاییزی تغییری نکرده است؟
طبق پیشبینیهای فعلی سازمان هواشناسی، وضعیت بارش در فصل پاییز نسبت به سال گذشته بهتر خواهد بود و انتظار داریم روند بارندگی مساعدتری را تجربه کنیم.
در نهایت برای مردم و مسئولان چه توصیهای دارید؟
در این رابطه، چند توصیه حیاتی وجود دارد. مردم باید از تردد در حریم و بستر رودخانهها بهشدت خودداری کنند. مسئولان نیز باید اقدامات اجرایی نظیر لایروبی دهانه پلها، پاکسازی کانالها و آزادسازی گذرگاههای آب را با دقت و سرعت بیشتری انجام دهند تا مسیرهای انتقالآببازبماند.
وضعیت آب و هوا تا یکشنبه آینده
صادق ضیائیان، رئیس مرکز ملی پیشبینی و مدیریت مخاطرات وضع هوا، با اشاره به آخرین نقشههای پیشیابی میگوید: «در روز پنجشنبه، ابرناکی و بارش پراکنده در سواحل دریای خزر، خراسانشمالی، برخی نقاط خراسانرضوی، ارتفاعات شرقی البرز، ارتفاعات خراسانجنوبی و همچنین سیستانوبلوچستان پیشبینی میشود.» او با اشاره به تداوم وضعیت ابری و بارانی در هفته آینده میافزاید: «در روز جمعه، بارش پراکنده در شمالغرب و سواحل خزر ادامه خواهد داشت، اما از روز شنبه با ورود سامانه جدیدی از سمت شمالغرب، شدت بارشها در مناطقی از جمله آذربایجانغربی، آذربایجانشرقی، اردبیل، نیمه شمالی کردستان، زنجان، قزوین، البرز، نیمه شمالی استانهای تهران و سمنان، گیلان و مازندران افزایش یافته و با رعد و برق همراه خواهد بود که منجر به مواج شدن دریای خزر نیز میشود.» ضیائیان همچنین خاطرنشان میکند که در روز یکشنبه نیز بارشهای پراکنده در سواحل خزر و شمالغرب ادامه خواهد داشت و در این مدت، وزش باد در نوار شرقی و دامنه جنوبی البرز پدیده غالب خواهد بود.
در گفتوگو با جامجم آنلاین عنوان شد
در پاسخ به جامجم آنلاین مطرح شد
در گفتوگو با جام جم آنلاین مطرح شد
