رسانههای گروهی و تحلیلگران اقتصادی سینما در آسیا خبر از این میدهند که مردم کشورهای مختلف در چند قاره جهان (و نهفقط در قاره آسیا) مشتاق تماشای فیلمهایی هستند که اهالی صنعت سینما در کشورهای کوچک و بزرگ آسیا تهیه و تولید میکنند. بر این اساس گفته میشود هنرمندان آسیایی این فرصت را یافتهاند که با بازارهای تازهای روبهرو شوند؛ بازارهایی که به دنبال فیلمهای جذاب و سرگرمکننده تولیدی آنان هستند. در این بین نهتنها محصولات هندی و چینی، که تولیداتی از دیگر کشورهای قاره هم مورد توجه فراوان تماشاگران خارجی قرار گرفتهاند. منتقدان سینمایی بر این باورند که این موضوع نهتنها به گسترش فرهنگ بومی آسیایی در میان کشورهای این قاره و تماشاگران غیرآسیایی کمک شایانی میکند، بلکه زمینهساز رقابتی نفسگیر با تولیدات هالیوودی میشود. به همین خاطر است که بسیاری از تحلیلگران اقتصادی سینمایی از یک هجوم فرهنگی قدرتمند علیه تولیدات هالیوودی سخن میگویند و به رقابتی اشاره میکنند که به باور آنها، پایانبخش امپریالیسم فرهنگی آمریکایی است.
ماشینسواری به سمت موفقیت بینالمللی
صنعت سینمای چین که موفقیت کلانی را همواره در جدول گیشه نمایش داخلی کسب میکند، این روزها بهدنبال وسیعتر کردن دامنه فعالیتهایش در کشورهای دور و نزدیک خود است. البته قبل از این هنرمندانی چون جکی چان با کمدی اکشنهای خود توانستهاند موفقیتهای بالایی برای محصولات چینی در سطح بینالمللی فراهم کنند، اما صنعت سینمای چین چیزی فراتر از این میخواهد و در پی آن است که فیلمهای پرفروش خود در داخل کشور، همین موفقیت را در بازارهای خارجی نیز تکرار کنند.
یکی ازنمونههای اخیر این تلاشها، اکران عمومی تریلوژی «پگاسوس» در کشورهای مختلف پنج قاره جهان است. سومین قسمت این فرانچایز بلاکباستر دو ماه قبل همزمان با سال نوی میلادی چین روی پرده سینماهای این کشور پرجمعیت آسیایی رفت. فیلم در هفته نخست نمایش موفق به فروش عالی و دور از انتظار ۳۷۰میلیون دلاری شد. این در حالی است که کل فروش سه قسمت آن فراتر از یکمیلیارد دلار بوده است. منتقدان چینی عقیده دارند بیشتر تماشاگران فیلم مردان بالای ۳۰ سال بودهاند و نوع داستان و حالوهوای آن به گونهای است که میتواند این گروه سنی در بقیه کشورهای جهان را هم جذب خود کند. خط اصلی داستان پگاسوس درباره یک قهرمان مسابقات اتومبیلرانی است که اینبار تیم ملی کشور خود را به مسابقات بینالمللی میبرد.
زن و خانواده، محوریت یورش ژاپنی
کشور ژاپن در همسایگی چین که تماشاگران بومیاش به اندازه تماشاگران چینی به تولیدات داخلی اهمیت و اعتبار میدهند، دیگر کشور آسیایی است که بهدنبال گسترش دامنه سینمایی خود در سطح بینالمللی است و برای این منظور، درام پرتنش «فوجیکو»ی خود را برای پخش جهانی آماده میکند. دومین ساخته سینمایی کیمورا تایچی تعدادی از ستارگان مشهور و درجه یک سینمای ژاپن را در نقشهای اصلی خود دارد و تعدادی از عوامل اصلی تولید آن همان کسانی هستند که سریال پربیننده و محبوب تاریخی «شوگان» را تهیه کردهاند. مگومی، تهیهکننده فوجیکو قبل از این خالق یکی از سریالهای بسیار موفق شبکه نتفلیکس بوده و همین نکته، توجه تماشاگران خارجی را به سمت تولید سینمایی تازهاش جلب کرده است. اولین نمایش جهانی فیلم در جشنواره پیشروی کن خواهد بود و بعد از آن، بهصورت همزمان در کشورهای اروپایی و آسیایی روی پرده سینماها خواهد رفت. داستان فیلم در دو دهه ۷۰ و ۸۰ میلادی در شهری کوچک اتفاق میافتد و برگرفته از ماجراهای زندگی خانوادگی خود کارگردان است. شخصیت اصلی فیلم، مادری مجرد است که در دل آشفتگیها و بلاتکلیفیهای اقتصادی وسیاسی این دو دهه،برای حفظ استقلال خود تلاش میکندوبا دشواریهای فراوانی روبهرو میشود.
به گفته کیمورا تایچی: «بسیار هیجانزدهام که فیلم پخش بینالمللی خود را تجربه میکند. برخورد و مواجهه سینمای ژاپن با تماشاگران خارجی و بینالمللی، حکم ماموریتی شخصی را برای من دارد. با توجه به حالوهوای خانوادگی فیلم و حضور زنی مستقل و مصمم در رأس ماجراهای آن، احساسم این است که تماشاگران بینالمللی را نیز به اندازه تماشاگران ژاپنی با خود درگیر و همراه خواهد کرد. مضمون خانواده چیزی مشترک و آشنا بین تماشاگرانی است که به زبانهای مختلف تکلم میکنند. شاید زبان، کشور و شرایط زندگی بین تماشاگران مختلف بینالمللی با هم فرق داشته باشد، اما آنچه در فیلم جنبه عمومی دارد و برای هر تماشاگری آشنا و قابل درک میکند، تلاشهای یک زن برای خلق دنیا و فردایی بهتر است. این همان چیزی است که مرز و زبانی برای خود نمیشناسد و عموم مردم را در هر نقطهای از جهان درگیر خود میکند.»
درنده مهاجم هندی
قسمت دوم اکشن دلهرهآور سیاسی «درنده» در شرایطی در معرض دید تماشاگران بینالمللی قرار گرفته، که قسمت اول آن حدود ششماه قبل توانست رکوردهای فروش یک فیلم خارجی را در بسیاری از کشورهای قاره آسیا و خاورمیانه بشکند. تازهترین فیلم رانویر سینگ، ستاره مشهور بالیوودی در شرایطی به چنین موفقیت عظیمی دست پیدا کرده که اکران عمومی آن بهدلیل زبان تند سیاسی علیه کشور همسایهاش پاکستان، هم در این کشور وهم در تعدادی از کشورهای عربزبان ممنوع اعلام شده است. این ممنوعیت درحالیاست که سینماهای کشورهای عربزبان، همواره از مشتریان ثابت و پروپاقرص فیلمهای هندی بودهاند. «درنده ۲» که داستان ماموریت سخت وناممکن یک مامور ضدجاسوسی هندی در پاکستان را به نمایش میگذارد، با فروش بالای ۹۰۰ کرور(حدود ۱۱۰میلیون دلار)درجدول گیشه نمایش سینماهای هند لقب پرفروشترین فیلم سینمایی تاریخ این کشور را از آن خود کرده است. نکته جالب این است که این اکشن دلهرهآور در اولین هفته اکران عمومی در آمریکایشمالی موفق به فروش۱۴میلیون دلاری شدوبا این رقم فروش،کرسی سوم جدول گیشه نمایش سینماهای آمریکایشمالی را به خود اختصاص داد. فروش کلی درنده ۲ در این کشور هماکنون به رقم رسیده است. قسمت اول فیلم هم ۱۱۶میلیون دلار در داخل هند و ۳۳میلیون دلار در بقیه کشورهای دنیا فروش کرد. درشرایطی که محصولات هندی در قاره آسیا، خاورمیانه و کشورهای عربزبان، جمهوریهای آسیایی شوروی سابق و بخشهایی ازقاره آفریقا تماشاگران زیادی دارد، هنرمندان صنعت سینمای بقیه کشورهای آسیاهم در تلاش هستند تابتوانند به چنین موفقیت خوبی دست پیدا کنند.
