حفاظت از کوهستان ضرورتی همگانی

اگـرچـه بـا گـسـتـرش بـرنـامـه‌های توسعه‌ای مشکلات کوهستان‌ها از رهاسازی زباله‌ها نیز فراتر رفته و هم‌اکنون تخریب‌ها و تهدیدهای جبران‌ناپذیری مانند معدنکاوی، چرای دام، جاده‌سازی و دفن زباله‌های خطرناک محیط کوهستان را احاطه کرده است.

کوهستانی که بی‌دریغ پهنای وجود خود را زیر پاهای کـوهـنـوردان و طـبـیعت‌گردان گسترده است نیاز به گفتن ندارد که تنها حفظ حرمتش را می‌خواهد و نه چیز بیشتری.

بهتر است بدانید که در جهان از حدود چهار دهه پیش کوهستان‌ها مورد توجه گروه‌ها و سازمان‌های زیست‌محیطی قـرار گـرفـتند. البته در کشور ما برای نخستین بار در حدود 10 سال پیش به همت برخی از تشکل‌های غیردولتی حـفـظ مـحـیط کوهستان کار پاکسازی کوهستان‌ها آغاز شد.

جالب است بدانید که مکانیزم‌های کنترل پاکسازی کوهستان در کشورهای مختلف متفاوت است. شاید امروزه دیگر تنها نباید به موعظه و پند و اندرز اکتفا کرد. بلکه باید با مکانیزیم‌های قانونی از این روند جلوگیری کرد به طوری که امروزه در بسیاری از کشورهای پیشرفته محموله‌های کوهنوردان هنگام صعود توسط ماموران و مسوولان حفاظت از کوهستان چک شده و آنها موظف هستند قوطی‌های خالی مواد غذایی همراه خود را هنگام بازگشت برگردانند و اگر این اتفاق نیفتد آنها جریمه می‌شوند. به این ترتیب ناخواسته بسیاری از کوهنوردان نـسـبـت بـه رهـاسـازی زبـالـه در محیط کوهستان حساس شده و با این مکانیزم مسیر‌های کوهستانی برای همیشه بکر و بی‌نظیر می‌ماند.

به اعتقاد بسیاری از کارشناسان در کشور ما نیز وقت آن رسیده است که تنها به پند و اندرز اکتفا نکرده و با تعیین و تصویب مکانیزم‌های اجرایی و قانونی و ایجاد راهکارهای موثر نسبت به حفاظت از محیط زیست و منابع طبیعی اقدام کرد.

حمیده سادات هاشمی