فرهنگ‌سازی، مهم‌ترین راه پیشگیری از طلاق است

به گزارش جام جم آنلاین، ایشان همچنین آموزش مهارت‌های همسرداری و حل اختلاف را از الزامات تحکیم خانواده دانستند و هشدار داده‌اند که بسیاری از اختلافات جزئی نباید به گسست کانون خانواده بینجامد. در همین چارچوب با عباس شیخ‌الاسلامی، حقوقدان و عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد مشهد به گفت‌وگو نشستیم که در ادامه می‌خوانید.

عباس شیخ‌الاسلامی با اشاره به عوامل مؤثر در افزایش آمار طلاق، اظهار کرد: مهم‌ترین عامل تداوم و افزایش طلاق، ضعف مهارت‌های زندگی مشترک، مدارا و همزیستی میان زوجین است. در گذشته نیز مشکلات اقتصادی وجود داشت، اما زوج‌ها با احترام، گذشت و مدارا زندگی می‌کردند. امروز بسیاری از جوانان بدون آموزش مهارت‌های زندگی مشترک وارد ازدواج می‌شوند و زمانی که انتظاراتشان برآورده نمی‌شود، به سرعت به سمت طلاق می‌روند.

وی با انتقاد از کم‌توجهی به آموزش مهارت‌های زندگی در مدارس و دانشگاه‌ها ادامه داد: برای دریافت گواهینامه رانندگی، ساعت‌ها آموزش و آزمون در نظر گرفته می‌شود، اما برای مهم‌ترین تصمیم زندگی یعنی ازدواج، آموزش مؤثری ارائه نمی‌شود. جوانان شناخت کافی از زندگی مشترک و اقتضائات آن ندارند و همین موضوع، آسیب‌پذیری خانواده‌ها را افزایش داده است.

این حقوقدان، آموزش و پرورش را مهم‌ترین دستگاه در تحکیم بنیان خانواده دانست و گفت: انتظار می‌رود نظام آموزشی نسلی را تربیت کند که توانایی حفظ و تقویت خانواده را داشته باشد، اما امروز این نقش به‌درستی ایفا نمی‌شود. دانشگاه‌ها، وزارت علوم، نهادهای فرهنگی، قوه قضائیه و کانون وکلا نیز باید در این زمینه نقش فعال‌تری ایفا کنند.

شیخ‌الاسلامی با اشاره به روند رسیدگی به اختلافات خانوادگی خاطرنشان کرد: بسیاری از اختلافات که قابلیت حل‌وفصل دارند، به پرونده‌های متعدد قضایی تبدیل می‌شوند. ورود صرف با نگاه حقوقی و قضایی، به جای حل مسئله، اختلافات را تشدید می‌کند و گاه به نفرت، زندان و در نهایت طلاق می‌انجامد. در گذشته، ریش‌سفیدان و بزرگ‌ترهای خانواده نقش مؤثری در حل اختلافات داشتند، اما امروز این ظرفیت کمرنگ شده است.

وی با بیان اینکه مشکلات اقتصادی در بروز اختلافات خانوادگی نقش دارد، گفت: اقتصاد را عامل اول طلاق نمی‌دانم، ریشه اصلی، ضعف آموزش، نبود مدارا، کاهش اخلاق خانوادگی و تغییر نگرش فرهنگی نسبت به ازدواج است. بخش قابل توجهی از اختلافات اقتصادی از جمله نگاه ابزاری به مهریه، چشم‌وهم‌چشمی، توقعات غیرواقع‌بینانه و نگاه مادی به ازدواج نیز ریشه فرهنگی دارد. در گذشته خانواده‌ها با امکانات بسیار کمتر زندگی موفقی داشتند، اما امروز فضای مجازی و تغییر سبک زندگی، سطح انتظارات را افزایش داده و حتی مانعی برای شکل‌گیری ازدواج شده است.

عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی، سه راهکار اساسی برای کاهش طلاق و تقویت بنیان خانواده پیشنهاد کرد و گفت: نخست، آموزش و پرورش باید آموزش مهارت‌های زندگی و ازدواج را با کمک متخصصان به‌صورت جدی در برنامه‌های درسی بگنجاند. دوم، لازم است آموزش‌های مرتبط با تحکیم خانواده با بهره‌گیری از زبان هنر، ادبیات و آثار فرهنگی به جوانان ارائه شود تا تأثیرگذاری بیشتری داشته باشد.

شیخ‌الاسلامی اضافه کرد: سومین راهکار، رسانه ملی باید با تولید سریال‌ها و برنامه‌های فرهنگی، به جای تمرکز صرف بر مسائل سیاسی، موضوع تحکیم بنیان خانواده، مهارت‌های زندگی مشترک و حل اختلافات را در اولویت قرار دهد؛ زیرا فرهنگ‌سازی، مهم‌ترین راه پیشگیری از طلاق است.