هنرمندان در گفتگو با جام‌جم عنوان کردند

پرویز مشکاتیان؛ خالق نواهای جاویدان

گروه فرهنگ و هنر - مهدی یاورمنش: در حالی که پیکر زنده‌یاد مشکاتیان فردا صبح ساعت 10 از مقابل تالار وحدت تشییع می‌شود، هنرمندان و کارشناسان در گفتگو با جام‌جم بر نقش اثرگذار وی در عرصه موسیقی کشور تاکید کردند. پرویز مشکاتیان، آهنگساز، ملودی پرداز و نوازنده سنتور که صبحگاه دوشنبه در 54 سالگی در تهران درگذشت. در 3 دهه گذشته آثار ماندگاری چون «تصنیف مرا عاشق » را با صدای شهرام ناظری و آلبوم‌ها و قطعاتی از جمله «بیداد»، «آستان جانان»، «سر عشق»، «نوا ودستان» را با صدای محمدرضا شجریان پدید آورد که هریک از آنها از نظر آهنگسازی و نوازندگی سنتور، تجربه‌ای نو و متفاوت به شمار می‌آیند.
کد خبر: ۲۸۲۵۲۱

وی هچنین علاوه بر ارائه چند اثر دیگر با خوانندگانی چون علی جهاندار، ایرج بسطامی، علیرضا افتخاری، حمیدرضا نوربخش و علی رستمیان، کتاب‌هایی نیز در زمینه آموزش سنتور و موسیقی ایرانی تالیف کرده‌ است که از میان آنها می‌توان به «بیداد: دونوازی سنتور»، «پیروزی: چهارگاه»، «گل‌آوا: قطعاتی برای سنتور» و «20 قطعه برای سنتور» اشاره کرد.

کیوان ساکت با اشاره به این‌که در هرچند سال، یک نوازنده شیوه‌اش را فراگیر می‌کند و دیگران را پیرو خود می‌سازد، می‌افزاید: در 30 سال گذشته سبک سنتورنوازی مشکاتیان تبدیل به یک الگو شده بود و بویژه جوانان آن را می‌پسندیدند و دنبال می‌کردند. درواقع او بعد از فرامرز پایور توانست شیوه شخصی‌اش را عمومیت ببخشد.

این نوازنده تار با تاکید بر این‌که آشنایی عمیق مشکاتیان با ادبیات فارسی، بر نوازندگی و آهنگسازی‌اش نیز تاثیر گذاشته بود، ادامه می‌دهد: وی اعتقاد داشت که موسیقی ایرانی زمانی جایگاهی رفیع می‌یابد که براساس شعر فارسی پدید آمده باشد و از همین روی در قطعات بی‌کلامش هم می‌توانیم زمزمه و ردپای سروده‌های شاعران کلاسیک و معاصر ایران را بیابیم.

هوشنگ جاوید هم در توضیح ریشه‌های سبک شخصی مشکاتیان در نوازندگی و آهنگسازی می‌گوید: یکی از ویژگی‌های کار مشکاتیان این بود که می‌توانست بخوبی موسیقی ردیف و دستگاهی را با شاخصه‌های آثار محلی تلفیق کند و تجربه‌ای نو بیافریند. برای مثال در شور مرکب بخوبی از موسیقی منطقه کردستان بهره گرفت و یا در کارهایی که با شجریان انجام داد، به سراغ ملودی‌های موسیقی محلی خراسان رفت.

این پژوهشگر عرصه موسیقی می‌افزاید: همچنین مشکاتیان در «بر آستان جانان» از ملودی‌های ترانه‌های کوچه‌باغی تهران استفاده کرد و این اثر او را باید بواقع پلی میان موسیقی نواحی و موسیقی ردیف و دستگاهی محسوب کرد.

داوود گنجه‌ای، دیگر هنرمندی است که در رثای مشکاتیان می‌گوید: او ملودی‌پردازی یگانه و بی‌همتا بود و هر اثرش نشان‌دهنده توانایی و ذوق سرشارش برای خلق نوعی از موسیقی ایرانی است که می‌تواند با مخاطبان زیادی ارتباط برقرار کند.

این نوازنده و آهنگساز در ادامه توضیح می‌دهد: ملودی‌ها و ریتم‌هایی که مشکاتیان می‌ساخت، بسیار حماسی و بهجت‌آور بود و در آنها حسی خاص موج می‌زد. این رویکرد در سازهایی هم که به کار می‌گرفت، دیده می‌شد و از این رو کارش تا حد زیادی از موسیقی درونگرا دور می‌شد.

پرویز مشکاتیان هنرمندی نوگرا بود که به درکی عمیق از ریشه‌های فرهنگ موسیقایی ایران رسیده بود و به همین خاطر آثار جاودانه‌ای خلق کرد که در تاریخ موسیقی ایران ماندگار خواهد بود.

newsQrCode
ارسال نظرات
مدرسه فراتر از نمره

در گفت‌وگوی اختصاصی روزنامه «جام‌جم» با معاون آموزش متوسطه وزیر آموزش‌وپرورش عنوان شد

مدرسه فراتر از نمره

نیازمندی ها