فقط به شکل ظاهری عبادت توجه کرده ایم
چهارمین جشنواره تولیدات رادیو تلویزیونی نماز و نیایش صبح روز یکشنبه با برگزاری مراسمی در مرکز همایش های بین المللی صدا و سیما و معرفی نفرات برتر به کار خود پایان داد.
در این جشنواره حدود 300 برنامه با موضوع نماز و نیایش با هم به رقابت پرداختند که این آمار ، افزایش 5برابری برنامه ها را نسبت به جشنواره اول نماز و نیایش نشان می دهد. با پایان کار چهارمین دور این جشنواره ، طرح این سوال لازم و ضروری به نظر می رسد که تولیدات رادیو تلویزیونی الان در چه مرحله ای است و چقدر در برقراری ارتباط با مخاطبان موفق عمل می کند. اظهارنظر کارشناسان در این زمینه نشان می دهد ، در برنامه هایی که با چنین رویکردی تولید می شود ، به ظواهر نماز و نیایش بیشتر از جوهر آن توجه می شود. مجید شاه حسینی ، مدیر گروه معارف شبکه یک دراین باره می گوید: «تاکنون به قدر کافی با فیزیک نماز برخورد داشته ایم . در حالی که مثلا در برنامه های داستانی و درام باید نمازگزاران دوست داشتنی داشته باشیم ؛ شخصیتی که مخاطب بر اساس شواهد و قرائن بفهمد که او نمازگزار است.» علیرضا پویا ، رئیس مرکز تحقیقات ، مطالعات و سنجش برنامه ای صداوسیما هم عقیده دارد: «در برنامه ها و سریال های مختلف می بینیم که یا آدمهای مسن به سراغ نماز می روند یا آدمهای مشکل دار. برای همین چندان تاثیرگذار از کار در نمی آید. مخاطب باید ببیند کسی که دارای رفتار خوبی است و جایگاه خوبی هم دارد نماز می خواند تا خود به خود همانندسازی کند.» محمدجواد کاسه ساز، تهیه کننده و فیلمساز هم معتقد است نشانه های مربوط به نماز و نیایش باید درست و در جای خود مطرح شوند تا به ضد تبلیغ تبدیل نشوند ، ضمن این که تهیه کنندگان هم باید نسبت به تولید چنین آثاری دغدغه داشته باشند. همه این صحبتها در حالی است که به قول شاه حسینی ، اگر چه باید یادمان باشد تلویزیون در بستر ترقی دیگری به وجود آمده و ما باید تلاش کنیم پیام دینی را از طریق چنین مدیومی منعکس کنیم اما صحبت فارسیجانی ، مدیر معارف شبکه جام جم هم پربیراه نیست که ما در این زمینه هنوز مخاطب سنجی جدی و قابل اعتنایی انجام نداده ایم . داوران چه می گویند؛ احمد سروری ، عضو هیات داوران بخش تولیدات رادیویی علاوه بر بحث محتوایی ، فرم و تکنیک چنین آثاری را نیز مورد توجه قرار می دهد: «حجم برنامه ها نشان می دهد همه موضوع را با جدیت دنبال کرده اند اما در بحث سطح کیفی انتظارات ما به شکل مطلوب برآورده نمی شود. نمی دانم چرا برنامه های مذهبی ما بی دلیل زبان شاعرانه را انتخاب می کنند.» سروری درباره آسیب شناسی تولید این آثار هم ، چنین عنوان می کند: «متاسفانه ساخت برنامه های حوزه معارف ، پی در پی در اختیار افراد خاصی قرار می گیرد و این خلاقیت و ابتکار را در گروه های دیگر از بین می برد ، ضمن این که کار را کلیشه ای می کند و برنامه ها بی اثر می شوند. دیگر این که تولید باید بر اساس پژوهش کافی و شناخت علایق مخاطب بخصوص جوانان باشد.» محمدیان قمی ، عضو هیات داوران بخش تولیدات تلویزیونی هم عقیده دارد ساختار نامناسب تولید و ساز و کار دست وپاگیر برنامه سازی در شبکه های سراسری ، باعث شده در این شبکه ها کار مذهبی خوب و با کیفیت کمتر تولید شود. او ادامه می دهد: «برنامه های خوب معمولا در مراکز استان ها ساخته می شوند و بهترین شاهد مثال تعداد جوایز دریافتی از سوی این مراکز است.» مهندس خطیبی ، عضو دیگر داوران بخش تلویزیونی نیز به نکته دیگری اشاره می کند: «برای برنامه سازی در این زمینه باید با استفاده از یک روش منظم ، هدف و مخاطب حرفی را که می خواهیم بزنیم ، مشخص کنیم و سپس با توجه به آن ، قالب و ساختار و زمان پخش مناسب برای بیشترین تاثیرگذاری را تعیین کنیم. در زمینه تحقیق هم بانک اطلاعاتی ویژه ای در دست تهیه است». کارشناسانی همچون علیرضا پویا معتقدند با وجود تلاشهای باارزشی که در این زمینه انجام شده ، هنوز در ابتدای راه هستیم و جای کار بسیار زیادی وجود دارد. این حرف بی معنا به نظر نمی رسد ؛ مخصوصا وقتی که صحبتهای علی آقامحمدی ، قائم مقام صداوسیما هم به نحوی دیگر بر آن تاکید می کند: «کاری که تا الان انجام شده از چیزی که باید انجام می شده است ، فاصله زیادی دارد و بنابراین فقط باید مقدمه محسوب شود. در این زمینه افق خیلی روشن تر ، بهتر و بازتری وجود دارد.»
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
