معضل خارجی‌ها!

البته که فدراسیون تلاش کرده تا لیگ‌های پایین‌تر را بدون تماشاگر برگزار کند تا حداقل تیم‌های صعود و سقوط‌کننده تکلیف‌شان روشن شود ولی فعلا لیگ برتر، تعطیل است. با شروع جنگ، اتفاق مهمی که رخ داد کوچ دسته‌جمعی بازیکنان خارجی از لیگ برتر بود. فوتبالیست‌های گرانقیمتی که با نوسان ارز هر روز گران و گرانتر می‌شدند. حالا تکلیف خیلی از آنها روشن نیست و طرفداران می‌پرسند این همکاری ادامه می‌یابد یا به پایان رسیده است؟ 
   
تهدید به فسخ
آنچه مشخص است به دلیل شرایط جنگی، فوتبال در اولویت نیست. صدمات و آسیب‌های وارد شده به بخش‌های اقتصادی کشور‌، اعتبارات را از فوتبال دور کرده است. به تمام باشگاه‌ها اعلام شده در این موقعیت باید صرفه‌جویی کنند ولی مساله این است که خارجی‌ها پول‌شان را می‌خواهند. خیلی‌ها تصور می‌کردند قراردادها به شکلی نوشته شده که این بازیکنان تنها تا زمان جنگ پول می‌گیرند اما یکی از مدیران فوتبال به جام‌جم می‌گوید: «خیر، از لحظه شروع جنگ باشگاه‌ها باید ماهانه دستمزد بازیکنان خارجی را بپردازند. نمونه آن آنتونیو آدان گلر اسپانیایی استقلال است. او به این باشگاه اعلام کرده باید دستمزد ماهانه ۶۰ هزار دلاری‌اش را پرداخت کنند وگرنه قراردادش را یکطرفه فسخ می‌کند.» 
این تنها نوتیسی نیست که باشگاه‌های لیگ برتر از سوی بازیکنان خارجی دریافت کرده‌اند. به دلیل کاهش بودجه‌ها و جلوگیری از هزینه‌زایی در شرایط جنگی، اکثر آنها موفق نشده‌اند دستمزد نسبتا بالای بازیکنان خارجی را دریافت کنند. حالا نگاهی به تعداد بازیکنان خارجی به تفکیک باشگاه‌ها در لیگ برتر بیاندازید؛ 
جایگاه اول: تراکتور با ۸ بازیکن خارجی
جایگاه دوم: استقلال با ۷ بازیکن خارجی
جایگاه سوم: چادرملو با ۶ بازیکن خارجی
جایگاه چهارم: سپاهان و پرسپولیس هر کدام با ۴ بازیکن خارجی
جایگاه پنجم: گل گهر و فولاد خوزستان هر کدام با ۳ بازیکن خارجی
جایگاه ششم: باشگاه مس رفسنجان با یک بازیکن خارجی
باشگاه‌های فجر سپاسی، خیبر خرم آباد، ملوان، استقلال خوزستان، پیکان، ذوب آهن، آلومینیوم اراک و شمس آذر در تابستان امسال برای کاهش هزینه‌ها و همچنین دوری از پرونده‌های بین‌المللی تصمیم گرفتند تا به بازیکنان داخلی اعتماد کنند. همین حالا باشگاه استقلال خوزستان درگیر پرونده‌های شکایت در فیفاست و به گفته بهنام ابولقاسم‌پور مدیرعامل آنها، باید هزینه‌های هنگفتی پرداخت کنند. این باشگاهها حداقل خیال‌شان راحت است که با وقوع جنگ، دیگر خبری از تهدید و فسخ قرارداد خارجی‌ها نیست و تمرکزشان روی همکاری یا پرداخت دستمزد بازیکنان داخلی است. در مقابل اما تراکتور، استقلال، چادرملو و... به شدت درگیر دلار و بازیکنان خارجی هستند. همین حالا هیچکدام از خارجی‌های استقلال فسخ قرارداد نکرده‌اند ولی باشگاه ملزم است ماه به ماه دستمزدشان را بپردازد. از آنجا که به دلیل حمله به پتروشیمی خلیج فارس، استقلال نیز با مشکلات مالی مواجه شده نتوانسته دستمزدها را پرداخت کند بنابراین بعضی بازیکنان تهدید به فسخ یکطرفه کرده‌اند. هر باشگاهی که بازیکنان خارجی‌اش فسخ یکطرفه کنند یعنی کار به شکایت به فیفا می‌کشد. مشابه آنچه در سرتاسر سال‌های گذشته رخ داده است. به طور مثال همین حالا پرسپولیس و اوریه درگیر هستند و کارشان به فیفا کشیده است. البته قرمزها کار عاقلانه‌ای هم در این موقعیت انجام دادند. از آنجا که حدس می‌زدند لیگ برگزار نمی‌شود اجازه دادند دو بازیکن ازبک‌شان یعنی اوستون اورونوف و ایوان سرگیف به صورت قرضی به باشگاههای کشورشان ملحق شوند. این یعنی خبری از پرداخت دستمزد ماهیانه نیست و کمی از فشارهای مالی باشگاه پرسپولیس کاسته می‌شود. 
   
