میزان بهره وری در کشورهای پیشرفته ، 7 ساعت کار مفید در روز است ، در حالی که شاغلان ایرانی حداکثر یک ساعت و نیم کار مفید در روز انجام می دهند. اگر در ایران روزهای کاری را 200 روز بدانیم (104 روز تعطیلی پنجشنبه و جمعه ، یک ماه مرخصی سالانه و 25 روز تعطیل رسمی)، اولین گام در مسیر افزایش بهره وری ، افزودن به روزهای کاری و کاهش تعطیلات است.
با توجه به میزان تولیدناخالص ملی در ایران ، به ازای هر روز تعطیل 24 میلیون دلار از تولید ناخالص ملی کاسته می شود.
آزادی آزادمنش ، عضو کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی در مجلس ششم از جمله نمایندگانی بود که پیگیر کاهش تعطیلات رسمی بود ، او درباره آثار و پیامدهای زیاد بودن روزهای تعطیل در کشور می گوید: کشور ما بیشترین تعطیلات را در تقویم کاری خود دارد و علاوه بر تعطیلات هفته ای و رسمی یک اختلاف زمانی با کشورهای اروپایی دارد.
این مساله فاصله ایران را با بازارهای اقتصادی دنیا از نظر زمانی طولانی تر می کند ، سطح تولیدات را کاهش می دهد و قطعا در تصمیمات اقتصادی سریع و مهم اثرگذار است.
وی می افزاید: متاسفانه به دلیل درآمدهای نفتی ، کمتر به فکر کار کردن برای کسب درآمد هستیم و همین مساله مسوولان کشور و عامه مردم را نسبت به اصل تولید و کارایی بهتر کم توجه کرده است.
آزادی منش درباره ضرورت کاهش ایام تعطیل در کشور ، می گوید: تغییر در ایام تعطیل حساسیت هایی را به دنبال دارد ، چنان که در طول مجلس ششم در جهت تقلیل تعطیلات اقداماتی صورت گرفت ، اما با مخالفت های شدید و بی تمایلی روبه رو شد. وی تصریح می کند: با وجود آن که تعطیلات ما جنبه ملی ، مذهبی و رسمی دارد، اما این موضوع دلیل نمی شود که نسبت به مقوله اشتغال و کار کم توجه باشیم.
حرمت نهادن و گرامیداشت روزهای دینی و ملی قابل توجه است ، ولی باید با یک برنامه ریزی صحیح و منطقی از همزمانی و هماهنگی با کشورهای دنیا برخوردار شویم.
چه باید کرد
در زمینه کاهش یا عدم کاهش تعطیلات دیدگاههای مختلفی وجود دارد. عده ای بر حفظ وضع موجود تاکید دارند. به عقیده آنها به دلیل امکان وجود تعطیلی جمعه بین روزهای 6 تا 12 فروردین ، این روزها از نظر آموزشی مفید نیستند.
به علاوه تعطیلات نوروزی امکان مسافرت های تفریحی را فراهم می کند که خود موجب رونق هتل ها و رستوران ها می شود و در کل وضعیت موجود قابل قبول است. گروهی از نخبگان جامعه خواستار تجدید نظر در میزان تعطیلات به خصوص تعطیلات نوروزی هستند. البته این نخبگان دو دسته اند: گروهی از نخبگان و مردم به دلیل تعلقات دینی با حذف تعطیلاتی با مناسبت های مذهبی مانند اعیاد و سوگواری ها مخالفند و عقیده دارند باید از تعطیلات ملی کاسته شود.
گروهی دیگر استدلال می کنند که می توان بعضی از تعطیلات ملی و مذهبی را که حساسیت کمتری دارند حذف کرد.
جمع بندی مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی بر این نکته تاکید دارد که باید از تعداد روزهای تعطیل با توجه به نظرات مردم که در نظر سنجی های متعدد منعکس شده ، با توجه به حساسیت ها و مصالح موجود کم شود. باید منتظر ماند تا این جمع بندی ها به مرحله عمل برسد.
ضرر حاصل از تعطیلات
براساس یک برآورد ، سرانه تولید ناخالص داخلی کشور به نسبت روزهای کاری با احتساب 240 روز، 110 میلیارد دلار است که با کاهش یک پنجم تعطیلات رسمی حدود 2000 میلیارد تومان به تولید ناخالص داخلی کشور (روزانه) اضافه می شود که رقم بسیار بالایی است.
هر چند بسیاری از اقتصاددانان این محاسبه را بسیار ابتدایی می دانند و معتقدند ضرر حاصل از تعطیلات بسیار بالاتر از این است. مخصوصا در مواقعی که تعطیلات پشت سر هم قرار می گیرد، این محاسبه بسیار سخت می شود.البته برخی کارشناسان نیز به طنز می گویند با این بازده پایین کارمندان بخش دولتی به نفع دولت است که روزهای بیشتری تعطیل شود تا مجبور نشود هزینه تلفن ، آب و برق و... کارمندان را پرداخت کند ، اما مسلما در بخش خصوصی و بازار کار قضیه عکس این است. در آنجا هر روز تعطیل معادل با هزینه بالا و عقب افتادن از بازار رقابت است. |