مرهمی بر زخم‌های سینمای اجتماعی

مادربزرگ بر سر یک دو راهی قرار گرفته. از یک طرف می‌بیند دسته گل شادابش دارد پرپر می‌شود و از طرف دیگر می‌داند که نوه‌اش در آن موقعیت چاره‌ای جز این ندارد. مادربزرگ با نوه‌اش همراه می‌شود تا هنگام خرید مواد مخدر مراقبش باشد.

منتظر دختر می‌ماند تا او در یک خودروی پارک شده شیشه را روی پایپ بریزد و زیرش را داغ کند و دختر از بخار حاصل شده لذتی لحظه‌ای ببرد.

در دل یک شهر خاکستری و بی‌عاطفه فقط مادربزرگ است که می‌تواند دردهای نوه‌اش را درک کند. فقط اوست که می‌تواند بر زخم‌های یک جوان به بن‌بست رسیده مرهم بگذارد.

ساختمان فیلمنامه مرهم بر پایه این ایده وسوسه برانگیز بنا شده است. هنگامی که همه کارشناسان و صاحب منصبان از حل معضل پیچیده اعتیاد عاجز می‌مانند یک مادربزرگ جسور وارد میدان می‌شود و به کمک قدرت جادویی مهر و عاطفه‌اش این گره را باز می‌کند.

فیلم مرهم تصاویری تکان‌دهنده‌ای از آسیب‌های اجتماعی شهری ارائه می‌کند. برج میلاد با قامت بلندش در خیلی از نماها خودش را به رخ می‌کشد تا یادمان بیاید جایی که اتفاقات داستان در آن رخ می‌دهد شهری به نام تهران است. علیرضا داوود نژاد در جدیدترین فیلمش دوربینش را به دل شهر می‌برد و مجموعه کاملی از نازیبایی‌ها و ناهنجاری‌های تهران را نشانمان می‌دهد.

مرهم، بازگشت کارگردان به همان جنس سینمایی است که دوستش داشتیم. حس واقعی زندگی که در بیشتر لحظات جریان دارد، بیننده را بشدت یاد فیلم‌های نیاز‌ و مصائب شیرین می‌اندازد.

علیرضا داوودنژاد باز هم اعضای خانواده‌اش را به عنوان بازیگر اصلی انتخاب کرده تا همه چیز واقعی‌تر به نظر برسد.

در کنار احترام‌سادات حبیبیان (مادر کارگردان و بازیگر فیلم‌های مصائب شیرین، بچه‌های بد و هوو) این بار مادربزرگ داوود نژاد (کبری حسن‌زاده) نیز به کمک فیلم آمده است.

کاملا پیداست که در این فیلم کبری حسن‌زاده نقش بازی نمی‌کند و خود واقعی‌اش را به نمایش می‌گذارد. او مزد زحماتش را از جشنواره فیلم دبی گرفت و بهترین بازیگر زن این جشنواره شد. در کنار این نفرات طناز طباطبایی با نقش‌آفرینی چشمگیر و جذابش نقش زیادی در موفقیت فیلم داشته است.

در میان فیلم‌هایی که در سال‌های اخیر موضوع اعتیاد‌ را دستمایه کار قرار داده‌اند، سه فیلم از بقیه شاخص‌ترند. پس از سنتوری و خون بازی، مرهم‌ سومین اثری است که تصویری واقعی و همذات‌پندار از چهره معتادان نشانمان می‌دهد. هر سه این فیلم‌ها با نگاهی منصفانه و متعادل آدم‌های معتاد را مورد بررسی قرار می‌دهند. هیچ کدام معتاد را مجرم فرض نمی‌کنند و هیچ کدام سعی نمی‌کنند به زور حس ترحم مخاطب را برانگیزانند.

در زمانه‌ای که فیلم‌های کمدی بی‌ارزش پرده‌ها را به تسخیر خود در آورده‌اند باید قدر این گونه فیلم‌های اجتماعی را بدانیم.

مرهم در بخش رقابتی جشنواره فیلم فجر حضور نداشت، اما موفق شد جایزه بهترین فیلم از نگاه تماشاگران جشنواره شیکاگو و جایزه بهترین بازیگر زن جشنواره دبی را دریافت کند.

احسان رحیم‌زاده 
گروه رادیو و تلویزیون