فصل جوانگرایی در تیم‌ملی

باید پرونده جام‌جهانی را همین جا بست؛ هر چند رسانه‌ها همچنان این بحث را ادامه خواهند داد. قلعه‌نویی در سیبل انتقاد بعضی از آنها قرار دارد اما بخش زیادی از جامعه، از نوع بازی تیم‌ملی رضایت دارند. عمده انتقادها نیز به نتیجه دیدار اول است. مسابقه‌ای که اگر ایران در آن برنده می‌شد، به سادگی از دورگروهی بالا می‌رفت. تساوی ۲ بر ۲ مقابل نیوزیلند که به اعتقاد هادی عقیلی مدافع سابق تیم‌ملی یکی از ضعیف‌ترین تیم‌های جام‌جهانی بود، کار دست ایران داد. همه چیز واضح و شفاف است. عملکرد امیر و کادرش در این مسابقه جای هیچ دفاعی ندارد اما اگر در دو مسابقه بعدی با بلژیک و مصر، چاشنی شانس یار ایران بود، تیم‌ملی به راحتی می‌توانست هر دو تیم را شکست دهد و حتی به عنوان صدرنشین از گروه خود صعود کند. بازیکنان تیم‌ملی در روزهای گذشته واکنش‌های زیادی به این اتفاق داشته‌اند. علیرضا بیرانوند به جام‌جم می‌گوید: «قربان خدا بروم. ای کاش بازی اتریش و الجزایر همان ۲ بر ۲ مساوی می‌شد. همانجا همه چیز به پایان می‌رسد. آخر چرا دقیقه ۹۳ ما را زنده کردند و دقیقه ۹۶ دوباره کشتند؟ هنوز این اتفاق را درک نمی‌کنم.» مهدی قایدی هم در صفحه‌اش نوشت: «گاهی سخت‌ترین سوت دنیا، سوت پایان یک رؤیاست… گاهی فوتبال، درسِ تلخِ زندگی است؛ امروز نه فقط از جام جهانی، بلکه از رؤیاهایی که با هر بازی ساخته بودیم، خداحافظی کردیم. روزی دوباره برمی‌گردیم؛ خداحافظ جام جهانی…. بهترین نسل تاریخ و بدشانس‌ترین نسل تاریخ.» 
     
پلن بعدی چیست؟
از آنجا که معمولا در فوتبال ایران ممکن است اصل قصه فراموش شود، نزدیک به ۶ ماه دیگر، تیم‌ملی ایران دوباره یک تورنمنت حساس و مهم دیگری در پیش خواهد داشت؛ جام ملت‌های ۲۰۲۷ عربستان. قهرمانی در این مسابقات برای ایران تبدیل به یک رویا شده است. بهترین مقامی که تیم‌ملی از سال ۲۰۰۰ به بعد در این رقابت‌ها به دست آورد، همان سومی با برانکو ایوانکوویچ بود. در سال‌های ۲۰۰۷ و ۲۰۲۳ تیم‌ملی با امیر قلعه‌نویی به این مسابقات رفت که دستاورد خاصی نداشت. در دوره قبل ایران، ژاپن را شکست داد اما در نیمه‌نهایی به قطر باخت و به فینال نرسید. حالا امیر قلعه‌نویی با توجه به این‌که تاکید کرده همراه تیم‌ملی باقی می‌ماند و با ایران سومین جام ملت‌ها را تجربه می‌کند اما با چالش‌های فراوانی مواجه است. اولین خواسته افکار عمومی «جوانگرایی» در تیم‌ملی است. اتفاقی که البته بعید به نظر می‌رسد رخ دهد. فوتبال ایران نتیجه‌گراست. امیر قلعه‌نویی هم نمی‌خواهد به دلیل استفاده از بازیکنان جوان، موقعیت مربیگری خود را به خطر بیندازد. مجید جلالی، کارشناس فوتبال در این باره تحلیل واضح و روشنی دارد، او در پاسخ به این سوال جام‌جم که آیا قلعه‌نویی دست به جوانگرایی می‌زند، پاسخ می‌دهد: «من در رسانه‌ها خواندم که قلعه‌نویی چرا جوانگرایی نمی‌کند؟ او اساسا شخصی  نیست که چنین خواسته‌ای از او داشته باشیم. امیر قلعه‌نویی سبقه مشخصی دارد. او جوانگرایی نمی‌کند و سیستم کاری‌اش جذب ستاره‌ها، استفاده از بازیکنان با تجربه و نتیجه‌گیری است. شما باید این سوال را از فدراسیون فوتبال بپرسید که آیا دنبال جوانگرایی است؟ قطعا تا وقتی از امیر استفاده می‌کنند یعنی هدف‌شان این نیست.»  هادی عقیلی، مدافع سابق تیم‌ملی هم جملاتی شبیه به مجید جلالی می‌گوید: «اولین سوال من این است؛ چه نقشه و پلنی برای آینده فوتبال ریخته‌ایم؟ شما به تیم‌های بزرگ دنیا نگاه کنید. ابتدا سبک بازی را انتخاب و بعد مربی را انتخاب می‌کنند. 

بگذارید یک مثال بزنم. در دوره‌ای نام کی‌روش، قلعه‌نویی، منصوریان و دو سه مربی دیگر برای نشستن روی نیمکت ایران مطرح بود. من خنده‌ام می‌گرفت. هر مربی یک سبک داشت. معلوم بود اصلا نمی‌دانیم از تیم‌ملی و فوتبال‌مان چه می‌خواهیم. مثلا غیرممکن است شما بشنوید باشگاه رئال مادرید دنبال سیمئونه است. قطعا هیچوقت این اتفاق نمی‌افتد چون سبک رئال مادرید مشخص است. مثلا باشگاه بایرن مونیخ. وقتی سمت کمپانی رفت، همه تعجب کردند ولی الان همه می‌دانند که چقدر با برنامه این کار انجام شده است. منتهی ما هیچ نقشه و برنامه‌ای برای تیم‌ملی نداریم.»  عقیلی در پاسخ به این سوال که آیا تیم‌ملی در جام ملت‌ها موفق می‌شود یا نه، اضافه می‌کند: «قابل پیش‌بینی نیست اما مشکل اینجاست که هنوز نمی‌دانیم از فوتبال‌مان چه می‌خواهیم. وقتی کل تیم‌ها دفاعی بازی می‌کنند و زیر توپ می‌زنند، چه توقعی است که تیم‌ملی ما هجومی بازی کند؟ جوانگرایی هم بلاتکلیف است. این سوالی است که شما باید از مسئولان فدراسیون فوتبال بپرسید.»  آنچه مشخص است فعلا تیم ملی هیچ نقشه‌ای برای موفقیت در جام ملت‌ها ندارد. قلعه‌نویی نیز یحتمل به دلیل نتیجه‌گرایی با همین تیم و نهایتا اضافه کردن چند جوان به این رقابت‌ها خواهد رفت....