خوشبختانه زندگی مدرن امروزی باعث نشده که خوی مهربانی و دلرحمی از میان ایرانیان رخت بربندد. این ادعا با کمکهای همیشگی ایرانیان به مستمندان ثابت شده و نیازمندان واقعی در کشور ما از مهربانی و لطف هممیهنان خود بهره بردهاند. ایرانیها گاه و بیگاه چتر لطف خود را گسترده و به کمک درماندگان دیگر کشورها نیز شتافته و بارها مهربانی خود را به جهانیان ثابت کردهاند.
این خوی ما ایرانیها چند سالی است که باعث شده چهره کریه تکدیگری به گونهای دیگر خود را نشان دهد، هرچند حضور کمیتههای معتبری چون کمیته امداد امام خمینی یا سازمان بهزیستی و حتی خیریههای خوشنام در این عرصه باعث شده که راه برای تکدیگری محدود شود. آنچه در این یادداشت مدنظر ماست این نکته است که بگوییم هرکسی که در خیابان ادعا میکند محتاج است، الزاما نمیتواند واقعیت را گفته باشد پس باید فرهنگسازی شود که بههرکسی نباید کمک کرد و بیتردید چنانچه این فرهنگ نهادینه شود کار و بار سودجویان نیز کساد خواهد شد.
بدون شک واریز کمکهای مردمی به حسابهای معتبر و امین که خیریهها نیز جزئی از آنهاست، درستترین راه کمک به نیازمندان است و باید این جریان نهادینه شود تا نیکخواهیها در جامعه فراگیر و هدفمند شود.
شاید در چند ماه اخیر در خیابانها، پیادهروها و حتی اماکن مذهبی و تجاری پر ازدحام، خانمهایی را دیدهاید که لوازم خاصی در دست دارند، یک دفترچه، یک تخته کار کوچک به عنوان زیردستی، یک کارت شناسایی، یک خودکار و البته لباسهای تقریبا یکسان. این خانمها همه آدمها را به سمت خود دعوت میکنند و طی صحبتی خود را نماینده یکی از خیریهها معرفی کرده و از مردم میخواهند کمکهای نقدی خود برای نیازمندان را به آنها بدهند و در قبال مبلغ دریافتی رسید دریافت کنند. در این روند چند مساله وجود دارد. اول اینکه هرچاپخانهای در شهر میتواند هر مدل فاکتور و رسیدی را چاپ کند، پس اطمینان و اعتماد به این رسیدها چندان معتبر نیست، هرچند کارت و مهر هم داشته باشد. مساله دوم این است که این خانمها برای کاری که انجام میدهند حقوق میخواهند و هزینههایی دارند که باید بپرسیم چگونه و از کجا تامین میشود؟ آیا این هزینهها از منابع مالی مردم تامین میشود که خود جای سوال دارد و آیا حقوق و دیگر مسائل مالی این افراد بیشتر از کمکی نیست که مردم به این خیریهها میکنند؟
این مسائل و گسترش اینگونه مشاغل کاذب با رنگ و لعاب کمکهای خیرخواهانه باعث میشود اعتماد مردم به موسسات خیریه معتبر نیز کاهش یابد، بنابراین بهتر است هم مردم هوشمندانه با این افراد برخورد کنند و هم مسئولان مانع رواج قارچگونه آنها و سودجویی از نام موسسه خیریه شوند.
مجید احمدی/ گروه رادیو و تلویزیون
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم