در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
ظرفیت هایی که نشناخته ایم
دستیابی به هدف رشد و توسعه اقتصادی و اجتماعی در هر کشوری مستلزم تشکیل سرمایه برای تامین منابع مورد نیاز طرحهای زیربنایی است. بنابراین می توان گفت سرمایه ، اولین نیروی محرکه رشد و توسعه است.
لذا بدون داشتن سرمایه ، امکان تحرکات اقتصادی و ساخت و ساز زیربنایی میسر نخواهد شد. به عبارت بهتر مقولاتی از قبیل تولید، اشتغالزایی ، صادرات غیرنفتی ، کاهش نرخ تورم و بیکاری و شکوفایی صنعتی در پرتو سرمایه و سرمایه گذاری امکان پذیر خواهد بود.
با توجه به نرخ بالای تورم در کشور و افزایش انبوه بیکاران ، خصوصا اقشار تحصیلکرده و متخصص ، کشور ایران راهی جز افزایش نرخ سرمایه گذاری نخواهد داشت.
نگاهی به آمار و ارقام معاونت امور اقتصادی و هماهنگی سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور، نشان می دهد که رشد تشکیل سرمایه ثابت ناخالص طی دوره 71-75حدود 24درصد بود که به طور متوسط در هر سال 8/4درصد است.
در حالی که نسبت سرمایه گذاری داخلی به تولید ناخالص داخلی در کشورهایی نظیر چین ، کره و فیلیپین حدود 20الی 30درصد و گاهی تا 40 درصد می رسد ولی این نسبت در کشور ایران حدود 15درصد برآورد شده است.
راهکارهای جذب سرمایه
از آنجا که سرمایه های داخلی برای حرکت شتاب دهنده زیربناهای صنعتی کافی نیست ، لذا استفاده از منابع مالی خارجی به عنوان مکمل منابع داخلی می تواند ابزاری به منظور هموار کردن سرمایه گذاری های داخلی و گسترش و تقویت ظرفیت ها و نیروهای مولد محسوب شود؛ به دلیل این که سرمایه گذاری های خارجی قادرند روح رقابت را به کالبد اقتصاد ملی افزایش دهند و با در هم شکستن انحصارات و رانت خواهان بهره وری را در کل اقتصاد ملی ارتقا دهند که در نهایت به نفع مردم و کشور خواهد بود.
از جمله مزیت های دیگری که در این رابطه می توان ذکر کرد، ایجاد فرصتهای مناسب برای انتقال فناوری تولیدی ، مدیریت و فناوری و دستیابی به بازارهای جهانی است.
مزایای جذب
1-ورود ارز به کشور
2-تکمیل منابع و سرمایه های داخلی و ایجاد رقابت بین تولیدکنندگان داخلی و شرکتهای خارجی
3-از بین بردن زمینه های رانت جویی و رانت خواری و انحصارات
4-ایجاد اشتغال و افزایش درآمد سرانه در کشور
5-ایجاد زمینه های بهبود به منظور الحاق به سازمان تجارت جهانی و افزایش سهم صادراتی مخصوصا صادرات غیرنفتی که در دراز مدت رها شدن اقتصاد از وابستگی به صدور نفت خام است.
6-افزایش بهره وری در کل اقتصاد به دلیل ارتقای کیفیت محصولات تولیدی داخلی که متاثر از رقابت است.
عوامل تسهیل کننده
برای جذب سرمایه های خارجی می توان دلایل و راهکارهای مهمی برشمرد که مهمترین آن تضمین امنیت سرمایه است. این موضوع هم برای سرمایه گذاران داخلی و هم برای سرمایه گذاران خارجی اولین و مهم ترین اولویت محسوب می شود.
لذا پیشنهاد می شود ایجاد قوانین باثبات و مستحکم از ضرورت های اساسی و بنیادین جذب سرمایه محسوب شود و تصمیم گیران در این رابطه باید با جدیت در تصویب آن اقدام کنند.
آزادسازی اقتصادی و کوچک کردن دولت یا عدم دخالت دولت در اقتصاد خرد را می توان یکی دیگر از عوامل موثر قلمداد کرد.
حمایت جدی و قانونمند از بخش خصوصی و ترویج مشتری مداری در کل تولید و بخشودگی مالیاتی در نقاط محروم و ارائه تسهیلات ویژه و همکاری با سرمایه گذاران و ایجاد ثبات سیاسی و اقتصادی و شفاف سازی دقیق در مورد نقل و انتقال سود خالص و تضمین حداقل منافع سرمایه گذاران از جمله عوامل مهمی هستند که باید به آنها توجه کرد.
