نقش ما در قفقاز کمرنگ است

روابط ایران و ارمنستان از زمان استقلال این کشور در سال 1991 مسیری عاری از تنش را طی کرده است. باورهای مشترک ، آشنایی دیرینه دو ملت در بستر تاریخ و اشتراکات فرهنگی سازندگان این روابط نقش تعیین کننده ای در احیای این روابط داشته است
کد خبر: ۴۳۹۹۳
، بخصوص اگر احیای روابط حسنه سیاسی می بایست پس از فروپاشی نظامی با پرده های آهنین صورت بگیرد.
نزدیکی و قرابت فرهنگی مردم آسیای میانه همچنین اشتراکات فرهنگی باعث ایجاد احساس همذات پنداری میان مردم ایران و آسیای میانه شده حال آنکه رسانه ها کمتر به این موضوع پرداخته اند. محمد فرهاد کلینی که بتازگی ماموریت خود در ارمنستان را با پایان رسانده در این خصوص با خبرنگار واحد مرکزی خبر در ایروان به گفتگو نشسته است.


جدا از پیشینه تاریخی و فرهنگی مشترک ایران و ارمنستان و دوستی بین دو ملت چه عوامل دیگری در روابط دو جانبه مشمول زمان و تحولات سیاسی نبوده و ضامن ادامه روابط و توسعه آن هستند؛
ما نمی توانیم عوامل تاریخی و فرهنگی را با شرایط موجود جدا کنیم.
امروزه ما شاهد عوامل به هم پیوسته هستیم که در چارچوب سیاست های قفقازی جمهوری اسلامی ایران در نظر گرفته می شود و همکاری ای که میان ایران و ارمنستان وجود داشته محدود به همین سالهای پس از فروپاشی نمی شود.
ملت ارمنی و ایرانی یک سابقه کهن دیرینه و عمیق دارد که کمک کرده این شرایط را که امروز با آن مواجه هستیم ، مشاهده کنیم.
این که ضامن روابط ایران و ارمنستان چیست ؛ به نظر من بزرگترین زیر بنا و سنگ اصلی همان ملتهای دو کشور هستند که همواره از مدافعان و حامیان این روابط بودند و دولتها تلاش می کنند خودشان را به آن سطح انتظارات مردمی نزدیک بکنند.
طبیعی است هر چقدر در منطقه آرامش و صلح افزایش یابد زمینه ها و شرایط توسعه همکاری های اقتصادی ، همچنین همکاری با این منطقه و با کل دنیا افزایش می یابد. ثبات و صلح ضامن اصلی همه همکاری های ما با کل قفقاز است.
زیر ساخت ها در بخشهای سیاسی ، فرهنگی و اقتصادی وجود دارد. ما با ارمنستان رایزنی جهانی بسیار خوب و نزدیک برای تحکیم مناسبات و پیشرفت حل مساله قره باغ داریم.
آنچه واضح است حرکت به سمت توسعه و پیشرفت و ایجاد تفاهم و ادامه حفظ آتش بس است و ما در این خصوص با دوستان و مقامات ارمنی در تعامل کامل قرار داریم و معتقدیم این موضوع کمک می کند به عنوان یک کشور همسایه و دوست نقش خود را ایفا کنیم.

پس از 10 سال مذاکره ، رایزنی های مستمر مسوولان بخصوص طی 2 سال اخیر، امضای سند احداث خط لوله گازی ایران به ارمنستان بزرگترین دستاورد در روابط دو کشور بوده است.
با آشنایی نزدیک به منطقه می توان درک کرد همخوان کردن سیاست حفظ تعادل در منطقه ، عدم ایجاد رقابت کاذب در تجارت ، خنثی کردن عوامل ثانویه و همزمان کمک به ترسیم راهبرد جدید انرژی در کشور ثالث با احتساب منافع ملی ، کاری بسیار دشوار است.
با این مقدمه می توان نتیجه گرفت در سالهای اخیر مراحل مختلف احداث خط لوله گازی ایران و ارمنستان ، تونل کاجاران و نیروگاه آبی مغری بخش اعظم روابط ایران و ارمنستان را به خود اختصاص داده است و این نظر به وجود می آید که روابط دو کشور صرفا پایه های اقتصادی دارد. نظر شما در این باره چیست؛