جلوی ضرر را بگیرید
در حال حاضر لیگ برتر ۳۶ بازیکن خارجی دارد که بعضی از آنها نه تنها تا پایان فصل جاری که فصل آینده نیز قرارداد دارند. این یعنی اگر لیگ بلاتکلیف بماند، هزینه‌ها همینطور افزایش می‌یابد. بعضی باشگاهها گویا به این مسئله دقیق و کارشناسی نگاه نمی‌کنند چون اگر غیر از این بود، تکلیف بازیکنان خارجی‌شان را هر چه سریعتر روشن می‌کردند تا اجازه ندهند ضرر مالی زیادی وارد شود. البته که نگاه بعضی مدیران این است که در صورت بلاتکلیفی با فروش بازیکنان به درآمدزایی برسند اما این اتفاق تنها در صورتی می‌افتد که قراردادها یکطرفه فسخ نشده باشد. به طور مثال یاسر آسانی وینگر چپ استقلال همین حالا با پیشنهاداتی مواجه شده ولی استقلال تاکید به حفظ او دارد. اگر این بازیکن دستمزدش را نگیرد فسخ می‌کند. اگر هم بگیرد و لیگ بعدی نیز به تعویق بیفتد، تکلیف چه می‌شود؟ آنچه عیان است، کاهش چشمگیر بودجه فوتبال است. بنابراین باشگاهها باید بازیکنان خارجی را کنار بگذارند و از سرمایه‌های داخلی استفاده کنند. این موقعیت خوبی است برای بازگشت به دهه ۷۰ و کشف دوباره استعدادهای فوتبال. بدون شک طرفداران نیز در این موقعیت به باشگاهها فرصت می‌دهند تا همه چیز را از نو بسازند. بازیکنان گرانقیمت نیز یا باید دستمزدشان را کاهش دهند و یا به فکر حضور در لیگ دیگری باشند. بنابراین همه چیز عیان و مشخص است. امکان حفظ بازیکنان خارجی گرانقیمت در فصل آینده لیگ برتر نیست. عاقلانه‌ترین راه حل این است که باشگاهها قید درآمد احتمالی از فروش بازیکنان را که از قضا ریسک بالایی دارد بزنند و به فکر انتقال آنها باشند؛ حتی انتقال قرضی. در این صورت حداقل مابه‌التفاوت دستمزدها را پرداخت می‌کنند، نه کل دستمزد را. موردی که احتمالا درباره سرگیف و اوستون اورنوف در پرسپولیس پیش آمده است. آن مدیر فوتبال نیز می‌گوید: «من یک مسئله را با قاطعیت به شما می‌گویم. فصل آینده هیچکدام از بازیکنان خارجی در باشگاههای لیگ برتر ماندگار نیستند. حالا این مهم است که مدیران ما چطور و با چه سیاستی رفتار می‌کنند تا مبادا ضررهای مالی هنگفت پیش بیاید. خارجی‌ها نمی‌خواهند دور از فوتبال باشند و بعضی از آنها در عرصه باشگاهی حضور دارند. بعضی‌ها هم که مشتری ندارند از خدایشان است این وضع ادامه پیدا کند چون به راحتی دستمزدشان را می‌گیرند.» 

جریمه هنگفت در جیب منتظر محمد
باشگاه استقلال به دلیل پرونده حقوقی با منتظر محمد بازیکن عراقی دو پنجره نقل و انتقالات را از دست داده است. این بازیکن در زمان علی خطیر به استقلال ملحق شد و به ادعای او قراردادش ریالی بود. حالا در لایحه جدیدی که منتظر محمد علیه استقلال داده، این باشگاه به پرداخت ۲۸ میلیارد و ۷۵۰ میلیون تومان به اضافه ۵ هزار دلار هزینه حقوقی و دادرسی محکوم شده است. رقمی که پرداخت آن در موقعیت فعلی سخت است. از سویی استقلال هم مجبور است پنجره نقل و انتقالاتی خود را باز کند.