آبی آسمانی که به تهیهکنندگی امیرخان محمدی و فرزاد خدارحم تولید شده است، علاوه بر گفتوگو با چهرههای موفق عرصههای مختلف با بخشهای گوناگون از جمله پخش نیایش، درس زندگی، پخش داستانک و گزارش موضوعی پخش میشود.
واقعیت این است که آبی آسمانی تلاش کرد تا موفقیتهای زمینی را با تاویلها و تعابیر آسمانی روایت کند و به این واسطه از فضای معنوی و خودسازی رمضانی در جهت ارائه الگوهای عملی موفقیت و سعادت در حوزههای مختلف بهره بگیرد. موفقیت را میتوان از زاویههای مختلف روانشناختی و جامعهشناسی بررسی کرد و درواقع عوامل و دلایل گوناگونی در ایجاد موفقیت تاثیر دارد که یکی از مهمترین آنها ابعاد معنوی و اخلاقی آن است. آبی آسمانی تلاش میکرد ضمن توجه به عوامل انسانی ـ اجتماعی که دلایل زمینی موفقیت را رقم میزند، به علتهای معنوی و مذهبی هم توجه کرده و روایتی آسمانی نیز از این موقعیت و موفقیت را به تصویر بکشد. فارغ از این رویکرد معناگرایانه، حضور مهمانانی که در این برنامه شرکت میکردند، واجد جذابیتهای بالایی بود. افرادی موفق در حوزههای مختلف علمی ـ فرهنگی که حرفهای جذاب و تاثیرگذاری برای شنیدن دارند، بازگویی خاطرات و خطراتی که در رسیدن به قلههای موفقیت داشتند، موانع و چالشها، همت و تلاشها و تجربیات تلخ و شیرینی که هر کدام میتواند هم مخاطب را سرگرم و مجذوب خود سازد و هم با ارائه الگوهای عملی موفقیت، امید و نشاط را به آنها هدیه کند. شاید فضای آرام بخش برنامه نیز ناشی از همین موقعیت و موضوع و مضمون برنامه باشد. البته عناصر تکنیکی ـ گرافیکی مثل طراحی صحنه و دکور یا استفاده از موسیقی و کلیپهای مرتبط نیز در خلق چنین فضایی بیتاثیر نبوده است، ضمن اینکه بسیاری از مهمانان، موفقیتهای جهانی هم کسب کرده و تماشای موفقیت آنها، لذتی همراه با حس غرور را به ارمغان میآورد.
آبی آسمانی همچنین سراغ خانوادههای این افراد هم رفت تا رویکرد و تحلیلی جامعتر درباره دلایل این درخشندگی و فرزانگی داشته باشد و البته نقش محیط و خانواده را درموفقیت آنان مورد تاکید قرار دهد. البته آنچه ماهیت این برنامه را تهدید میکرد، تاکید گل درشت و اغراق شده بر دلایل معنوی موفقیت این آدمها بود که خوشبختانه با هوشمندی تهیهکنندگان و مجری برنامه تا حدود زیادی در کنترل و هدایت منطقی و تاثیرگذار برنامه موفق بودند؛ اما آنچه آبی آسمانی را به عنوان یک برنامه ترکیبی و تاکشویی متمایز کرد حضور حجتالاسلام محمد برمایی به عنوان مجری برنامه بود. طی سالهای اخیر اقشار مختلف هنری از جمله بازیگران یا گویندگان خبر و دوبلورها مجریگری را تجربه کرده بودند؛ ولی شاید برای اولین بار است که تلویزیون، مجری روحانی را هم تجربه میکند. البته روحانیون به عنوان مهمان و کارشناس در برنامههای مختلف حضور داشتند؛ اما این بار شاهد اجرای یک مجری هستیم که اتفاقا در این زمینه تابع اصول و ضوابط مجریگری است. بدین معنی که با زبان مجریان به مدیریت برنامه میپردازد، نه صرفا ادبیات گفتاری روحانیت. به همین دلیل است که اجرای حجتالاسلام برمایی برای مخاطبان، تازگی و جذابیت خاصی داشت. با توجه به ماهیت و رویکرد برنامه میتوان وی را در مقام مجری ـ کارشناس هم در نظر گرفت که در نوع خود تازگی دارد.
البته آبی آسمانی به تنوع بخشهای متعدد دیگری هم نیازمند بود تا رنگآمیزی ساختاری و محتوایی برنامه کیفیت بیشتری پیدا کند. با این حال کلیپهای تصویری و ترانهای یا پخش نیایش و گویههای معنوی در کنار گزارشهای مرتبط با سوژه برنامه به این تنوع ژانری پاسخ داده و تعادل و تناسب بهتری به ریتم و ضربآهنگ برنامه هم بخشید که مهمترین آنها، کلیپ پایانی برنامه بود که با متنی زیبا و تاثیرگذار از این آسمان بزرگ و کهکشان عظیم رمزگشایی کرده و وضعیتی را نشان میداد که انسان با تمام ادعا و موفقیتهایش، تنها ذره کوچکی از عالم کیهانی است و در نهایت همه را به مهربانتر بودن با هم و جلوههای کائنات تشویق میکرد و اینکه همه موفقیتها و پیروزیهای آدمی در این جهان محدود ناشی از قدرت نامتناهی خداوندی است که خالق همه زیباییها و شگفتیهاست. رویکرد آبی آسمانی در ماهیت ذاتی خود یک تجربه تلفیقی ـ ترکیبی است که دین و معنویت و حضور خداوند را در بستر زندگی و مناسبات انسانی آن پی میگیرد و نشانههای جلال و جمال خداوند را در تجربههای گوناگون مهمانانی ردیابی میکند که هر کدام خود حجت و نشانه خداوند بر زمین هستند. درواقع آبیآسمانی تلاش میکرد تا مثل خود ماه رمضان تجربههای آسمانی را به زمین آورده و به شیوه و سبک زندگی انسان مدرن امروزی روایت کند.
سیدرضا صائمی / جامجم
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم