آینده سازمان همکاری شانگهای

اجلاس وزرای خارجه کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای در حالی در این شهر بندری برگزار شد که گمانه زنی ها ، حاکی از بررسی مساله هسته ای ایران در این نشست است.

کد خبر: ۹۶۶۰۰

پذیرش عضویت ناظر ایران به همراه هند و پاکستان در اجلاس گذشته سران کشورهای عضو در آستانه پایتخت قزاقستان و نیز عضویت چین و روسیه به عنوان دو عضو موثر سازمان همکاری شانگهای در کنار مواضع متفاوت این دو در مقایسه با مواضع سایر اعضای شورای امنیت سازمان ملل در قبال مساله هسته ای ایران پایه استدلال این قبیل گمانه زنی هاست . علاوه بر این بررسی برخی مسائل مهم منطقه ای و بین الملل و نیز راههای تقویت همکاری ها میان اعضای شانگهای از محورهای گفتگوی وزرای خارجه کشورهای عضو سازمان همکاری شانگهای اعلام شده است . ضمن این که بررسی دستور کار اجلاس آتی سران کشورهای عضو از دیگر اهداف نشست جاری وزرای خارجه اعضای این سازمان است . صرفنظر از اهداف اجلاس شانگهای ، آنچه توجه محافل سیاسی را به سازمان همکاری شانگهای جلب کرده است ، تعریف نقش و کارکردی است که اعضای این سازمان از آن ارائه داده اند. این سازمان با هدف اولیه اعتمادسازی میان کشورهای عضو و سرکوب گروههای جدایی طلب فعال در منطقه تشکیل شد. وجود جدایی طلبان و افراطیون مذهبی در سرحداد مرزهای شمال غربی چین و نیز جمهوری های آسیای مرکزی توجیه مناسبی برای رویکرد متقابل دو طرف برای گسترش همکاری بود. اما تحت تاثیر کاهش تحرکات جدایی طلبان و سرکوب گروههای افراطی درآسیای مرکزی ، اعضای شانگهای همکاری های اقتصادی و سپس روابط مناسبات فرهنگی را در صدر اولویت های همکاری خود قرار دادند. این رویکرد اکنون با مطرح شدن موضوع هسته ای ایران در سطح جهانی شکل سیاسی به خود گرفته است . ایفای نقش و کارکرد سیاسی با هدف حل مسالمت آمیز موضوع هسته ای ایران اعضای سازمان همکاری شانگهای را به باز تعریف کارکرد این سازمان واداشته است . نگاهی به پیشینه عملکرد سازمان همکاری شانگهای نشان می دهد که اعضای این سازمان اهدافی منعطف و ژلاتینی ، برای سازمان مذکور متصورند که به فراخور شرایط محیط منطقه ای و بین المللی ، اولویت های کارکردی خود را تغییر می دهند. چنین رفتاری ، این امکان را برای سازمان همکاری شانگهای بطور اخص و اعضای این سازمان به طور اعم ، فراهم می آورد که در معادلات منطقه ای و جهانی نقشی تعیین کننده و تاثیرگذار داشته باشند ، روی دیگر سکه این رفتار با توجه به این که ظرفیت سیاسی ، اقتصادی و حتی نظامی سایر اعضا قابل مقایسه با چین و روسیه به عنوان دو عضو مطرح این سازمان نیست ، می تواند ، مانعی برای ایفای نقش بلندپروازانه سازمان همکاری شانگهای در معادلات سیاسی باشد.