کمدی غیر متعارف

هر بار که فیلمی روانه پرده سینماها می شود و قصه ای جدید و جذاب دارد، منتقدان سینمایی سرشوق آمده و در نقدهایشان تماشاگران را دعوت می کنند حتما به تماشای آن فیلم بنشینند.

کد خبر: ۱۵۰۰۲۰

آنها در این ارتباط به نوعی احساس وظیفه می کنند و این اتفاقی است که هنگام نمایش عمومی فیلم «مارتا» هم افتاد. این محصول مشترک ایتالیا و آلمان را ساندرا نتلبک کارگردانی کرده و شباهت زیادی به فیلمهایی چون «آقایان ، خانم ها، بخورید و بنوشید»، «جشن ببت» یا «شب بزرگ» (که قصه شان اختصاص به پختن غذا دارد) ندارد.
با این حال «مارتا» فیلمی شاد، جذاب و تماشایی است که خیلی خوب ساخته شده و در رده سینمای با کیفیت قرار می گیرد. فیلم اولین ساخته بلند حرفه ای کارگردانش است (او قبل از این فیلم چند کار تلویزیونی برای شبکه های مختلف آلمانی انجام داده است) و کاری در خور توجه به شمار می رود. برای تماشاگرانی که تشنه دیدن فیلمهای با کیفیت هستند، فیلم «مارتا» نمونه ای خوب و مثال زدنی است.
خط اصلی قصه فیلم درباره میزان ظرفیت آدمی است و روابط انسانی را به شکلی مقبول و رئال به تصویر می کشد. کاراکتر اصلی فیلم مارتا مکین (با بازی مارتینا گدک) یک سرآشپز موفق است که حدود 30 سال سن دارد. او با خواهرزاده 8 ساله اش لینا (ماکسیم فورسته) زندگی می کند. خواهر مارتا در جریان یک تصادف درگذشته و او وظیفه نگهداری از لینا را به عهده گرفته است. با وجود زندگی مشترک ، مارتا و لینا چندان با هم خوب نیستند و نمی توانند ارتباطی نزدیک و دوستانه تر با یکدیگر برقرار کنند. جایی که مارتا کار می کند یک محل خوشنام و شلوغ است . کار آشپزی مارتا عالی است و همه مشتریان از کارش راضی هستند.
در حقیقت ، کسی پیدا نمی شود که جرات کند تا به انتقاد از کار او بپردازد. کل زندگی او در این کار خلاصه شده و هیچ وسوسه ای بزرگتر از آشپزی ندارد، حتی زمانی که باید به دکتر معالج خویش مراجعه کند، باز هم در فکر آشپزخانه اش است و نمی خواهد آنجا را ترک کند. او نزد دکترش هم درباره آشپزی صحبت می کند، اما با مرگ خواهر مارتا، اوضاع کم کم تغییر می کند. حضور لینا در زندگی مارتا، وضعیت دشواری را پیش روی او قرار می دهد.
با این حال ، مارتا متوجه این نکته هست که باید بین زندگی کاری و زندگی خانوادگی (نگهداری از خواهرزاده اش) یک تعادل منطقی به وجود بیاورد، لینا کس دیگری را بجز مارتا ندارد. اما این همه ماجرا نیست ، در شرایطی که مارتا دارد خودش را به وضعیت جدید عادت می دهد، اتفاق تازه ای رخ می دهد که باز هم تاثیر بزرگی در زندگی و کار مارتا می گذارد. یک روز سرآشپز جدیدی به نام ماریو (سرجیو کاتلیتو) وارد آشپزخانه تحت تملک مارتا می شود که اصلیتی ایتالیایی دارد. او جوانی شاد و زنده دل است که آشپزی اش هم خیلی خوب است.
ماریو رقیب جدید مارتاست و مارتا او را به صورت یک تهدید می بیند. مشکل زندگی داخلی و مشکل کاری جدید، دست در دست هم داده و وضعیت بغرنج جدیدی را خلق می کنند که مارتا را مجبور به یک تصمیم گیری جدید می کند. حالا او باید انتخاب های تازه ای کند و در رفتار و دیدگاه هایش تغییراتی به وجود آورد. این تغییرات سرآغاز یک تغییر بزرگ و عمده در زندگی مارتاست.
فیلم حال و هوایی جذاب دارد و علی رغم مشکلاتی که بر سر مارتا می بارد، کاری شاد است و خنده بر لبان تماشاگران خود می نشاند. فضای قصه خودش را سخت نمی گیرد و به همین شکل از تماشاچی هم می خواهد که هیچ چیزی را سخت نگیرد و با مسائل به همان سادگی برخورد کند که خود قصه فیلم برخورد می کند. کارگردان فیلم مارتا را به صورت کاراکتری پیچیده به تماشاچی معرفی می کند. او آدمی موفق و مورد احترام است که بتدریج سوالاتی را برای خودش مطرح می کند. در آغاز فیلم او هیچ دغدغه ای ندارد، اما با گذشت زمان در معرض چند آزمون سخت قرار می گیرد و توانایی و صبر او به چالش کشیده می شود.
ورود آدمهای تازه به زندگی مارتا، زندگی یکنواخت او را از تکراری بودن درمی آورند و با این حال ، مارتا از اتفاقاتی که رخ می دهد چندان راضی و خشنود نیست. کارگردان به آرامی به بررسی روابط مارتا با خواهرزاده کوچکش می پردازد و در طول قصه فیلم این روابط را گسترش می دهد. گاهی اوقات در طول فیلم مارتا تبدیل به کاراکتری می شود که نمی توان اسم او را یک کاراکتر کاملا مثبت گذاشت. با این حال نوع رفتار او برای تماشاچی (و کارهایی که می کند) قابل درک و پذیرش است.
«مارتا» فیلمی است که بر لبه تیغ حرکت می کند. سبک فیلم یک کمدی خالص و ناب (و در عین حال بسیار ساده) است . بسیاری از شوخی های فیلم ازجمله شوخی های زندگی روزمره هستند که همه ما با آنها طرف هستیم. بخش عمده این شوخی ها در ارتباط با موقعیت کاری مارتا و درگیری هایش با آدمهای دور و برش است. با آن که بخش مهمی از عوامل فیلم آلمانی هستند، اما شوخی های فیلم و فضای کلی آن شبیه کمدی های معاصر ایتالیایی است. در حقیقت ، تماشای فیلمی این چنین شاد و سرزنده از کشوری مثل آلمان (که کمدی هایش خاص خود آنهاست و تماشاچی غیرآلمانی را چندان به خنده نمی اندازد) کمی باعث تعجب و شگفتی است.
لحن کمدی فیلم در برخی لحظات غمگین می شود و اتفاقا این صحنه های درام به نوعی از بهترین صحنه های درامی هستند که می توان در یک فیلم غیرکمدی و درام پیدا کرد. بازیگران فیلم همه خوب هستند و در این رابطه مارتینا گدک بیشتر از بقیه به چشم می آید.
فیلم «مارتا» سال 2001 نمایش موفقیت آمیزی در اکثر کشورهای جهان داشت. موفقیت این فیلم باعث شد تا نسخه دوباره سازی شده امریکایی آن امسال با نام «رزرو ممنوع» ساخته و اکران عمومی شود. اصلی این نسخه را کاترین زتاجونز بازی کرده است.