جشن عروسی ترکمن ها با کشتی گرم می شود

آیین های محلی ، مراسمی ساده و معمولی نیستند ؛ بلکه پایه و اساس جریان سیال زندگی اند. به همین سبب هر یک از این مراسم ،از تنوع و تعدد برخوردار است تا تمام اقشار اجتماعی درگیر آن شوند.

کد خبر: ۱۳۳۸۷

در مراسم عروسی ترکمن ها، آیین های مختلفی برای گسترده تر برگزار شدن آن وجود دارد. از جمله در جشن عروسی ترکمن ها، آیین «کشتی » به گونه ای بسیار باشکوه برگزار می شود. در این مراسم ، کشتی گیران جوایزی نیز دریافت می کنند این جایزه معمولا مقداری پول یا قطعه ای پارچه و گاهی هم بره گوسفند است . این پولها و اشیا، از خویشان داماد و افراد طایفه او جمع آوری و با نظر یاشول ها و کدخدا، چند قسمت می شود. هر قسمت را که یک «بایراق » می نامند، به یکی از کشتی گیران برنده می دهند. میدان کشتی ، جای وسیعی است که مردم ده ، کوچک و بزرگ برای تماشا در آن جمع می شوند ؛ بعضی نشسته و بعضی ایستاده .یاشول ها و ریش سفیدان و کدخدا هم در جایی کنار همان میدان ، پهلوی هم می نشینند. مراسم کشتی با خوشامدگویی یکی از بستگان داماد شروع می شود. او بخصوص به کشتی گیران و تماشاگرانی خوشامد می گوید که از دهکده های اطراف آمده و بر رونق مراسم کشتی افزوده اند. روحانی دهکده برای سلامت کشتی گیران و رفع هر گزند و بلا، دعا می خواند. آن وقت شخصی که داور مسابقه می شود و او را «امین » می نامند، مقدار اولین «بایراق » را که بزرگترین جایزه است ، با صدای بلند اعلام می کند. «امین » نظافت میدان کشتی را هم به عهده دارد و برای ترساندن بچه هایی که نظم را به هم می زنند، چوبدست یا ترکه ای به دست می گیرد. پس از اعلام مقدار اولین «بایراق »، یک یا چند نفر از بهترین کشتی گیران به میدان کشتی وارد می شوند. این کشتی گیران معمولا از کشتی گیران حرفه ای ترکمن صحرا هستند که برخی از آنها با دریافت جوایز، زندگی خود را می گذرانند و البته در کشتی هایی شرکت می کنند که جوایز گرانبهاتری دارد. کشتی گیران ، بدون لزوم توجه به هموزنی و یا همسانی ، به ترتیب دو نفر دو نفر با هم کشتی می گیرند. در وقت کشتی گرفتن با لباس معمولی و کلاه پوستی به میدان می روند و پاها را برهنه می کنند و پاچه شلوار را بالا می زنند. پیش از این که به هم درآویزند، هر یک شالی به دور کمر و روی پیراهن خود می بندند و گره شال همدیگر را امتحان می کنند تا از محکم شدن آن مطمئن بشوند؛ زیرا کشتی گیر، برای آن که حریف را از جا بکند و به زمین بکوبد، شال او را می گیرد. «امین » هم شال هر دو حریف را امتحان می کند و بعد اجازه می دهد کشتی بگیرند. چنانچه قسمتی از بدن یک کشتی گیر - از زانو به بالا - به زمین برسد، او بازنده می شود و باید میدان کشتی را ترک کند. آن وقت «امین »، کشتی گیرنده را نزد یاشول ها می برد تا جایزه او را بدهند. کشتی گیر، جایزه را به پاس احترام یاشول ها، به طرف پیشانی می برد و می بوسد و از میدان کشتی بیرون می رود. کشتی گیری که فن «یان باش » را به کار می برد، حریف را با تکیه به پهلوی خود از جا می کند و به زمین می کوبد. فن «چوفان » که آن را «یاداقی » یا «باداخی » هم می نامند، شبیه فن «سوروشم » است ؛ با این تفاوت که در «سوروشم »، کشتی گیر پای راست خود را در میان پاهای حریف می اندازد؛ ولی در «چوفان »، پای خود را از بیرون به پشت پاهای حریف قلاب می کند و با دستهایش ، کمر حریف را به سوی خود می کشد و با سینه و شانه های خود، سنگینی اندامش را به او منتقل می کند تا حریف تعادل خود را از دست بدهد و از پشت به زمین بیفتد. همین فن را در کشتی آزاد «پلنگ شکن » می نامند.