روابط با ارمنستان در زمان شوروی فاقد هر گونه زیر ساخت بوده است. کلیه مسیرهای حمل و نقل و انتقال انرژی که در اتحاد شوروی ترسیم شده بود از نقاط دیگر در قفقاز عبور می کرد.
لازم بود برای این که همکاری های دو جانبه را تقویت کنیم در درجه اول زیر ساخت های اقتصادی مانند پل مشترک مرزی ایجاد خطوط انتقال انرژی گاز یا الکتریسیته ایجاد شود.
امروزه نمی شود مفهوم همکاری های سیاسی و اقتصادی را کاملا از هم جدا کرد، بنابراین باید گفت هر اقدامی که صورت می گیرد به منظور تکامل فرایند روابط دوجانبه است ؛ البته فرآیندهای موجود میان ایران با جمهوری آذربایجان و همچنین با جمهوری ارمنستان به صورت بسیار دوستانه و عمیق تقویت پیدا می کند.

رابطه فعلی را چگونه ارزیابی می کنید؛
ابتدای فروپاشی ، ارمنستان به دنبال تعریف یک دکترین بود تا بتواند راهبرد کشورش را مشخص کند. بتازگی شاهد هستیم که دولت ارمنستان با تلاشهایی که انجام می دهد در حال پایه گذاری دیدگاه های خاص ، استراتژیک و امنیتی خود از تحولات بین المللی است.
ارمنستان تلاش می کند با جمهوری اسلامی ایران روابط مطمئن و سازنده ای را دنبال کند. این موضوع در گذشته هم بوده است.
ما معتقدیم برای بسترسازی و توسعه همکاری ها در چارچوب شمال و جنوب با روسیه ، اتحادیه اروپا در محیط قفقازی بتوانیم نقش سازنده ایفا کنیم.
با این توضیح این مسیر امروز بیشتر تعریف می شود.

قفقاز در طول تاریخ همواره عرصه برخورد قدرتها بوده است ؛ ولی اکنون باید به نقطه تفاهم تبدیل شود. به نظر شما چه مدت لازم است تا جمهوری های قفقاز از دوران گذر عبور کند؛ و آیا تجربه گرجستان در ارمنستان تکرار خواهد شد؛
جمهوری های قفقاز را باید دسته بندی کنیم. قفقاز یک حرکت از درون و یک حرکت از بیرون دارد. اگر ما بخواهیم فرآیند انتقالی قفقاز را یکطرفه تحلیل کنیم ممکن است به نتایج دیگری برسیم.
طبیعتا شرایط داشتن امکانات لازم دوره انتقال از قبیل دسترسی به منابع انسانی و داشتن ارتباط انرژی اولیه و سازماندهی صحیح اقتصادی و همچنین کیفیت تعادل در صحنه بین الملل بسیار مهم است و از طرفی هر کدام ضریب های مختلف دارند.
تلاش می کنیم با قفقاز، اقتصاد سالم را پی ریزی کنیم. امیدواریم در این مسیر بتوانیم موفق باشیم. نظر شخصی من درباره تکرار تجربه گرجستان در ارمنستان این است که شاید کلید حکومت در گرجستان گم شده بود، ولی این کلید در ارمنستان گم نشده است.

جمهوری اسلامی ایران همواره بر حل مسالمت آمیز مسائل در مناقشه ها تاکید کرده است و کشورهای درگیر را همواره به درک متقابل دعوت کرده است و حتی فراتر از آن شاهد ارائه طرحهای عملی نظیر مدل امنیتی 3+3 که از سوی ایران در قفقاز مطرح شده هستیم.
ایران به عنوان پیشنهادکننده این مدل چه ابتکارات اجرایی ای تا امروز انجام داده است؛

مدل امنیتی 3+3 از سوی وزیر امور خارجه دکتر خرازی مطرح شده است. ما معتقدیم این مدل منطقی ترین و منطقه ای ترین سیستم موجود در قفقاز و آینده ساز برای قفقاز است.
هسته اصلی امنیت را در درجه اول 3 کشور قفقازی (آذربایجان ، ارمنستان و گرجستان) تشکیل می دهند. در این چارچوب درک تفاهم و همکاری مشترک می تواند تقویت یابد.
ابتکارات منوط به کیفیت پروژه هایی است که در منطقه اجرا می شود. در چارچوب همکاری های کریدور شمال - جنوب و تبادل انرژی ، شاهد عوامل موفقیت آمیزی بودیم و این را باید کماکان ادامه داد و برای دستیابی به صلح و تفاهم همواره کلیه ملاحظات را در نظر گرفت.

آلینا پورپطروس
newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها