در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
با خسرو ایرانپور، دبیر جامعه هتلداران ایران
برای گردشگری، پرانتز باز کنید
از همان زمان که با خسرو ایرانپور، دبیر جامعه هتلداران ایران و رئیس جامعه هتلداران مازندران، تماس گرفتم تا روزی را برای گفتگو با او هماهنگ کنم؛ حس کردم به شدت نگران است. ایرانپور در توجیه نگرانیاش میگوید: «متاسفانه گاهی بعضی از رسانهها کاملا غیرعمدی طوری رفتار میکنند که صنعت گردشگری کشور لطمه میبیند»! و نمونهای را یاد میکند از شیوع وبا در ایران. «زمانی که مواردی مشکوک به وبا در یکی دو استان کشور دیده شد، رسانهها آن را طوری مطرح کردند که ایران کشوری کاملا آلوده به وبا است و این گردشگران خارجی را از ورود به کشورمان ترساند.» او عملکرد رسانههای ایرانی را درباره وبا با عملکرد رسانههای خارجی درباره سارس مقایسه میکند: «حتی زمانی که سارس در چین همهگیر شده بود، مقامات این کشور اطلاعرسانی را برای خارجیها محدود کردند که یکی از دلایلش جلوگیری از کاهش آمار گردشگران ورودی به کشورشان بود.» گرچه ایرانپور وضعیت هتلداری را در ایران مثبت و قابلقبول ارزیابی میکند، اما هنوز هم نمیتوان با اطمینان حکم کرد که آیا او نگرش محافظهکارانهاش را در برابر رسانهها دنبال میکند یا اوضاع به همین حد که میگوید مطلوب است.
آخرین باری که در هتل اقامت داشتید، کی بود؟
فکر میکنم حدود چند ماه پیش بود که چند شب را همراه خانوادهام در یکی از هتلهای کیش گذراندم.
شبی چقدر هزینه پرداختید؟
ما آنجا مهمان بودیم.
پس، از نرخ بالای اقامت در هتل بیخبرید.
در آن هتل هزینه هر شب اقامت 120 هزار تومان بود. به نظر شما زیاد است؟
اگر این هزینه از دیدگاه شما مناسب است، چرا بسیاری از مردم در سفرهایشان مراکز اقامتی دیگر را به هتل ترجیح میدهند؟
اتفاقا مردم از اقامت در هتلها استقبال میکنند و در فصلهای اوج سفر معمولا با کمبود جا مواجه میشویم چون هتلها تعرفهای خاص دارند ولی قیمت اقامتگاههای غیررسمی در این مواقع بشدت افزایش مییابد.
در گردشگری خارجی نیز افزایش سفر از 19 آوریل و پس از سپتامبر آغاز میشود و ما همچنان در هتلها کمبود جا داریم.
پرسش من بر گردشگری داخلی متمرکز است و فکر میکنم هزینه اقامت کمتر از میزان کنونی آن هم میتواند باشد.
در کشور ما به دلیل تراکم تعطیلات در فصول خاص و نبود فرهنگسازی برای همه زمانی کردن سفر، مردم معمولا در فصلهای بخصوص به هتلها مراجعه میکنند. در این مواقع، تعداد تختها با شمار مسافرها، اصلا متناسب نیست. برای نمونه در استانی مانند مازندران سالانه 10 تا 16 میلیون مسافر تردد میکنند؛ در صورتی که تختهای ما در این استان حدود 10 هزار عدد است. از سوی دیگر، در خارج از فصلهای اوج سفر، قیمت اقامت در هتل گاهی به نصف هم میرسد؛ ولی تقاضایی وجود ندارد.
اگر به تراز مالی یکساله یک هتل دقت کنید متوجه میشوید که سرمایهگذار ایرانی در صنعت هتلداری در ایران، فقط حدود 20 یا 30 یا 50 روز برای کالایش متقاضی دارد و در فصلهای دیگر سال، باید کل هزینههای مربوط به هتل را از جیبش بپردازد؛ چون متقاضی برای کالایش وجود ندارد. این در حالی است که در بسیاری از نقاط دنیا، هتلدارها نگران فصلهای کمسفر نیستند؛ چراکه دولت از آنها حمایت میکند.
وقتی همه این جنبهها را در نظر میگیرید، با من موافق میشوید که هزینههای اقامت در هتلهای کشورمان اصلا گزاف نیستند؛ اما برای کم کردن همین هزینهها هم راههایی وجود دارد؛ مثلا اگر مردم در تمام طول سال مسافرت کنند، قیمت هتلها در فصلهای اوج سفر، سرشکن میشود. همه زمانی کردن سفر، سرمایهگذاران را نیز به ساخت هتلهای زنجیرهای بزرگ ترغیب میکند.
بحث مدیریت رویدادها هم در کاهش هزینه اقامت تاثیر دارد. برای مثال اگر سازمانهای دولتی، کنفرانسها، سمینارها و حتی مسابقات ورزشی را در فصلهای کممسافر برگزار کنند، درصد اشتغال هتلها در این فصول بالا میرود، رشد سرمایهگذاری افزایش مییابد و با ایجاد تناسب بین عرضه و تقاضا، هزینه اقامت کم میشود.
در سالهای اخیر، بخشی از فعالیتهای سازمان میراث فرهنگی و گردشگری بر افزایش تختهای اقامتی کشور متمرکز شده است. براساس آمارهای اعلام شده از سوی این سازمان، بیش از 90 هزار تخت اقامتی در کشور وجود دارد، اما برخی منتقدان میگویند سهم اندکی از این تختها مربوط به هتلهاست و بیشتر آنها به مراکز اقامتی دیگری مانند مهمانپذیرها اختصاص یافته است. نظرتان در این زمینه چیست؟
با دیدگاه شما در این باره موافق نیستم. اتفاقا سرمایهگذاریهای اخیر در صنعت هتلداری بیشتر در حوزه احداث هتلهای سه ستاره به بالا بوده است، چون مشتریهای ما اعم از داخلی و خارجی بیشتر متقاضی این نوع هتلها هستند و این قبیل هتلها، حتی میتوانند خدماتی بالاتر از سطح استانداردشان ارائه کنند.
تعداد زیادی از هتلهای کشور بخصوص هتلهای تهران، امروزه قدیمیساز و کهنه شدهاند و کمتر هتل جدیدی ساخته میشود. آیا میتوان از این وضعیت چنین استنباط کرد که صنعت هتلداری در کشور ما هنوز پرسود نیست و سرمایهداران از ورود به آن ابا دارند؟
این صنعت در کشور ما هم مانند دیگر نقاط دنیا پرسود است اما هنوز خیلی از عوامل را با آن همسو نکردهایم. حجم سرمایهگذاری و تعداد پروژهها در کشور ثابت میکند صنعت هتلداری، سرمایهگذاران خاص خود را دارد. دولت هم برای تقویت و سرمایهگذاری در این حوزه، دست به تلاشهایی زده است و به واسطه این تلاشها، امسال حدود 270 پروژه در بخش اقامت و پذیرایی در کشور داریم که از این تعداد، 240 پروژه به بانکها معرفی شده است.
اگر مردم در تمام طول سال مسافرت کنند، قیمت هتلها در فصلهای اوج سفر سرشکن میشود
با توجه به این شواهد، رغبت سرمایهگذاری در صنعت هتلداری، در کشورمان وجود دارد، اما انگیزههای درآمدی، قیمتهای تمام شده و نرخ بازگشت سرمایه، چه برای هتلهایی که در گذشته ساختهایم و چه برای هتلهای جدید باید باهم متناسب باشد؛ چون هر سرمایهداری، به دنبال سود معقول است و اگر سرمایهگذاران اطمینان پیدا کنند که این صنعت سودآور است، خود به خود به سوی آن جذب میشوند، گرچه هتلداری صنعتی در ایران صنعتی سودآور است، اما هنوز هم لزوم نگاهی تحولگرایانه بر پایه تولید انبوه در آن، احساس میشود.
در پرسشتان به وجود هتلهای قدیمی در تهران و جای خالی هتلهای جدید اشاره کردید، من هم موافقم که در این استان کمبود هتل داریم که علتش شرایط دشوار ساخت هتل در آن است و پشتیبانی سازمان درگیر در ساخت و ساز از جمله شهرداری را میطلبد.
از سوی دیگر براساس پژوهشها، عمر مفید هر هتل 15 سال است و هتل باید در 3 تا 5 سال نخست سرمایه اولیه را به اضافه سودش به سرمایهگذار بازگرداند؛ چون در 10 سال بعدی، به مرور زمان مستهلک میشود، اما باید این را هم در نظر بگیرید که بسیاری از هتلهای قدیمی دنیا، مشتریهای خاص خودشان را دارند و اگر اینطور نبود، مطمئن باشید سرمایهگذاران خارجی، تاکنون همه هتلهای کشورشان را از نو ساخته بودند اما آنها باور دارند سطح بالای خدمات ارائه شده در یک هتل، در جذب مشتری تاثیرگذارتر از نوساز بودن آن است.
از سطح بالای خدمات که گفتید، یادم افتاد در تعداد زیادی از هتلهای کشور، کارکنان درخصوص نحوه برخورد و خدمترسانی به مشتری آموزش ندیدهاند. برای آموزش کارکنان هتلها چه برنامهای دارید؟
صنعت گردشگری ما هنوز جوان است و انتظارات ما از آن هم باید در همین حد باشد. تحول یک کشور در بخش آموزش نیروی انسانی که سرمایه اصلی هر صنعتی محسوب میشود یکشبه و ناگهانی نیست و به کمک یک سازمان، دانشگاه یا موسسه حل نخواهد شد.
اصولا آموزش نیروهای خدماتی در تمام دنیا، در دو بخش تئوریک و عملی ارائه میشود. در بخش تئوریک، رشتههایی به این منظور در دانشگاه ایجاد شده است که بسیاری از آنها، هنوز عمری کمتر از 10 سال دارند. در بخش آموزش مهارتهای عملی نیز سازمان میراث فرهنگی و گردشگری در قالب دورههای کوتاه مدت برای کارکنان هتلها، سعی در به روز کردن مهارتهای آنان دارد. علاوه بر اینها باید توجه داشته باشید که در دنیا بیش از 350 شغل در صنعت گردشگری تعریف شده است. برخی از این مشاغل به شکل مستقیم و بعضی غیرمستقیم از گردشگری سود میبرند و به دلیل تنوع و تعداد زیادشان به نظر میآید باید سهمی از آموزش آنها را، رسانههای عمومی عهدهدار شوند.
از همه این بحثها که بگذریم آیا به طور کلی وضعیت صنعت هتلداری را در ایران، در سطحی مطلوب میدانید؟
ما میتوانیم در این صنعت خیلی بهتر از اینها باشیم، اگر مسوولان از صنعت گردشگری که هتلداری نیز بخشی از آن است انتظار دارند درآمدزا باشد و در آینده جایگزین نفت شود، باید از آن به شکل ویژه حمایت کنند، البته قوانین حمایتی مختلفی در این زمینه وجود دارند، اما بعضی از آنها مقطعی یا موردی وضع میشوند وکاربردشان محدود است.
هتلدارها در پرداخت عوارضی مثل آب و برق و... با مشکل مواجهاند و از دیدگاه من مسوولان باید در پرداخت عوارض برای گردشگری پرانتز باز کنند و تاسیسات گردشگری را استثنا بدانند. البته گاهی این استثناها در نظر گرفته میشود، اما در بسیاری از موارد هم وجود ندارد.
مقوله تعرفه انرژی و حق بیمه کارکنان نیز نیاز به تغییر نگرش دارد. هتلداری یک صنعت است و به همین دلیل تعرفه انرژی و حق بیمه کارکنان آن باید مانند تعرفه و حق بیمه یک صنعت محاسبه شود. تاکنون 35 فعالیت در کشور از حق بیمه 10درصدی برخوردار شدهاند، اما حق بیمه در صنعت هتلداری 30درصد است که به نظر میآید باید عوض شود.
مریم یوشیزاده
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
