باید به استاندارد‌های بین‌المللی نزدیک شویم

استاد قشقایی، لطفا درباره ضرورت برگزاری جشنواره‌ای به عنوان جشنواره تجسمی فجر در ایران بگویید.

برگزاری این جشنواره که گام نخست در این زمینه به شمار می‌رود مساله‌ای بسیار مهم و قابل تقدیر است؛ اما نکته‌ای که نباید از یاد برود، این است که این جشنواره برای توسعه در دوره‌های بعد نیازمند آیین‌نامه‌ای غنی‌تر است تا به طور کامل به سطوح و استاندارد‌های بین‌المللی درباره برگزاری یک جشنواره هنری نزدیک شود.

شاید ایجاد یک دبیرخانه دائمی برای این جشنواره بتواند اندکی متولیان برگزاری این جشنواره را به این مهم نزدیک کند. زیرا با ایجاد دبیرخانه دائمی در طول سال هنرمندان می‌توانند با فرصت زیاد به خلق آثار هنری خویش بپردازند و آن را به نمایش بگذارند. فکر می‌کنم شاید تنها نقطه ضعف این جشنواره همین نکته است که پس از اعلام فراخوان فرصت زیادی به هنرمندان داده نشد و بسیاری از فرصت حضور در این رویداد مهم داخلی بازماندند که این موضوع می‌تواند با ایجاد یک دبیرخانه دائمی مرتفع شود.

به نظر شما این جشنواره هنری می‌تواند به عنوان یک جشنواره مادر برای رویداد‌های مختلف هنرهای تجسمی در داخل کشور به شمار رود.

بله. اما همین نکته‌ای که اشاره کردم باید به تحقق بپیوندد و این یعنی با پایان این جشنواره، دبیرخانه‌ای پویا و فعال نسبت به تدوین برنامه‌ها و سیاستگذاری‌های جشنواره دور بعدبه رفع نقایص اقدام کند. در دوسالانه‌ها و جشنواره‌های معتبر بین‌المللی مثل ونیز همه رویکرد نمایشگاهی‌شان مبتنی بر فعالیت‌های دبیرخانه‌ای آنهاست. و اگر ما به این استاندارد‌ها نزدیک شویم، شاید بتوانیم به این نکته که شما مطرح کردید، نزدیک شویم.

بسیاری معتقدند جشنواره تجسمی فجر برای پویایی در دوره بعد، نیازمند نقد اصولی است. شما چطور فکر می‌کنید؟

بله، دقیقا همین طور است. نقد کار آمد می‌تواند هر جریانی را از تکروی نجات دهد و حضور منتقدان و تحلیلگران مسائل هنری در شکل و زمان لازم می‌تواند جریان ساز و مشوق رویداد‌های هنری نیز باشد. نقد و نقادی صحیح نیز یکی از نیازهای جشنواره تجسمی فجر است که باید با دیده دقت به آن نگریست. نه تنها این رویداد، بلکه رویداد‌های دیگر هنری نیز برای پویایی در زایش جریان فکری نیازمند نقادی صحیح است. البته باید میان نقادی صحیح در حوزه هنرهای تجسمی و نقد غیراصولی خط کشید تا این دو مقوله یکجا معنا نشود.

و حرف آخر؟

تصور می‌کنم در بخش کارگاه عملی (ورک شاپ) این جشنواره جای هنرمندان مجسمه‌ساز خالی بود که می‌توانست به معرفی هرچه بیشتر این هنر به مردم منجر شود. امیدوارم جشنواره بعدی هنرهای تجسمی فجر با نگاهی نو و تازه‌تر به تحلیل جریان حاکم بر هنر امروز ایران در حوزه هنرهای تجسمی بپردازد.