سرمایه پذیری
1-روش بی.او.تی (BOT)این روش از اوایل دهه 1980 در نقل و انتقالات منابع مالی ایجاد شد. در واقع در این سرمایه گذاری بین کشور سرمایه پذیر و صاحبان سرمایه که معمولا در قالب شرکت هستند قرارداد به نحو زیر منعقد می شود.
مدت زمان پروژه در کشور سرمایه پذیر معلوم می شود. در واقع شرکت سرمایه گذار تعهد می دهد پروژه ای را در کشور با تمام هزینه های لازم انجام دهد و پس از این که پروژه اتمام یافت و به بهره برداری رسید، طبق قرارداد منعقد شده می تواند از فروش و درآمد پروژه ، سرمایه و سود خود را در مدت زمان معین برداشت کند و در پایان مهلت قانونی ، کل پروژه را به کشور سرمایه پذیر واگذار کند.
2-روش سرمایه گذاری امتیازی: این روش بسیار قدیمی است و عمدتا در حیطه قراردادهای نفتی مورد توجه قرار گرفته اند.
در این قرارداد شرکت سرمایه گذار خارجی تمامی هزینه های احداث طرح تولید را تقبل می کند و در برابر این امتیاز به کشور سرمایه پذیر طی توافقنامه اولیه مالیات و بهره مالکانه پرداخت می کند.
در این روش انتقال فناوری برای کشور سرمایه پذیر وجود ندارد. به هر حال این روش بدترین روش سرمایه گذاری خارجی محسوب می شود به طوری که جز انهدام منابع معدنی کشور، نتیجه دیگری در بر ندارد.
3-روش مشارکت در تولید: در این روش طبق قرارداد بین شرکت سرمایه گذار و کشور سرمایه پذیر، مدیریت و حاکمیت کشور سرمایه پذیر بر شرکت و پروژه تولیدی قطعی بوده و بر روند تولید نظارت دارد.
در عوض بخشی از تولید که در قرارداد ذکر شده است ، به کشور سرمایه پذیر تعلق خواهد گرفت.
4-مشارکت در سرمایه گذاری: این نوع جذب سرمایه های خارجی در حال حاضر رشد بیشتری داشته اند، به طوری که دراین روش کشوری که علاقه مند به جذب سرمایه خارجی است با شرکت سرمایه گذار در میزان سرمایه گذاری در اجرای یک طرح ملی شریک می شود و متعهد می شود درصدی از سرمایه طرح را پرداخت کند.
پس از عقد قرارداد و توافق به عمل آمده در زمان بهره برداری کشور یا دولت سرمایه پذیر به نسبت سهمی که در سرمایه گذاری داشته است سود یا درصدی از سود را دریافت می کند و علاوه بر آن مالیات بر سود طرف قرارداد را هم دریافت می نماید.
تولید به نسبت سهم و توافقنامه بین شرکت سرمایه گذار و دولت تقسیم می شود. در این روش انتقال فناوری به کندی صورت می گیرد و ریسک عملیات تولید نیز بین طرفین قرارداد مشترک است.
5-جذب سرمایه به روش بیع متقابل: در این روش شرکت سرمایه گذار خارجی تمامی سرمایه لازم از قبیل نصب تجهیزات ، راه اندازی و انتقال فناوری را عهده دار می شود و پس از راه اندازی و تکمیل طرح ، آن را به کشور سرمایه پذیر واگذار می کند و در برابر سرمایه ای که آورده است ، محصولات تولیدی شرکت را تا مدت زمان معین با محاسبه سود و هزینه سرمایه اصلی (بهره) دریافت می کند.
در این قرارداد حق مالکیت کاملا در اختیار کشور سرمایه پذیر قرار دارد. انتقال تکنولوژی و انتقال تجارب شرکت سرمایه گذار به کشور میسر و امکان پذیر است.
6-سرمایه گذاری غیرمستقیم: این نوع سرمایه گذاری به سرمایه گذاری خارجی در اوراق بهادار معروف است. اعطای وام و اعتبار، خرید اوراق قرضه و سهام شرکت در معاملات بورس در زمره این نوع سرمایه گذاری است. در این حالت سرمایه گذاری خارجی در اداره واحد تولیدی نقش مستقیم ندارد.
کاظم فروزنده 
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
