خواب 100 میلیون ساله میکروب‌ها در قطب

محققان با آنالیز جمعیت‌های باکتریایی در نمونه‌های رسوبات بستر دریای شمالگان زمین، حدس می‌زدند به ازای گرما دادن نمونه‌های حاصل تا درجه مطبوعی همچون 20 درجه سانتی‌گراد با میکروب‌های بسیار فعال و مولدی روبه‌رو شوند؛ اما اتفاق جالب و حیرت‌انگیزی که در این میان رخ داد، این بود که وقتی نمونه‌ها در معرض گرمادهی بیشتری قرار گرفتند، فعالیت باکتریایی در دمای 55 درجه سانتی‌گراد با جهشی مجدد روبه‌رو شد. به بیان دیگر، این میکروارگانیسم‌های عجیب و غریب در دماهایی به مراتب بالاتر و حتی ماورای آنچه در مرزهای یخ بسته اقیانوس منجمد شمالی از آنها دیده و حتی انتظار می‌رود در حال نشو و نما بوده و از زندگانی رو به رشد و آبادی برخوردار بودند، اما این که قضیه از چه قرار است، محققان تصور می‌کنند این باکتری‌ها در واقع ارگانیسم‌های گرمادوستی باید باشند که نوعا در پوسته ژرف اقیانوسی روزگار را به کامیابی و پیشرفت سپری می‌کنند؛ یعنی همان جایی که گرمای زمین انرژی لازم برای تکثیر و باروری آنها را فراهم می‌کند.

آبی که از مجراهای گرمابی پوسته اقیانوسی بیرون می‌زند، می‌تواند این ریز موجودات را روی بستر سرد دریا ته‌نشین کند و این بستر خنک ماوای مناسبی برای به خواب رفتن و انتظار کشیدن جمعیت میکروبی می‌شود؛ انتظاری که تاکنون حدود 100 میلیون سال طول کشیده است.

محققان نظریه‌ای در این باره مطرح می‌کنند که براساس آن برخاستن جریان‌های بستری، باعث رانش برخی سلول‌ها به خارج از زیستخوان گرم و ژرف شان شده و آنها را به آب‌های سرد قطبی و سرانجام قرار گرفتن در حالت خفتگی هدایت کرده است.

از اینجا به بعد هم رسوبات بستری ساکنان جدید را در خود مدفون می‌سازند تا زمانی که درجه گرما برای شروع رشد مجدد و تکثیر آنها به قدر کافی افزایش یابد، اما این زنده به گور شدن میکروب‌ها ممکن است 100 میلیون سالی طول بکشد و همان طور که محققان نیز معتقدند، گویی بانک تخم پر و پیمانی از میکروارگانیسم‌های گرمادوست گوناگون در رسوبات جا خوش کرده است.

این تخم‌های میکروبی (اسپورها) می‌توانند تا میلیون‌ها سال زیست پذیر و ماندنی و چه‌بسا در انتظار خروج از دوره مدفون شدن و مهاجرت طولانی‌شان به سوی سطوح گرم‌تر باقی بمانند.

حوریه هادی