چهره‌های مشهور ‌‌در ‌قاب

اما در این میان برخی از عکاسان نگاهی متفاوت را دنبال کرده‌اند که دست بر قضا آثارشان با اقبال مخاطبان نیز روبه‌رو شده است. «پیام ایریایی» یکی از همین عکاسان است.

هنرمند جوانی که با وجود مدرک کارشناسی رشته گرافیک عکس‌های پرتره‌اش از وی عکاسی ششدانگ ساخته است. او کار خود را با تدریس نقاشی در هنرستان هنر و ادبیات سازمان صداوسیما آغاز کرده و در سال 85 به عکاسی از هنرمندان روی آورده است.

نمایشگاه عکس‌های پرتره این هنرمند که در گالری استاد انتظامی خانه هنرمندان ایران برپاست، بهانه گفت‌وگوی ما با او شد.

شاید خیلی‌ها بخواهند تعریفی از این نمایشگاه عکس داشته باشند که شما 4 سال برای برپایی آن فعالیت کرده‌اید.

قطعا همین طور است که شما می‌گویید. عکاسی پرتره به عکاسی از چهره‌های مطرح منحصر نمی‌شود و این تنها شاخه‌ای از آن است، ولی من به دلایل آشنایی و دوستی که با سینماگران داشتم از سال‌های قبل از آنها عکاسی می‌کردم و همین امر باعث شد که کم‌کم به این فکر بیفتم که نمایشگاه جامعی از پرتره‌های بازیگران برپا کنم. فکر می‌کنم این عکس‌ها به نوعی در پرونده عکاسی سینمایی کشور هم ثبت می‌شود.

مهم‌ترین نکته‌ای که در عکاسی پرتره سعی می‌کنم رعایت کنم عنصر صداقت است. سوژه‌ها حتی در ژست‌هایشان هم خودشان هستند. برایم خیلی مهم است که وجهه‌ای از سوژه را به نمایش گذارم که با درونیات او هماهنگی دارد و نه این‌که نمایی تصنعی از چهره او را به نمایش گذارد. برای رسیدن به چنین ایده‌آلی لازم بود ابتدا اعتماد بازیگران را به خود جلب کنم تا به کنش‌ها و واکنش‌های طبیعی‌تری از آنها دست یابم و دیگر وقتی جلوی دوربین قرار می‌گیرند باز هم در قالب بازیگری نباشند.

توجه به نور و رنگ یکی دیگر از نکاتی است که سعی می‌کنم به آن توجه کنم چراکه در عکاسی پرتره مهم‌ترین عنصری که عکاس با آن مواجه است مساله نورپردازی است. جالب است برایتان بگویم که برخی افراد و از جمله یکی از بازدیدکنندگان نمایشگاه معتقد بوده است که این عکس‌ها تجملاتی و پر رنگ و لعاب هستند.

من وقتی با چنین نقدهایی روبه رو شدم سعی کردم ریشه‌های چنین قضاوتی را دریابم. این‌که سوژه‌های عکس بازیگران هستند که نمی‌تواند باعث تجملاتی بودن آثار باشد، در نوع پوشش آنها نیز سادگی رعایت شده است. در نهایت به این نتیجه رسیدم که شاید تنوع و تکثر رنگ‌ها باعث چنین قضاوتی شده است.

نمایشگاه از نگاه بازیگران

محمدرضا گلزار: اخلاق حرفه‌ای پیام ایریایی باعث اعتماد بازیگران از نسل‌های مختلف به وی شده و به همین دلیل تنوع عکس‌های نمایشگاه «گلبرگ‌ها» قابل توجه است. من قبلا این عکس‌ها را تک تک دیده و در جریان مراحل تهیه آنها بوده‌ام ولی اینجا همه آنها در قالب یک نمایشگاه منسجم به نمایش درآمده است. خوشحالم که بالاخره مجموعه این عکس‌ها به صورت یک نمایشگاه به مخاطبان ارائه شد. اولین حسی که با دیدن نمایشگاه در ذهنم ایجاد می‌شود، شادابی و سادگی آنهاست.

نیکی کریمی: ویژگی آثار به نمایش در آمده در نمایشگاه عکس‌های پرتره گلبرگ‌ها، تصویر کردن روحیات و درونیات سوژه‌های این نمایشگاه است. خیلی‌ها ممکن است تصور کنند عکاسی پرتره، کار بسیار ساده‌ای است، اما در حقیقت در این نوع عکاسی یک لحظه است که می‌تواند همه چیز را تغییر دهد. ایرایی به‌خاطر نوع شخصیتی که دارد، موجب می‌شود که افراد راحت و با فراغ بال در مقابل دوربینش قرار بگیرند و من فکر می‌کنم همین آرامش اوست که در بهتر شدن عکس‌ها تأثیر بسزایی دارد. او هنر ارتباط با دیگران را بلد است و این نکته در عکاسی پرتره بسیار مهم است. نکته مهمی که در این نمایشگاه توجهم را جلب کرد، این بود که عکاس به شخصیت حقیقی و درونی این افراد نزدیک شده است. می‌توان به وضوح بخشی از شخصیت واقعی افراد را در این عکس‌ها مشاهده کرد و این توانایی‌ای است که من نظیر آن را کمتر در کارهای عکاس دیگری دیده‌ام.

ژاله علو: عکس‌های پیام ایریایی، نوعی حس عمیق و دانایی ویژه دارد و نشان‌دهنده دیدگاهی متفاوت و جدید است که تمامی این عوامل در کنار هم باعث پدید آمدن آثاری زیبا می‌شود. عکس‌های وی نوعی حس عمیق و دانایی ویژه دارد و نشان‌دهنده دیدگاهی متفاوت و جدید است که تمامی این عوامل در کنار هم باعث پدید آمدن آثاری زیبا می‌شود.

ماهایا پطروسیان: طبیعتا همه بازیگران تمایل دارند در تصویرهای جدا از فیلم و کاراکترهای نمایشی‌شان نیز دیده شوند تا مخاطب بتواند با خود حقیقی این افراد ارتباط برقرار کند. گرفتن عکس شخصی و در دیدگاه مخاطب قرار گرفتن این عکس‌ها برای بازیگران بسیار جذاب است و آنها با علاقه و تمایل برای این کار وقت می‌گذارند.از دید من «گلبرگ‌ها» نمایشگاهی بسیار موفق است زیرا برخلاف آثار مشابه که اغلب سیاه و سفید یا دارای سایه و روشن‌های تند است، در این عکس‌ها رنگ‌آمیزی‌های شاد، ملایم و نرمی را شاهد هستیم که همراه با نورپردازی تخصصی، آثاری زنده‌تر و تمیزتر را ایجاد کرده است. با این‌که تمامی پس زمینه‌ها، تک رنگ هستند، اما استفاده بجا، مناسب و دقیق رنگ‌هایی که در روسری‌ها و اشیای اطراف سوژه‌های عکاسی به کار رفته، موجب برجسته شدن و ایجاد زیبایی مضاعف در عکس‌ها شده است.