جملاتی نظیر «دوپینگ از شما بازیکن بهتری نمیسازد» یا «مواد نیروزا فرآیندی فرسایشی را در طول یک بازه زمانی در بدن ورزشکار پدید میآورد» اکنون هیچ خریداری ندارد. در میان تمام رسواییهای 50 سال اخیر دنیای فوتبال در رابطه با دوپینگ و استفاده بازیکنان از مواد غیرمجاز نیروزا اتفاقاتی افتاد که هرگز اثبات نشد. اتفاقاتی که اگر به مرحله اثبات میرسید جنجالهای گستردهای ایجاد میکرد، چرا که در این اتفاقهای دوپینگی پای ستارههای شهیر دنیای فوتبال و البته تیمهای ملی مطرح دنیا و قهرمانان جامجهانی در میان بود. سایت فوردی فوت به بررسی نمونههای بزرگ و البته اثبات نشده در 50 سال اخیر دنیای فوتبال پرداخته که از برخی از آنها برای نخستینبار پردهبرداری شده است. با هم این نمونههای تاریخی اثبات نشده را مرور میکنیم:
سال 1954ـ دوپینگ، مچ مجارها را خواباند
مجارستان در دهه 50 میلادی بر فوتبال اروپا حکومت میکرد و اوج قدرت آنها به همان دهه برمیگردد. آنها در جامجهانی 1954 با قدرت تا مرحله فینال پیش رفتند که در این مرحله باید مقابل آلمان غربی قرار میگرفتند، یعنی تیمی که در مرحله گروهی 8 بر 3 شکستشان داده بود. در حالی که انتظار میرفت مجارستان با یک پیروزی پر گل دیگر جامجهانی را فتح کند، 3 بر 2 شکست خورد. دلایل زیادی برای این شکست اعلام شد، از جمله مصدومیت پوشکاش کبیر یا کفشهای آدیداس و مناسب آلمانیها، اما ماجرا چیز دیگری بود، چیزی که هرگز اثبات نشد؛ دوپینگ.
بعد از این بازی بحثبرانگیز در رختکن تیم آلمان چند سرنگ پیدا شد. برخی از پزشکان با توجه به مواد پیدا شده در این سرنگها قاطعانه اظهار کردند که آلمانها قبل از این دیدار با مجارستان ماده نیروزای پروتئین را تزریق کردهاند، اما این ادعای بسیار نزدیک به واقعیت هرگز اثبات نشد.
سال 1960ـ اعتراف برادران مازولا
تیم اینتر در دهه 60 میلادی یکهتاز فوتبال اروپا بود. آنها در آن زمان یک بازیساز بزرگ به نام ساندرو مازولا داشتند که برادر این بازیکن یعنی فروچیو نیز بازیکن اینتر بود که البته بندرت بازی میکرد. فروچیو در سالهای بعد اعتراف کرد که سرمربی وقت این تیم قرصهایی به آنها میداده تا زیر زبانشان بگذارند. پس از آن ساندرو هم به این موضوع اعتراف و اذعان کرد تعدادی از بازیکنان اینتر در سالهایی که این باشگاه در اروپا یکهتازی میکرد از ماده نیروزایی که شاید آمفتامین بوده به طور مکرر استفاده میکردهاند. این دو برادر هرگز درصدد اثبات قانونی ادعای خود برنیامدند.
سال 1967 ـ دوپینگ غول هلند
حالا نوبت یکهتازی آژاکس آمستردام هلند است، تیمی که رینوس میشل و یوهان کرایف را در اختیار دارد. پس از فروکشکردن موج آژاکس در فوتبال اروپا، باری هولشاف مدافع این تیم لب به اعتراف گشود. او که با آژاکس در سالهای 1971، 1972 و 1973 قهرمان اروپا شد اعلام کرد او و همتیمیهایش از قرصی که پزشک باشگاه به آنها میداده استفاده کردهاند. هولشاف حتی اظهار کرد که این قرصها بازیکنان را قویتر میکرد و باعث میشد آنها هرگز به نفس نفس نیفتند.
سال 1970ـ پرده برداری قیصر آلمانیها
فرانس بکن باوئر نیز سالها پیش در گفتوگو با یک نشریه پرده از دوپینگ خود برداشت. او گفت در آستانه بازیهای مهم از بازوی او خون گرفته میشده و این خون دوباره پس از انجام فرآیندی به بدن او برگردانده میشد تا میزان گلبولهای قرمز او بالاتر برود. بکن باوئر اظهار کرد که این روش نوعی دوپینگ بود که او ناخواسته انجام داد.
سال 1980ـ اعتراف دیرهنگام
دوپینگ فوتبال اروپا در دهه 80 به اوج خود رسید. در این سال فاینورد و آژاکس در فینال کاپ هلند که چیزی متفاوت از لیگ شان بود به هم رسیدند. فاینوردیها آژاکس را 3 بر یک بردند. سه سال بعد مدافع سابق فاینورد یعنی ژان پیتر چیزی را فاش کرد که همانند نمونههای قبلی هرگز اثبات نشد. او اظهار کرد که او و همتیمیهایش قبل از هر بازی مجبور بودند یک قرص بخورند و یک تزریق هم در بازویشان داشته باشند که به دلیل همان قرص و تزریقها در طول یک مسابقه، انرژی غیرطبیعی و عجیبی داشتند. آژاکسیها به دلیل این اعتراف دیرهنگام هنوز هم فاینوردیها را خائن میخوانند.
