تلویزیون بر پرده سینما

این جمله را می‌توان هشداری برای سینمای ایران دانست، هشداری که چند سالی است منتقدان پیشکسوت سینما آن را در نقد‌های خود می‌نویسند و می‌گویند، اما سینماگران آن را جدی نمی‌گیرند.

سینماگران آنقدر از منتقدان فاصله گرفتند که حالا خود دست‌اندرکاران سینما و عواملی که در آن حضور دارند، می‌گویند که سینما تبدیل به تلویزیون شده است.

این اتفاق را می‌توان برای تلویزیون امتیازی بزرگ به شمار آورد، اما سینما در این شرایط تبدیل به بازنده می‌شود.

در تمام دنیا کارگردانان تلویزیون همه عمر کار می‌کنند و تجربه می‌اندوزند تا روزی، روزگاری بازیگری از دنیای سینما قبول کند که در فیلم تلویزیونی آنها بازی کندیا منتقدان از نمابندی و میزانسن‌ آنها تعریف و اذعان کنند که این تله‌فیلم نزدیک به فیلم‌های سینمایی شده است.

در تمام دنیا سینما تعریف خاص خود را دارد و سینماگران می‌دانند که اگر روزی کارشان شبیه فیلم‌های تلویزیونی شود باید با سینما خداحافظی کنند.

سینماگران می‌دانند که اثر آنها قرار است بر پرده‌‌های عریض و طویل سینما نمایش داده شود و به سود زیادی دست پیدا کند، به همین دلیل باید با هر ترفندی که شده مردم را به سینماها بکشانند.

اما در کشور ما بیشتر سینماگران بر این باور هستند که باید به راهی بروند که کارگردانان تلویزیون رفته‌اند و توانسته‌اند مخاطبان میلیونی تلویزیون را راضی نگه‌ دارند.

سینمای ایران از روزی مقلد تلویزیون شد که سریال‌های کمدی پرطرفدار شد و بازیگران این سریال‌ها برای جلب مخاطب به سینما راه یافتند.

اما تهیه‌کننده‌ها و کارگردانان از این نکته غافل بودند که بازیگر کمدی تلویزیونی توانایی‌اش راضی نگه‌ داشتن مخاطبی است که به قاب چند اینچی تلویزیون چشم دوخته و در کنار تماشای تلویزیون به کارهای دیگرش نیز رسیدگی می‌کند.

بازیگر تلویزیون می‌داند که در تمام مدت نمایش یک اثر، مخاطب به او چشم نمی‌دوزد و از او خلاقیت نمی‌خواهد، اما تماشاچی سینما پول می‌دهد، بلیت می‌خرد به سالن تاریک وارد می‌شود با این انگیزه که مثلا 90 دقیقه فارغ از دنیای روشن بیرون، روی پرده سینما با دنیای تازه‌ای روبه‌رو شود.

سینمای ایران از روزی تبدیل به تلویزیون شد که کارگردانان آن به بهانه کم‌رونقی سینما به تلویزیون کوچ کرد و کارگردانی در تلویزیون را تجربه و به مرور فراموش کرده که مخاطب سینما از آنها چه توقعی دارد.

تلویزیون درهای خود را به سوی کارگردانان سینما گشود و برخی اوقات از این کار سود خوبی هم عایدش شد، اما سینمای ایران در این موقعیت شرایط خود را فراموش کرد و به راهی رفت که اکنون بیشتر فیلم‌هایش، شبیه تله‌فیلم‌های تلویزیونی شده‌اند؛ تلویزیونی که در همه خانه‌ها روشن است و مختصات خود را دارد که اصلا شبیه به سینما نیست.

طاهره آشیانی - گروه رادیو و تلویزیون