پاسخگو کیست؟

تهران 20 برنامه‌ای زنده و گفت‌وگو محور است به همین دلیل مجری و نحوه اجرای او بسیار کلیدی و حیاتی است. این برنامه با مجریان خوب و کاربلدی کار خود را آغاز کرد. مجریانی مانند زنده‌یاد علیقلی و سونیا پوریامین که مجریان باتجربه‌ای بودند و می‌دانستند چگونه باید یک برنامه زنده با محور مسائل شهری را به برنامه‌ای چالشی تبدیل کنند تا مسوولان را هم موظف به جوابگویی کنند و هم آنها را مقید کنند تا قول‌هایی را که این برنامه به مردم داده‌اند را عملی کنند. چون برنامه تهران 20 پی گیری مطالبات مردم بود و اگر بعد از مدتی حل مساله را در جامعه نمی‌دید دوباره به سراغ آن می‌رفت و از مسوولان پاسخ می‌خواست. این رویه تقریبا تا کنون ادامه یافته است. بعد از پوریامین و مرحوم علیقلی، مجریان زیادی سکان برنامه تهران 20 را به دست گرفتند که از میان آنها می‌توان به ناصر خیرخواه، محمد سلوکی، سوادبه آقاجانیان و.... اشاره کرد که همگی اینها از مجریان باسابقه تلویزیون هستند و هرکدام سبک و سیاق خود را در اجرای یک برنامه زنده دارند.

برنامه‌ای مانند تهران 20 بیش از هر چیز به مجری نیاز دارد که اطلاعات کافی درباره مسائل روز کلان شهر تهران داشته باشد با خصوصیات شخصی و اخلاقی مسوولانی که به برنامه دعوت می‌شوند آشنا باشد تا بتواند با آنها وارد گفت‌وگو شود و بدون این‌که آنها را از کوره به‌در کند، مطالبات مردم را مطرح و پیگیری کند.

برنامه تهران 20 با این مشخصات تا 2، 3 سال گذشته برنامه‌ای باثبات بود که مجریان آن به ندرت تغییر می‌کردند و حتی تهیه‌کننده برنامه کمتر تمایل نشان می‌داد که دکور برنامه را تغییر دهد. این ثبات باعث شده بود تا بیننده این برنامه هم ثبات ذهنی نسبت به این برنامه پیدا کند و اطمینان یابد که تهران20 می‌تواند جوابگوی بخشی از نیازهایی باشد که او در طول روز و شب با آنها درگیر است. این نیازها می‌توانند در کوچه‌ها و خیابانها باشند یا در مراکز خرید و یا حتی در آپارتمانهایی که ساکنانش باید زندگی جمعی را در کوچه‌ای عمودی بیاموزند.

اما در چند سال گذشته تهران 20 مدام در حال تغییر و تحول بوده است. گاهی دکور آن عوض شده و گاهی مجری آن و گاهی هر دو. وقتی تغییرات این چنینی در برنامه‌ای زنده رخ می‌دهد بیننده منتظر است تا تغییرات محتوایی را هم ببیند. البته محتوای تهران 20 هر چند در ظاهر تغییر نکرده و همچنان مسائل مربوط به شهروندان تهرانی را زیر ذره‌بین می‌برد اما گاهی هم این برنامه به مسائل دیگر از جمله رخدادهایی می‌پردازد که در این مواقع بیننده دلیل این تغییر محتوایی را متوجه نمی‌شود.

آخرین تغییر در برنامه تهران 20 را از چند هفته پیش شاهد هستیم. هم دکور عوض شده و هم مجری. جعفر خسروی که از مجریان قدیمی رادیو و تلویزیون است از برنامه «روز از نو» شبکه 2 سیما به برنامه تهران 20 نقل مکان کرده است. خسروی کارش را از رادیو مشهد آغاز کرده و در طرح و بررسی مسائل شهری تجربه کافی دارد به همین دلیل می‌توان به او اعتماد کرد و به تماشای تهران 20 نشست با این خاطر جمعی که او توانایی این را دارد که از مسوولان شهری پاسخ بسیاری از مطالبات و مسائل مربوط به شهر تهران را دریافت کند و مردم را در جریان آنها بگذارد. بنابراین می‌توان تغییر مجری تهران20 را به فال نیک گرفت اما آنچه قالب این برنامه را به شکلی غیر قابل قبول بهم ریخته است، دکور آن است که هیچ سنخیتی با دکورهای قبلی این برنامه ندارد. در برنامه‌های گفت‌وگو محوری‌مانند تهران 20 معمولا مهمان برنامه و کارشناس بر روی دو صندلی روبه‌رو هم در یک تراز می‌نشینند و با یکدیگر گپ و گفت می‌کنند اما در دکور جدید تهران 20 میزی طراحی شده که مجری و مهمان را از هم جدا می‌کند. این جدایی به گونه‌ای است که این تداعی را در ذهن مخاطب به وجود می‌آورد که مجری صاحب کار و در اینجا صاحب برنامه و موضوع آن است و مهمان برنامه ارباب‌رجوعی است که آمده تا حرفی را بگوید یا کاری را به سرانجام برساند و برود.

خلاقیت در دکور برنامه‌های تلویزیونی، یکی از نکات بارزی است که می‌تواند برای مخاطب چشم‌نواز باشد و او را درگیر برنامه کند اما گاهی این خلاقیت‌ها چنان به بیراه می‌رود که بیننده هیچ سنخیتی بین برنامه و دکور آن نمی‌بیند. دکور خوب دکوری است که تعادل را در صحنه و بین مجری و مهمان یا مهمانان برقرار کند. اما در دکور جدید تهران 20 جایگاه مهمان و یا به تعبیر ما مسوول و پاسخگو رعایت نشده و انگار او در سه کنجی قرار گرفته که راهی جز پاسخگویی ندارد و باید به مجری که نماینده مردم در رسانه ملی است و در آن طرف میز نشسته است، جواب همه اما و اگرها را بدهد.