سال 1980ـ فاجعه بزرگ
این نمونه دوپینگ یک فاجعه است. الجزایر در دهه 80 به جامجهانی صعود کرد تا یکی از تیمهای شرکتکننده در جامجهانی 1982 باشد، اما ایکاش هرگز این اتفاق نمیافتاد. آنها در این جام آلمان غربی را شکست دادند، اما این شکست به دلیل مواد نیروزایی بود که پزشک اهل شوروی سابق تیم ملی الجزایر به بازیکنان داده بود. شاید در ظاهر همه چیز به خوبی برای الجزایر تمام شد، اما فاجعه اصلی چند سال بعد اتفاق افتاد یعنی زمانی که هفت نفر از بازیکنان تیم ملی فوتبال الجزایز صاحب فرزندانی با معلولیت جسمانی شدند. فکر میکنید دلیل این فاجعه چه بود؟ مواد نیروزایی که در جامجهانی 1982 آنها را به پیروزی مقابل آلمان غربی رساند. این فاجعه نیز هرگز اثبات نشد.
سال 1987ـ عادت به دوپینگ
تونی شوماخر، دروازهبان سابق تیم ملی آلمان نیز یک مورد دوپینگی اثبات نشده در پرونده خود دارد. او آنچنان به استفاده از مواد نیروزا عادت کرده بود که همتیمیهایش به او داروخانه سیار میگفتند. این دروازهبان که سابقه بازی در جامجهانی را هم دارد گرچه بعدها به دلیل همین اتهامها از سوی سرمربی تیم ملی آلمان دیگر به تیم ملی دعوت نشد، اما به دلیل اثبات نشدن دوپینگش هم هرگز با جریمه یا محرومیت روبهرو نشد.
سال 1987 ـ رشد فوتبال زیکو با کمک...
یکی از به یادماندنیترین بازیکنان تاریخ فوتبال برزیل یعنی زیکو نیز اعتراف به دوپینگ کرده است. او سالها پیش گفت که در سالهای آغازین فوتبال در ماه دو تا سه بار دوپینگ میکرده که این دوپینگها به رشد او در فوتبال بسیار کمک کرده است. شاید اگر دوپینگهای زیکو فاش و با محرومیت روبهرو میشد هرگز جایی در تیم ملی فوتبال برزیل پیدا نمیکرد.
سال 1993 ـ رسوایی المپیک مارسی
المپیک مارسی اوایل دهه 90 میلادی نیز در فوتبال اروپا خوش میدرخشید، اما این موفقیت آنها در سالهای بعد با اعتراف ستاره سابق این تیم یعنی تونی کاسکارینو زیر سوال رفت. او نیز در مصاحبهای اظهار کرد که او و همتیمیهایش بارها قبل از دیدارهای مهم، آمپولهای نیروزا تزریق کردهاند. این ادعا بعدها هم از سوی کریس وادل، دیگر ستاره سابق المپیک مارسی تائید شد.
سال 1994ـ عضلههای دوپینگی رونالدو
رونالدوی برزیلی یکی دیگر از مشاهیر فوتبال جهان است، اما او نیز زیر سایه سنگین اتهام دوپینگ قرار دارد. رونالدو به گواه چند پزشک در سالهای حضورش در آیندهوون هلند دوپینگ میکرده است. یک پزشک هلندی سالها بعد فاش کرد در انستیتویی کار میکرده که نمونه خون رونالدو را بنا به دلایلی به آنجا آورده بودند. او اظهار کرد که رشد عضلههای رونالدو در سالهای ابتدایی جوانی فقط حاصل دوپینگ است و بس.
سالهای 1994 تا 1998ـ توفان تقلبی یوونتوس؟
یوونتوس در این سالها توفانی به پا کرد. آنها بزرگترین، پیشرفتهترین، موفقترین و مشهورترین تیم ایتالیایی در آن زمان بودند. یووه در خلال آن سالها سه جام سری A ایتالیا و یک جام باشگاههای جهان را فتح کرد و سه سال هم به فینال لیگ قهرمانان اروپا رسید. این تیم متشکل از ستارههای بینظیری از زیدان، ویری، دلپیرو و نامهای مطرح دیگری بود، اما زمان رسوایی یوونتوس به سالهای بعد رسید، یک رسوایی نام آشنا به نام دوپینگ، اما چه کسی به این موضوع اهمیت داد؟ یوونتوسیها که دوپینگشان محرز شده بود نه محروم شدند و نه جریمه.
سال 1998 ـ انگلیسیهای تزریقی
گری نویل، بازیکن سابق تیم ملی انگلستان و باشگاه منچستریونایتد نیز از این موضوع پرده برداشت که انگلیسیها قبل از آغاز جامجهانی 1998 فرانسه دوپینگ کردند.
نویل فاش کرد که پزشک تیم ملی انگلیس یعنی راجر به بازیکنان تیم ملی انگلیس تزریق میکرده است، تزریقی که انرژی آنها را به شکل قابل توجهی افزایش میداد؛ البته نویل ادعا کرد هرگز اطمینان پیدا نکرده که آن آمپولها دوپینگ بودهاند.
دیگر نمونههای اثبات نشده
ماتیاس آلمیدا، هافبک سابق تیم پارما سال گذشته اعتراف کرد که سال 2000 یعنی وقتی در پارما بازی میکرد به همراه همتیمیهایش مکرر از مواد نیروزا استفاده کرده است. سال 2004 آرسن ونگر، سرمربی فرانسوی آرسنال از این موضوع پرده برداشت که هفت بازیکن جدید تیمش در سالهای گذشته قبل از پیوستن به آرسنال مکرر دوپینگ میکردهاند و حتی ردپایی از دوپینگ اثبات نشده در تیم ملی اسپانیا در جامجهانی 2006 به دست آمد. هیچکدام از این ادعاها به مرحله اثبات نرسید تا دوپینگ و تمام تبعاتش همچنان با قدرت به کار خود در فوتبال ادامه بدهد.
منبع: 4dfoot / مترجم: هیلدا حسینیخواه
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم