لشکری از محبوب‌ترین‌های جهان

در همان سال 1945، 37 نماینده از کشورهای مختلف اساسنامه یونسکو را امضا کردند و به این ترتیب سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) با هدف پیشبرد صلح و رفاه همگانی در جهان از طریق «همکاری» میان ملت‌ها تأسیس شد. در دیباچه یونسکو آمده: از آنجا که صلح باید بر اساس همبستگی معنوی و فکری پی‌ریزی شود و از آنجا که «جنگ‌ها نخست در اذهان بشر آغاز می‌شود، دفاع از صلح نیز باید در ذهن انسان‌ها شکل بگیرد.» برای همین هم رسالت یونسکو بیش از هر چیز اخلاقی است و با روح انسان سر و کار دارد. و برای همین هم یونسکو و دیگر سازمان‌های وابسته به سازمان ملل به این نتیجه رسیدند که برای یادآوری این مفاهیم به تک تک آدم‌ها، نیاز به افرادی است که بتوانند از شهرت و محبوبیت خودشان برای یادآوری این اهداف استفاده کنند. با توجه به این‌که امروز بیش از 190 کشور جهان عضو یونسکو هستند، این چهره‌ها که به عنوان سفیران حسن نیت شناخته می‌شوند معمولا از میان چهره‌های شناخته شده در سطح هر کشور یا منطقه یا جهان انتخاب می‌شوند و به فراخور سطحی که انتخاب شده‌اند، تلاش‌های متفاوتی هم انجام می‌دهند.

از کشور ما هم تاکنون «علی دایی» به عنوان سفیر «جی ام سی» یونیسف (یکی از نهاد های زیرمجموعه یونسکو) انتخاب شده و «مهتاب کرامتی» بازیگر سینما هم به عنوان سفیر حسن‌نیت یونیسف در سطح ملی معرفی شد.

«آنجلینا جولی» هم یکی از چهره‌های شناخته شده جهانی است که برای «کمیساریای عالی پناهندگان سازمان ملل» فعالیت می‌کند. در این میان اهمیت سفیران بین‌المللی یونیسف شاید از همه بیشتر باشد.

«دنی کی» بازیگر مشهور آمریکایی اولین چهره‌ای بود که به عنوان سفیر بین‌المللی حسن نیت یونسکو انتخاب شد. او در سال 1954 سرسلسله جماعتی از نامداران فرهنگی و هنری شد که پس از او در سال‌های بعد به این سمت انتخاب شدند. سفیر حسن نیت یونسکو مقامی است که می‌پذیرد تا در عرصه بین‌المللی، منطقه‌ای یا ملی به عنوان سفیر یونسکو از هر زاویه‌ای که سطح علاقه‌ها و آرزوهای خود او اجازه می‌دهد، فعالیت کنند. هدف برنامه این است که از شهرت و محبوبیت این نماینده‌ها برای پیشبرد نظرات یونسکو و جلب توجه مردم استفاده شود. این تلاش می‌تواند از طریق گفتگو و ملاقات و هر راه دیگری انجام شود.

یکی دیگر از این سفیران بین‌المللی «راجر مور» است. او در سال 1991 به این سمت انتخاب شد. این بازیگر مشهور انگلیسی که حالا دیگر 80 ساله است، یکی از جیمزباندهای تاریخ سینماست. او درجریان فیلمبرداری ششمین فیلمش به عنوان جیمز باند در هندوستان با دیدن ابعاد فقر در این کشور با شوک بزرگی در زندگی‌اش روبه‌رو شد. دوستی او با «آدری هیپبورن» که بخش مهمی از زندگی‌اش را صرف اقدامات بشردوستانه کرده بود، موجب شد تا راجر مور هم با فعالیت‌های یونسکو آشنا شود. او هنوز هم در این زمینه فعالیت می‌کند.

«ونسا ردگریو» بازیگر 72 ساله انگلیسی که برنده جایزه اسکار هم هست، در سال 1995 به‌عنوان سفیر حسن نیت یونسکو انتخاب شد. او از سال 1961 بر صحنه تئاتر برادوی حضور داشت و علاوه بر آن در فیلم‌های تلویزیونی هم بازی کرده است. خانم ردگریو از فعالان سیاسی و دفاع از حقوق بشر است و مجموعه‌ای از جوایز هنری را در کارنامه‌اش دارد. او در سال 1977 فیلم مستندی را در دفاع از مردم فلسطین ساخت و همان سال برای اعتراض به فاشیسم در فیلم «جولیا» بازی کرد که درباره زنی است که به دست نازی‌ها کشته می‌شود و برای این فیلم برنده جایزه اسکار شد. با این حال یهودی‌ها در اعتراض به حمایت‌های او از مردم فلسطین، آن سال او را تحریم کردند و تصاویر او را سوزاندند، اما او در مراسم دریافت اسکار هم علیه صهیونیست‌ها سخنرانی کرد. او هنوز هم تاکید می‌کند که «صهیونیسم یک ایدئولوژی نژادپرستانه خشن» است و صهیونیست‌ها هنوز هم او را تروریست می‌نامند. او یکی از مبارزان خستگی‌ناپذیر ضدتروریسم در جهان است و علیه زندان گوانتانامو و رفتارهای ضدانسانی حاکم بر آن تلاش می‌کند.

«سوزان ساراندون»» بازیگر 63 ساله آمریکایی یکی دیگر از سفیران بین‌المللی یونسکو است. او که برای بازی در فیلم «راه رفتن مرد مرده» در سال 1995 برنده جایزه اسکار شد، برای فعالیت‌های سیاسی و تمایلات آزادیخواهانه‌اش کاملا شناخته شده است. او در سال‌های ریاست جمهوری بوش فعالیت‌های مداومی در جهت مبارزه با هدف‌های جنگ‌طلبانه او داشت و با مادران سربازان کشته شده در آمریکا در برابر کاخ سفید چادر زده بود تا صدای خود را به گوش رئیس‌جمهور و جهانیان برساند. سوزان ساراندون درسال 1999 به عنوان سفیر حسن‌نیت یونسکو انتخاب شد و به مبارزات سیاسی‌اش جنبه‌ای جهانی داد و با کمیته کانادایی یونیسف همکاری کرد. ساراندون با همکاری همسرش تیم رابینز در اعتراض به تهاجم نظامی به عراق در سال 2003 هم فعالیت کرد. او یکی از میزبان‌های کنسرت زنده لایو 8 ادینبور در سال 2005 در حمایت از آفریقا بود و در سال 2008 اعلام کرد در صورتی که مک‌کین به عنوان رئیس‌جمهور آمریکا انتخاب شود، کشورش را ترک می‌کند و مقیم کانادا یا ایتالیا خواهد شد.

«میافارو» بازیگر مشهور و 64 ساله آمریکایی در سال 2000 به عنوان سفیر حسن‌نیت یونسکو انتخاب شد. او که در بیش از 40 فیلم بازی کرده برنده جوایز متعددی هم شده که گلدن‌گلوب و بفتا از جمله آنهاست. او در دارفور برای حمایت از آفریقایی‌های در جنگ تلاش بسیار کرد و در چاد، و جمهوری مرکزی آفریقا هم حضور داشت. در سال 2008 او به عنوان یکی از 100 چهره شاخص جهان از سوی مجله تایم انتخاب شد. میافارو همسر سابق وودی آلن است. او در آفریقا برای دفاع از حقوق کودکان و افزایش آگاهی آنها نسبت به حقوقشان تلاش می‌کند و سه بار به دارفور سفر کرده تا از پناهندگان و آوارگان دفاع کند. تصاویری که او از آنجا با خودش آورد در مجله پیپل در سال 2006 و مقاله‌اش در همان سال در شیکاگو تریبیون منتشر شد. میافارو یکی از چهره‌هایی بود که سال گذشته در کنار اسپیلبرگ المپیک چین را برای حمایت از سودان در کشتار مردم، تحریم کرد.

«ووپی گلدبرگ» یکی دیگر از سفرای حسن نیت یونسکوست. این بازیگر سیاهپوست 53 ساله که برای بازی در فیلم «روح» شهرت جهانی کسب کرد و جوایز متعددی از اسکار گرفته تا امی و گلدن گلاب و تونی و گرمی را در کارنامه‌اش دارد، از سال 2003 با یونسکو همکاری می‌کند. او که برای احقاق حقوق سیاهپوستان فعالیت زیادی کرده و در شوهای تلویزیونی همیشه از مدافعان اجتماعی است از سال پیش یک وب‌سایت برای گفتگو با زنان درباره مسائل سیاسی، اجتماعی و فرهنگی راه انداخته است.«جسیکا لانگ» بازیگر 60 ساله آمریکایی هم از سال 2003 به این عنوان انتخاب شد. او که سفیر حسن نیت بین‌المللی یونیسف است، از منتقدان فعال جورج بوش بود.

«جکی چان» بازیگر مشهور هنگ‌کنگی هم چند سالی است که فعالیت تنگاتنگی با یونیسف دارد. او که در سال 2004 به این سمت انتخاب شد، به عنوان یک نماد فرهنگی شناخته می‌شود و سال پیش آواز مراسم اختتامیه المپیک پکن را خواند. با این حال او هم در همان زمان و هم همیشه تلاش بسیاری کرده تا توجه جهان را به بی‌عدالتی‌های دولت چین جلب کند. او بی‌توجهی به حقوق بشر در چین، ناآرامی‌های تبت، نقش چین در جنگ دارفور و حمایت از دولت میانمار، زیمبابوه و تایوان را در مجامع مختلف افشا می‌کند. جکی چان یک بنیاد خیریه دارد که بخشی از درآمدهایی را که از رستوران‌های زنجیره‌ای‌اش در سراسر جهان و کارخانه‌های ساخت شکلات و کیک به دست می‌آورد، راهی آنجا می‌کند تا صرف کمک به نیازمندان جهان شود. او به شدت برای حمایت از حیوانات فعالیت می‌کند و یکی از کسانی است که برای حفظ نسل ببر چین مبارزه می‌کند. این بازیگر مشهور در برابر بلایای طبیعی مثل سونامی سال 2004 به کمک مردم ‌رفت و در جریان زلزله سی‌چوان چین سال پیش 10 میلیون دلار به زلزله‌زدگان کمک کرد. او وصیت کرده تا پس از مرگش نیمی از دارایی‌هایش صرف بنیاد خیریه‌اش بشود. در ضمن او دارای 9 موسسه و دانشگاه فرهنگی، ورزشی و هنری است که برای آموزش به جوانان و بچه‌های بی‌پول خدمت می‌کنند.

«ریکی مارتین» هنرمند پورتوریکویی یکی دیگر از این سفیران است. او که 38 ساله است یک بنیاد خیریه دارد که همواره به خاطر فعالیت‌هایش از آن تقدیر شده و چندین جایزه را برای این فعالیت‌ها دریافت کرده است. او با سازمان جهانی مهاجران همکاری می‌کند و مدافع کودکان و جوانان قربانی آوارگی است. این فعالیت‌ها آنقدر دامنه‌دار بوده که مجلس آمریکا در سال 2005 مارتین را به عنوان یکی از «قهرمانان پایان بردگی مدرن» نامید، این در حالی بود که او با بوش حتی در کنسرت‌هایش مخالفت می‌کرد.

«آمیتاب باچان» هم در سال 2005 به این لشکر پرقدرت پیوست. این هنرمند 66 ساله هندی که در کشورش با عنوان «ب بزرگ» شناخته می‌شود، از سال 1984 تا 87 از اعضای پارلمان هند بود و بعد هم با رای 70 درصدی به عنوان نخست‌وزیر ایالت اوتارپرادش انتخاب شد. او هرچند فعالیت‌های رسمی سیاسی را در سال‌های بعد کنار گذاشت، اما همواره از محبوبیت هنری‌اش برای اهداف بشردوستانه استفاده کرده است.دیوید بکهام و راجر فدرر هم در سال‌های 2005 و 2006 به این فهرست اضافه شدند.در میان مجموعه سفیران ملی یونسکو هم چهره‌های شناخته‌شده‌ای حضور دارند. هرچند بیشتر این چهره‌ها در سطح کشور خودشان شناخته‌شده هستند و در سطح کشورهای خودشان هم فعالیت می‌کنند، اما شخصیت‌هایی مثل شارل آزناوور برای ارمنستان، اولیور بیرهوف در آلمان، پائولو مالدینی و فرانسیسکو توتی در ایتالیا، سامویل اتوئو در اسپانیا، سرآلکس فرگوسن، رالف فاینس، رابی ویلیامز، رایان گیگس در بریتانیا، لارنس فیش برن، سارا جسیکا پارکر و ایزابلا روسلینی در آمریکا از آن جمله‌اند.

منبع : یونیسف
مترجم : آرزو پناهی
آرزو پناهی