سفر بینالمللی تاریخ کره
صنعت سینمای کرهجنوبی سخت در تلاش است تا بتواند موفقیت عظیمی را از آن خود کند، که سریالهای تلویزیونی و اینترنتی کرهای در بین تماشاگران جهانی کسب کردهاند. اهلفن در کره با تعجب به این موضوع اشاره میکنند که سریالهای کرهای در گونههای مختلف (از تاریخی و خانوادگی گرفته، تا کمدی و اکشن و ترسناک) با استقبال شگرف تماشاگران غیرکرهای روبهرو شدهاند ودرهمان حال، محصولات سینمایی این کشورکه کیفیتی بالاتر و بهتر از این سریالها دارند هنوز نتوانستهاند آنطور که باید و شاید، مورد توجه و لطف عمومی قرار بگیرند. درچنین اوضاع و احوالی است که سازندگان درام تاریخی «نگهبان شاه»، خود را آماده پخش وسیع جهانی آن میکنند. این درام دورهای با صحنهآراییهای باشکوه و داستان نفسگیر خود، قبل از این دل از تماشاگران بومی برده و با جذب بیش از ۱۵میلیون تماشاچی در داخل کشور به فروشی بالای صدمیلیون دلار دست یافته است. چنین فروش عظیمی برای یک فیلم کرهای،به معنی موفقیتی کلان و غیرقابل تصور است که نصیب هر فیلمی نمیشود. تحلیلگران اقتصادی باتوجه به رقم فروش نگهبان شاه، آنرا پرفروشترین فیلم کل تاریخ سینمای کرهجنوبی معرفی کردهاند. توزیعکنندگان بینالمللی فیلم امیدوارند استقبال تماشاگران خارجی از ماجراجوییهای هیجانانگیز داخل کاخ پادشاهی یک حاکم قرون وسطایی کرهای، راه را برای اکران عمومی تعداد بیشتری از فیلمهای کرهای در کشورهای خارجی باز کند. نگهبان شاه را جانگ هنگ جون کارگردانی کرده و دو بازیگر معروف و محبوب کرهای (که البته برای تماشاگران بقیه کشورهای جهان چندان شناختهشده نیستند) نقشهای اصلی آنرا بازی کردهاند. داستان فیلم درسال۱۴۵۷ ودوران حکومت جوسیون اتفاق میافتد وماجراهای مربوط به ایوم، سرپرست یک دهکده را به تصویر میکشد که به استقبال دانجونگ پسر جوان و طردشده طبقه حاکم میرود. سرپرست این دهکده دور از پایتخت، نمیداند که حضور دانجونگ در دهکده میتواند چه عواقب تلخ و دردناکی به همراه داشته باشد.
نوع تازهای از ترس
سریال ترسناک و پربیننده اندونزیایی «زونا مراه» نهتنها قرار است به فیلمی موفق و دنبالهدار در سینما تبدیل شود، بلکه تماشاگران غیراندونزیایی را نیز با صنعت سینمای این کشور آشتی میدهد و همراه میکند.کلید فیلمبرداری این درام ترسناک در حالی زده شده که از حالا امتیاز پخش بینالمللی آن به یکی از شرکتهای توزیع فیلم فرانسوی فروخته شده و قرار است اکران عمومی آن، بهصورت همزمان در اندونزی و بیش از ۵۰ کشور مختلف جهان باشد. تیم دونفره سیدارتا تاتا و فجار مارتا سانتونا که کارگردانی نسخه سینمایی را به عهده دارند، قول دادهاند آنرا تا اواخر ماه می پیشرو آماده نمایش عمومی کنند. آنها گفتهاند از آنجا که زونا مراه قرار است تماشاگران بینالمللی هم داشته باشد، تغییراتی در داستان و لحن نسخه سینمایی دادهاند تا بتواند ارتباط بهتر و نزدیکتری با تماشاگران غیربومی بگیرد. خط اصلی داستان فیلم و سریال در ارتباط با گروهی از مردمانی است که از یک حادثه فجیع جان سالم به در بردهاند و باید با موجودات نامیرایی مقابله کنند که زندگیشان را مورد تهدید قرار دادهاند. سیدارتا تاتا یکی از دو کارگردان فیلم میگوید: «سالها تماشاگران با فیلمهای ترسناک آمریکایی به وحشت افتاده و ترسیدهاند. فکر کنم حالا وقت آن رسیده که عموم تماشاگران نوع تازهای از ترس را تجربه کنند که قبل از این با آن مواجه نشدهاند. تصور کلیام این است که دوران ما هنرمندان آسیایی آغاز شده و هالیوودنشینان باید قبول کنند که رقبای تازهنفس و ماجراجویی از راه رسیدهاند که حرفهایی تازه برای بیانکردن دارند و سرشار از انرژی و استعداد هستند.»